I CSK 148/19
WyrokIzba Cywilna2019-10-18
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasada „czystych rąk” ma zastosowanie przy rozstrzyganiu o ważności czynności prawnych na podstawie art. 58 § 2 k.c., a także czy ma znaczenie, czy powód sam nie naruszał zasad współżycia społecznego przy takim rozstrzyganiu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ skarżąca nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego. Uzasadnienie wniosku nie zawierało argumentacji jurydycznej wskazującej na odmienne stanowiska lub rozbieżności w orzecznictwie dotyczące stosowania zasady „czystych rąk” w kontekście art. 58 § 2 k.c. Sąd podkreślił, że w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, iż osoba naruszająca zasady współżycia społecznego nie może się na nie powoływać.Stan faktyczny
Powód (A. S.A.) wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego. Skarżąca domagała się przyjęcia skargi do rozpoznania, wskazując na istnienie istotnego zagadnienia prawnego. Wnioskowi o przyjęcie skargi do rozpoznania towarzyszyły pytania dotyczące zastosowania zasady „czystych rąk” w kontekście art. 5 k.c. i art. 58 § 2 k.c. oraz możliwości odwołania posiedzenia rady nadzorczej spółki akcyjnej. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od strony powodowej na rzecz pozwanego kwotę 540 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 148/19 POSTANOWIENIE Dnia 18 października 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek w sprawie z powództwa A. S.A. w W. przeciwko T.T. o ustalenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 października 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 5 września 2018 r., sygn. akt VII AGa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od strony powodowej na rzecz pozwanego kwotę 540,00 (pięćset czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarżąca oparła wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na pierwszej spośród wymienionych przesłanek.
2 Przez istotne zagadnienie prawne, o którym mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., należy rozumieć problem o charakterze prawnym, powstały na tle konkretnego przepisu prawa, mający charakter rzeczywisty w tym znaczeniu, że jego rozwiązanie stwarza realne i poważne trudności. Problem ten musi mieć charakter uniwersalny, co oznacza, że jego rozwiązanie powinno służyć rozstrzyganiu innych, podobnych spraw. Chodzi przy tym o problem, którego wyjaśnienie jest konieczne dla rozstrzygnięcia danej sprawy, a więc pozostający w związku z podstawami skargi oraz z wiążącym Sąd Najwyższy, a ustalonym przez sąd drugiej instancji, stanem faktycznym sprawy (art. 39813 § 2 k.p.c.), i także w związku z podstawą prawną zaskarżonego wyroku (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 21 maja 2013 r., IV CSK 53/13 oraz z dnia 3 lutego 2012 r. I UK 271/11 - nie publ.). Skarżący powinien nie tylko wskazać przepis prawa (materialnego lub procesowego), którego dotyczy zagadnienie, ale także przedstawić pogłębioną argumentację prawną w celu wykazania, że zagadnienie jest istotne, a jego rozstrzygnięcie ma znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia w jego sprawie (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 23 sierpnia 2007 r., I UK 134/07 oraz z dnia 9 lutego 2011 r., III SK 41/10 - nie publ.). Skarżąca swoje wątpliwości ujęła w pytaniach: „Czy przyjmowana w orzecznictwie „zasada czystych rąk” zgodnie z którą nie może powoływać się na naruszenie zasad współżycia społecznego osoba, która sama zasady te narusza ma zastosowanie wyłącznie przy stosowaniu art. 5 k.c., jak właśnie przyjmuje się w orzecznictwie wskazanym w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, czy też zasada ta może być stosowana przy rozstrzyganiu o ważności czynności prawnych na podstaw art. 58 § 2 k.c.?”, „Czy przy rozstrzyganiu na podstawie art. 58 § 2 k.c. o ważności czynności prawnej ma znaczenie czy powód sam nie naruszał zasad współżycia społecznego?”, „Czy przy rozstrzyganiu na podstawie art. 58 § 2 k.c. o ważności jednostronnej czynności prawnej ma znaczenie czy powód sam nie naruszał zasad współżycia społecznego?”, „Czy ktokolwiek jest uprawniony do odwołania już zwołanego posiedzenia rady nadzorczej spółki akcyjnej, a w szczególności, czy podmiot uprawniony do zwołania posiedzenia rady nadzorczej spółki akcyjnej jest także uprawniony do odwołania już zwołanego przez
3 siebie posiedzenia rady nadzorczej?”. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zawiera argumentacji jurydycznej wskazującej na występowanie odmiennych stanowisk i ocen odnoszących się do wątpliwości skarżącej oraz na to, że przepisy dotyczące tej problematyki nie doczekały się wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych. Nie jest rolą Sądu Najwyższego domyślanie się lub poszukiwanie okoliczności, które uzasadniałyby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 9 czerwca 2008 r., sygn. akt II UK 38/08, nie publ.; z dnia 14 grudnia 2004 r., sygn. akt II CZ 142/04, nie publ.). Ubocznie należy wskazać, że w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że nie może powoływać się na naruszenie zasad współżycia społecznego osoba, która sama je narusza (zob. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 4 września 2006 r., IV CSK 196/08, Palestra 2010, nr 7-8, s. 286; z dnia 12 czerwca 2013 r., II CSK 632/12, nie publ.; z dnia 13 czerwca 2000 r., V CKN 448/00, nie publ.). Wobec powyższego nie można uznać, że przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania została w sposób właściwy wykazana. Ze względów podanych powyżej Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 3989 § 2 k.p.c.). as] jw
Powiązane orzeczenia
- I CSK 812/19 2020-09-25Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na zarzucie istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego zastosowania zasady 'czystych rąk' do spraw rozstrzyganych na podstawie art. 58 § 2 k.c. oraz kwesti…
- V CSK 320/19 2020-05-28Czy członek zarządu spółki z o.o., będący jednocześnie jej pełnomocnikiem uprawnionym do jednoosobowego działania, określając swój status przy podejmowaniu danej czynności prawnej, determinuje przez to jej ważność i skut…
- I CSK 739/24 2025-06-10Czy możliwe jest stwierdzenie nieważności uchwały walnego zgromadzenia spółki akcyjnej w części, przy odpowiednim zastosowaniu art. 58 § 3 k.c., gdy wada uchwały ma charakter formalny, a nie dotyczy treści oświadczenia w…
- V CSK 239/16 2016-11-23Czy stwierdzenie nieważności uchwały o powołaniu na członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością skutkuje brakiem możliwości przypisania odpowiedzialności za zobowiązania spółki, pomimo że funkcję taką członek…
- IV CSK 431/15 2015-12-16Czy w sprawie o ustalenie nieważności lub uchylenie uchwał rady nadzorczej spółki akcyjnej, w której skarżący powołuje się na istotne zagadnienie prawne związane z reprezentacją pozwanej, zachodzą przesłanki do przyjęcia…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 39813 § 2 KPCart. 5 KCart. 58 § 2 KCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy