I CSK 1758/22

WyrokIzba Cywilna2022-09-28

Skład orzekający: Dariusz Dończyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania na podstawie przesłanki oczywistej uzasadnionosci, gdy jej uzasadnienie opiera się na polemice z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji i ocenie dowodów?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli wnioskodawca nie wykazał istnienia przesłanek określonych w art. 3984 § 2 k.p.c., w szczególności, gdy uzasadnienie wniosku oparte na przesłance oczywistej uzasadnionosci (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) sprowadza się do polemiki z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji i oceny dowodów. Oczywista uzasadnionosc skargi wymaga wykazania prima facie, bez głębszej analizy prawnej, elementarnych uchybień przepisom prawa materialnego lub procesowego.
Stan faktyczny
Wnioskodawcy złożyli skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Tarnowie oddalającego ich wniosek o stwierdzenie zasiedzenia służebności gruntowej. W skardze kasacyjnej oparli wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania na przesłance oczywistej uzasadnionosci. Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie przedstawili wystarczających motywów, aby uznać skargę za oczywiście uzasadnioną, a ich argumentacja stanowiła polemikę z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 1758/22 POSTANOWIENIE Dnia 28 września 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk w sprawie z wniosku J. B., W. S., A. N., B. K., M. B., S. B. i W. K. przy uczestnictwie R. C., P. C., A. G., P. G., B. L., A. G., G. G. i D. J. o stwierdzenie zasiedzenia służebności gruntowej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 września 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawców J. B., A. N., B. K., M. B. i S. B. od postanowienia Sądu Okręgowego w Tarnowie z dnia 30 kwietnia 2021 r., sygn. akt I Ca 32/21, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Określone w art. 3984 § 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które – zgodnie z art. 3989 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. - będą mogły stanowić 2 podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Do oceny istnienia albo nieistnienia tych przesłanek ogranicza się badanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu Sądu Najwyższego w przedmiocie przyjęcia lub odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Takie ograniczenie ma zapewnić, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne, a skarga kasacyjna nie stanie się instrumentem wykorzystywanym w każdej sprawie jako kolejny środek zaskarżenia wykorzystywany przez strony do kontroli wydanego przez sąd orzeczenia przez sąd kolejnej, wyższej instancji. W skardze kasacyjnej wniesionej od postanowienia Sądu Okręgowego w Tarnowie z 30 kwietnia 2021 r. wnioskodawcy J. B., A. N., M. B., S. B. i B. K. oparli wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania na przesłance określonej przez art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Odwołując się do treści wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania stwierdzić należy, że nie zostały przez skarżących przedstawione wystarczające motywy pozwalające na uznanie, iż skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Podkreślenia bowiem wymaga, że wyróżniona w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zachodzi wtedy, gdy zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej wynika prima facie, bez głębszej analizy prawnej. Dotyczy to więc jedynie uchybień przepisom prawa materialnego albo procesowego, zarzucanym sądowi drugiej instancji w skardze kasacyjnej, o charakterze elementarnym polegających w szczególności na oparciu rozstrzygnięcia na wykładni przepisu oczywiście sprzecznej z jednolitą i ugruntowaną jego wykładnią przyjmowaną w orzecznictwie i nauce prawa, na zastosowaniu przepisu, który już nie obowiązywał względnie na oczywiście błędnym zastosowaniu określonego przepisu w ustalonym stanie faktycznym. Do wykazania oczywistej zasadności skargi powinno wystarczyć jedno konkretne twierdzenie, jedna stanowcza, przekonująca od razu teza, wskazująca racje podważające rozstrzygnięcie poddane krytyce i zaskarżeniu. Na tym właśnie 3 polega „oczywista” zasadność środka zaskarżenia w rozumieniu przyjętym w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 17 grudnia 2019 r., IV CSK 307/19, nie publ.). Tych elementów nie wykazali skarżący. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej z powołaniem się na przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. sprowadza się do niedopuszczalnej ze względu na brzmienie art. 3983 § 3 k.p.c. polemiki z ustaleniami faktycznymi poczynionymi przez Sąd drugiej instancji i przeprowadzoną w sprawie przez sąd meriti oceną dowodów, o czym przekonuje dodatkowo treść zarzutu wypełniającego podstawę skargi kasacyjnej z art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c. - naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1, art. 378 § 1 i art. 382 k.p.c. polegające „na wydaniu orzeczenia pozostającego w oczywistej sprzeczności z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie wbrew nie budzącym wątpliwości przeprowadzonym dowodom (…)”. Dodać należy, że zawarty w skardze zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego byłby przedmiotem oceny Sądu Najwyższego nie na podstawie stanu faktycznego, który zdaniem skarżących powinien w sprawie być ustalony, lecz na podstawie ustaleń faktycznych Sądu drugiej instancji, który to ustaleniami Sąd Najwyższy rozpoznający skargę kasacyjną jest związany (zob. art. 39813 § 2 k.p.c.). W sprawie nie zachodzi także nieważność postępowania, którą Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę – w granicach zaskarżenia – z urzędu (art. 39813 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.). Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.). [as]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3984 § 2art. 13 § 2 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 3983 § 1 pkt 2 KPCart. 233 § 1 KPCart. 391 § 1art. 378 § 1art. 382 KPCart. 39813 § 2 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy