I CSK 2564/23

I CSK 2564/23 POSTANOWIENIE 25 lipca 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Jacek Grela na posiedzeniu niejawnym 25 lipca 2024 r. w Warszawie w sprawie z wniosku J. S. z udziałem J. J. o podział majątku spółki cywilnej, na skutek skargi kasacyjnej J. J. od postanowienia Sądu Okręgowego w Lublinie z 6 grudnia 2022 r., II Ca 77419, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Postanowieniem z 22 lutego 2019 r., Sąd Rejonowy w Kraśniku: ustalił, że w skład majątku spółki cywilnej M. z siedzibą w K. wchodzi pilarka formatowa S. o wartości 20 317,00 zł (pkt I); dokonał podziału majątku wspólnego wspólników spółki cywilnej w ten sposób, że pilarkę formatową S. przyznał na własność wnioskodawcy J. S. (pkt II); tytułem dopłaty zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestnika J. J. 103 911,50 zł, płatną w terminie dwóch miesięcy z ustawowymi odsetkami za opóźnienie (pkt III); zasądził od uczestnika na rzecz wnioskodawcy 280 944,05 zł (pkt IV); oddalił w pozostałym zakresie żądane zapłaty zgłoszone przez wnioskodawcę (pkt V); zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestnika 37 652,00 zł z odsetkami ustawowymi od 9 sierpnia 2013 r. do 31 grudnia 2015 r. i I CSK 2564/23 2 odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 1 stycznia 2016 r. do dnia zapłaty (pkt VI) oraz oddalił w pozostałej części żądanie uczestnika (pkt VII). Postanowieniem z 6 grudnia 2022 r. Sąd Okręgowy w Lublinie zmienił częściowo ww. postanowienie w pkt VII w ten sposób, że zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestnika także 21 245,80 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia wydania niniejszego orzeczenia (pkt I) oraz oddalił apelację w pozostałej części (pkt II). W skardze kasacyjnej uczestnik, jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazał na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Zdaniem skarżącego skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W judykaturze już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Wskazano tam m.in., że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., gdy w sprawie doszło do kwalifikowanego: oczywistego naruszenia I CSK 2564/23 3 prawa, widocznego od razu, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy. Konieczne było zatem wykazanie, że Sąd drugiej instancji w sposób oczywisty naruszył przepis jasny i jednoznaczny, którego wykładnia i stosowanie nie budzi żadnych wątpliwości (zob. m.in. postanowienia SN: z 8 marca 2002 r. I PKN 34/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100; z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49 i z 11 stycznia 2008 r. I UK 285/07). Wywody zawarte w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, sprowadzają się do polemiki z zaskarżonym orzeczeniem, nie zaś wykazania, że przy jego ferowaniu popełniono uchybienia w zakresie stosowania prawa, które miały charakter kwalifikowany i nie podlegały różnym ocenom. Uzasadnienie wniosku stanowi w istocie próbę zaangażowania Sądu Najwyższego do kolejnej weryfikacji instancyjnej prawidłowości dokonania przez Sąd drugiej instancji ustaleń faktycznych i oceny prawnej w sprawie, co nie jest celem postępowania kasacyjnego i nie może skutecznie uzasadniać wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej, nie znajdując też okoliczności, które obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu w ramach przedsądu. [SOP] [ms]