I CSK 1653/24

WyrokIzba Cywilna2026-05-21

Skład orzekający: Mariusz Łodko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umowa przelewu wierzytelności, w której wierzytelność została oznaczona w sposób nieprecyzyjny, jest bezskuteczna z uwagi na brak essentialia negotii tej umowy, a jeśli nie, to czy skarga kasacyjna oparta na takiej argumentacji powinna zostać przyjęta do rozpoznania?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie spełnia ona kryteriów określonych w art. 398[9] § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy potwierdził utrwalony pogląd, że skuteczne jest zbycie wierzytelności nieoznaczonej dokładnie w umowie przelewu, jeżeli można ją określić na podstawie treści stosunku zobowiązaniowego, z którego wynika. W niniejszej sprawie Sąd Apelacyjny trafnie uznał, że na podstawie umowy kredytu możliwe było ustalenie przedmiotu umowy przelewu, mimo odmiennego oznaczenia wierzytelności w obu umowach.
Stan faktyczny
Pozwani A. K. i T. K. wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 22 listopada 2023 r., sygn. akt I ACa 2239/23, w sprawie z powództwa X. Niestandaryzowanego Funduszu Wierzytelności Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego we W. przeciwko nim o zapłatę. Skarżący zarzucili Sądowi drugiej instancji błędną wykładnię art. 509 k.c. i nieprawidłowe uznanie skuteczności umowy przelewu wierzytelności z dnia 19 grudnia 2016 r., mimo nieprecyzyjnego oznaczenia wierzytelności. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanych solidarnie na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 1653/24 POSTANOWIENIE 21 maja 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Mariusz Łodko na posiedzeniu niejawnym 21 maja 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa X. Niestandaryzowanego Funduszu Wierzytelności Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego we W. (poprzednio X. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty we W.) przeciwko A. K., T. K. i P. spółce jawnej w W. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej A. K. i T. K. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 22 listopada 2023 r., I ACa 2239/23, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od A. K. i T. K. solidarnie na rzecz X. Niestandaryzowanego Funduszu Wierzytelności Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego we W. 4 050 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego; 3. przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w Katowicach na rzecz adwokata Ł.B. 2 700 złotych, powiększoną o podatek VAT, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pozwanym A. K. i T. K. z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE I CSK 1653/24 2 Pozwani A. K. i T. K. wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 22 listopada 2023 r. Wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania uzasadnili wystąpieniem istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) związanego z wykładnią art. 509 k.c. i sprowadzającego się do wyjaśnienia, czy umowa przelewu wierzytelności, w której wierzytelność została oznaczona w sposób nieprecyzyjny, jest bezskuteczna z uwagi na brak essentialia negotii tej umowy? Skarżący wskazali także na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.), tj. art. 509 k.c., oraz powołali się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), wynikającą z naruszenia przez Sąd drugiej instancji art. 509 k.c. W odpowiedzi na skargę kasacyjną powód wniósł o wydanie postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna pozwanych nie spełnia kryteriów warunkujących przyjęcie jej do rozpoznania. Należy zauważyć, że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Podkreślenia wymaga, że Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparli na przesłankach kasacyjnych z art. 3989 § 1 pkt 1, 2 i 4 k.p.c. Powiązali je z wykładnią art. 509 k.c., zarzucając Sądowi drugiej instancji jego błędną wykładnię i w rezultacie nieprawidłowe uznanie, że umowa przelewu wierzytelności I CSK 1653/24 3 z 19 grudnia 2016 r. jest skuteczna, podczas gdy na skutek błędnego oznaczenia wierzytelności będącej przedmiotem przelewu, umowa ta nie zawierała essentialia negotii umowy przelewu wierzytelności. W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że skuteczne jest zbycie wierzytelności, nieoznaczonej dokładnie w umowie przelewu, jeżeli można ją określić na podstawie treści stosunku zobowiązaniowego, z którego wynika (zob. wyroki SN: z 5 listopada 1999 r., III CKN 423/98, OSNC 2000, nr 5, poz. 92; z 16 kwietnia 2009 r., I CSK 487/08; z 24 maja 2012 r., V CSK 219/11, i z 30 września 2025 r., II CSKP 478/23). Trafnie zatem Sąd Apelacyjny uznał, że w oparciu o treść umowy kredytu z 19 kwietnia 2011 r. z jej późniejszymi zmianami oraz okoliczności jej wykonywania, możliwe było ustalenie, że przedmiotem umowy przelewu wierzytelności z 19 grudnia 2016 r. była wierzytelność wynikająca z umowy kredytu z 19 kwietnia 2011 r. Odmienne oznaczenie wierzytelności w umowie przelewu z 19 grudnia 2016 r. i w umowie kredytu z 19 kwietnia 2011, która jest źródłem tej wierzytelności, nie oznacza, że zamiarem i celem stron umowy przelewu, było uczynienie przedmiotem przelewu innej wierzytelności, niż wynikająca z umowy kredytu z 19 kwietnia 2011 r. W szczególności, że z ustalonego stanu faktycznego nie wynika skomplikowany charakter transakcji łączących cedenta z dłużnika. Pozwaną spółkę z bankiem nie łączył inny stosunek zobowiązaniowy, który mógł być przedmiotem przelewu. Skarżący – wspólnicy pozwanej spółki jawnej – odpowiadają za zobowiązania spółki bez ograniczeń całym swoim majątkiem solidarnie ze spółką (art. 22 § 2 k.s.h.). Sąd meriti uwzględnił również w sentencji wyroku prawo skarżących do powoływania się na ograniczenie ich odpowiedzialności do czasu stwierdzenia bezskuteczności egzekucji z majątku spółki (art. 31 § 1 i 2 k.s.h.). Z powyższych względów, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie znajdując również okoliczności, które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu, w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 99 w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. oraz § 2 pkt 6 w zw. z § 10 I CSK 1653/24 4 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej orzeczono na podstawie § 8 pkt 6 w zw. z § 16 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 4 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu. Mariusz Łodko [wr] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 509 KCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 22 § 2 KSHart. 31 § 1art. 3989 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 3 KPCart. 98 § 1art. 99art. 108 § 1 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy