I CSK 2102/26

PostanowienieIzba Cywilna2026-09-17

Skład orzekający: Mariusz Załucki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli jej uzasadnienie opiera się na błędnym założeniu faktycznym, które jest sprzeczne z ustaleniami sądów meriti?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ skarżący oparł argumentację na niewystępującym w ustaleniach faktycznych sprawy założeniu, że intencją stron w chwili zawierania spornej umowy było sformalizowanie wcześniejszych ustaleń i przesunięć majątkowych. Tymczasem sądy rozpoznające sprawę ustaliły, że nie występują przesłanki pozwalające nadać oświadczeniom woli stron takie znaczenie. Kwestionowanie ustaleń faktycznych w sprawie jest niedopuszczalne na etapie postępowania kasacyjnego.
Stan faktyczny
Powód A.G. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie w sprawie o zapłatę. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania przedstawił zagadnienie prawne dotyczące dopuszczalności zawarcia umowy pożyczki w formie pisemnej w celu sformalizowania wcześniejszych przesunięć majątkowych. Sąd Najwyższy uznał, że argumentacja powoda opiera się na błędnym założeniu faktycznym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 2102/26 POSTANOWIENIE 17 września 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Mariusz Załucki na posiedzeniu niejawnym 17 września 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa A.G. przeciwko Ł.M. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej A.G. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 11 lutego 2026 r., I ACa 1816/25, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Powód A.G. wywiódł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 11 lutego 2026 r., wydanego w sprawie przeciwko W.M. o zapłatę. Na uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania powód przytoczył następujące zagadnienie prawne: Czy w świetle art. 720 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 3531 k.c. oraz art. 65 § 1 i 2 k.c. dopuszczalne jest zawarcie umowy pożyczki w formie pisemnej, której zgodnym celem stron jest wyłącznie uregulowanie i sformalizowanie (stwierdzenie pismem) wcześniejszych, faktycznych przesunięć majątkowych, w ramach których doszło już do przekazania dłużnikowi przedmiotu pożyczki, czy też dla skuteczności tak sporządzonej umowy i powstania roszczenia o zwrot pożyczki niezbędne jest ponowne, fizyczne wydanie środków pieniężnych po dacie podpisania dokumentu? I CSK 2102/26 2 Dodatkowo zaznaczył, że tak zarysowana problematyka uzasadnia potrzebę dokonania przez Sąd Najwyższy wykładni art. 720 k.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Najwyższy wielokrotnie wskazywał, że zagadnienie prawne powinno zostać sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń, a jednocześnie powinno być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu (zob. m.in. postanowienia SN z 25 lutego 2026 r., I CSK 2774/25; z 25 listopada 2025 r., I CSK 1886/24; z 11 stycznia 2024 r., I CSK 6184/22; z 13 grudnia 2023 r., I CSK 5954/22 oraz z 25 października 2023 r., III USK 286/22). Analogiczne wymagania stawia się również potrzebie dokonania wykładni określonego przepisu prawa. W ramach tej przyczyny przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania należy przedstawić i uargumentować nierozwiązany jeszcze problem lub nieujednoliconą jeszcze rozbieżność orzeczniczą. Jeżeli zaś wykładnia tego przepisu została już dokonana lub ujednolicona, niezbędne jest podanie dodatkowej argumentacji, dlaczego ustalona linia orzecznicza wymaga zmiany (zob. np. postanowienia SN: z 11 czerwca 2026 r., I CSK 2025/25; z 18 grudnia 2025 r., I CSK 1787/25; z 11 grudnia 2024 r., I CSK 4586/23; z 25 października 2023 r., I CSK 2989/23; z 27 września 2023 r., I CSK 4679/22, z 17 sierpnia 2023 r., I CSK 5668/22; z 2 sierpnia 2023 r., I CSK 6585/22 oraz z 14 czerwca 2023 r., I CSK 1231/23). Skarżący nie uczynił zadość tym wymaganiom. Usiłował bowiem nadać problemowi charakter jurydyczny, związany z naturą umowy pożyczki i granicami swobody kontraktowania w zakresie jej zawarcia. Tymczasem w istocie argumentacja powoda została oparta o niewystępujące w ustaleniach faktycznych sprawy założenie, że intencją stron w chwili zawierania spornej umowy było sformalizowanie wcześniejszych ustaleń i przesunięć majątkowych. Tymczasem sądy rozpoznające sprawę ustaliły, że w sprawie nie występują przesłanki pozwalające nadać oświadczeniom woli stron takie znaczenie. Tym samym powód I CSK 2102/26 3 bazuje na własnej, polemicznej względem dokonanej przez Sądy meriti, ocenie stanu faktycznego. Kwestionowanie zaś ustaleń faktycznych w sprawie jest niedopuszczalne na etapie postępowania kasacyjnego ze względu na brzmienie art. 3983 § 3 oraz art. 39820 § 2 k.p.c. Dlatego Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania [SOP]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 720 § 1art. 3531 KCart. 65 § 1art. 720 KCart. 3983 § 3art. 39820 § 2 KPCart. 3989 § 1§ 1§ 3§ 2

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy