I CSK 241/14
WyrokIzba Cywilna2014-12-11
Skład orzekający: Krzysztof Pietrzykowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwalenie planu zagospodarowania przestrzennego, który przeznacza prywatną działkę na cele publiczne (zieleń), stanowi faktyczne wywłaszczenie uzasadniające odszkodowanie, nawet jeśli właściciel nadal pozostaje właścicielem nieruchomości?Ratio decidendi
Uchwalenie planu zagospodarowania przestrzennego, który przeznacza prywatną działkę na cele publiczne, nie stanowi faktycznego wywłaszczenia w rozumieniu prawa cywilnego, jeśli właściciel nadal pozostaje właścicielem nieruchomości. Szkoda hipotetyczna, wynikająca z ograniczenia możliwości przekształcenia działki, nie uzasadnia przyznania odszkodowania. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ nie zostały wykazane przesłanki określone w art. 3989 § 1 k.p.c., w szczególności oczywista zasadność skargi.Stan faktyczny
Powód domagał się zobowiązania gminy do złożenia oświadczenia woli, argumentując, że uchwalenie planu zagospodarowania przestrzennego, który przeznaczył jego działkę na publiczną zieleń, stanowiło faktyczne wywłaszczenie. Powód podnosił, że przed uchwaleniem planu mógł korzystać z działki w inny sposób, a po uchwaleniu nie może już zmienić sposobu jej zagospodarowania. Sąd pierwszej instancji i Sąd Apelacyjny oddaliły powództwo. Powód wniósł skargę kasacyjną, powołując się na oczywistą zasadność skargi.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanej koszty postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 241/14 POSTANOWIENIE Dnia 11 grudnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z powództwa Z. M. przeciwko Gminie Miasto R. o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 grudnia 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 14 listopada 2013 r., sygn. akt I ACa […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od powoda na rzecz pozwanej 1800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W niniejszej sprawie powód do uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powołał się na oczywistą jej zasadność. Ma ona wynikać stąd, że w planie zagospodarowania terenu dokonano faktycznego wywłaszczenia powoda, przeznaczono bowiem jego działkę na publiczną zieleń, a tymczasem przed planem mógł z niej korzystać. Co więcej, wskutek uchwalenia planu powód nie może już zmienić sposobu korzystania z działki. Skarga nie jest oczywiście uzasadniona. Przede wszystkim uchwalenie planu nie zmienia prywatnoprawnych stosunków własnościowych – powód jak był właścicielem tej nieruchomości, tak nim pozostaje. Przeznaczenie w planie jego działki na ogólnodostępną zieleń nie oznacza, że działka ta takim terenem się stanie. Jedynie jest pewne, że powód nie będzie mógł jej przekształcić na działkę budowlaną. To jednak nie było też pewne przed uchwaleniem planu – nie wiadomo, jakiej treści decyzję o warunkach zagospodarowania by otrzymał. Jego szkoda jest zatem hipotetyczna, a za taką szkodę nie przysługuje mu odszkodowanie. Niewątpliwie zatem stanowisko zajęte przez Sąd w zaskarżonym orzeczeniu jest silnie uzasadnione i nie można twierdzić, że Sąd ten w sposób oczywiście nieprawidłowy wyłożył i zastosował prawo. Inną sprawą jest to, jak art. 36 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym powinien być wykładany i stosowany. Jednak skarżący nie wskazał w skardze na potrzebę wykładni tego przepisu jako przesłanki mającej uzasadnić przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, co byłoby właściwsze od powoływania się na oczywistą zasadność skargi. W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie nie została wykazana żadna z okoliczności wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c., dlatego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. aw
Powiązane orzeczenia
- I CSK 6930/22 2024-02-02Czy w przypadku wywłaszczenia nieruchomości objętej planem miejscowym, które nastąpiło po wejściu w życie planu, ale przed wydaniem prawomocnego orzeczenia o odszkodowaniu, były właściciel może skutecznie dochodzić roszc…
- I CSK 275/18 2018-10-11Czy w sytuacji, gdy uchwalenie planu zagospodarowania przestrzennego lub jego zmiana nie spowodowały zmiany przeznaczenia nieruchomości, mogą być spełnione przesłanki do wystąpienia przez właściciela lub użytkownika wiec…
- I CSK 184/14 2014-11-27Czy do skutecznego dochodzenia odszkodowania na podstawie art. 36 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym jest niezbędne dysponowanie wszystkimi dokumentami pozwalającymi na budowę, w tym zgodą konserwatora, w chw…
- III CSK 265/18 2019-04-04Czy uchwalenie planu miejscowego, które nie spowodowało niemożliwości lub ograniczenia dalszego faktycznego korzystania z nieruchomości, może stanowić podstawę do ustalenia wartości nieruchomości na podstawie nowego brzm…
- I CSK 162/23 2024-05-06Czy ustalenia faktyczne sądu cywilnego, oparte na opinii biegłego urbanisty dotyczące potencjalnego sposobu zagospodarowania nieruchomości, mogą stanowić podstawę oceny jej wykorzystania przed uchwaleniem planu miejscowe…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 36 ust. 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy