I CSK 221/20

Sygn. akt I CSK 221/20 POSTANOWIENIE Dnia 19 lutego 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk w sprawie z wniosku J. S. przy uczestnictwie Z. S., B. S., D. S., K. S., B. R. i E. O. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 lutego 2021 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika E. O. od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 20 września 2019 r., sygn. akt V Ca (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania wobec wykazania przez skarżącego, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Nakładając na skarżących obowiązek wskazania i uzasadnienia oznaczonej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania ustawodawca zmierza w ten sposób do zagwarantowania, że skarga kasacyjna (nadzwyczajny środek zaskarżenia prawomocnych orzeczeń) będzie pełnić przypisanie jej funkcje publicznoprawne. 2 Ograniczenie przesłanek do czterech ma więc zapewnić, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ustrojowo i procesowo jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje publicznoprawne, a skarga kasacyjna nie stanie się instrumentem wykorzystywanym w każdej sprawie. W skardze kasacyjnej wniesionej od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 20 września 2019 r. uczestnik postępowania E. O. oparł wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Wyróżniona w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania zachodzi wtedy, gdy zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej wynika prima facie, bez głębszej analizy prawnej. Dotyczy to więc jedynie uchybień przepisom prawa materialnego albo procesowego, zarzucanym sądowi drugiej instancji w skardze kasacyjnej, o charakterze elementarnym polegających w szczególności na oparciu rozstrzygnięcia na wykładni przepisu oczywiście sprzecznej z jednolitą i ugruntowaną jego wykładnią przyjmowaną w orzecznictwie i nauce prawa, na zastosowaniu przepisu, który już nie obowiązywał względnie na oczywiście błędnym zastosowaniu określonego przepisu w ustalonym stanie faktycznym. Tych elementów nie można przypisać przedstawionemu przez skarżącego uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej, który oczywistej zasadności skargi kasacyjnej upatruje w naruszeniu przepisów postępowania, tj. art. 227 w zw. z art. 232 k.p.c. oraz art. 382 k.p.c., a które to naruszenia w ocenie skarżącego miały polegać na „przyjęciu przez sąd drugiej instancji za własne ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji w sytuacji braku zgromadzenia całego materiału dowodowego w sprawie, co zostało przedstawione w zarzutach apelacji, a co miało istotny wpływ na wynik sprawy”. Tak uzasadniany wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do uzasadnienia w sposób oczywisty pozostaje w sprzeczności z art. 3983 § 3 k.p.c. Przepis ten wskazuje, że podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. Również w ramach postępowania przedsądowego nie można uznać za właściwe powoływanie się na wadliwości Sądu drugiej instancji w zakresie ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniono też, iż art. 382 k.p.c. może wyjątkowo stanowić usprawiedliwioną 3 podstawę skargi kasacyjnej. Jest tak wtedy, gdy skarżący wykaże, że sąd drugiej instancji pominął część zebranego w sprawie materiału dowodowego, orzekając wyłącznie na podstawie dowodów zgromadzonych przed sądem pierwszej instancji albo oparł swoje merytoryczne orzeczenie na własnym materiale, z pominięciem postępowania dowodowego przeprowadzonego przez sąd pierwszej instancji, a uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 6 stycznia 1999 r., II CKN 100/98, OSNC 1999, nr 9, poz. 146 i z dnia 17 października 2019 r., IV CSK 259/18, nie publ. oraz wyroki Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2013 r., II CSK 634/12, OSNC-ZD 2014, nr 3, poz. 54 i z dnia 25 maja 2018 r., I CSK 481/17, nie publ.). Wymaga to od skarżącego jednoznacznego określenia nie tylko, które z dowodów zostały pominięte, ale także wskazania konkretnych ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie, które mogły zostać ustalone wadliwie, oraz ich wpływu na błędne zastosowanie lub niezastosowanie określonych norm prawa materialnego dla oceny żądania będącego przedmiotem rozstrzygnięcia przez Sądy meriti. Takiego wywodu nie przedstawiono w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Stąd też nie można przyjąć, że skarżący spełnił wymagania konstrukcyjne dla prawidłowego powołania się na przesłankę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. W sprawie nie zachodzi także nieważność postępowania, którą Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę - w granicach zaskarżenia - z urzędu (art. 39813 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.). Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.). jw