I CSK 2694/22

WyrokIzba Cywilna2022-10-19

Skład orzekający: Władysław Pawlak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy korzystanie z nieruchomości o charakterze zbliżonym do służebności drogowej, polegające na przejeżdżaniu i przechodzeniu przez pas gruntu bez wyłączenia korzystania przez właściciela, może być uznane za posiadanie samoistne nieruchomości prowadzące do zasiedzenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że wskazana przez skarżącego kwestia rozróżnienia między korzystaniem z nieruchomości będącym posiadaniem służebności a władaniem nieruchomością będącym jej samoistnym posiadaniem nie stanowi istotnego zagadnienia prawnego wymagającego rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy. Skarżący nie przedstawił wymaganej argumentacji prawnej uzasadniającej istnienie rozbieżnych ocen prawnych i trudności w rozwiązaniu problemu.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy stwierdził zasiedzenie części nieruchomości przez wnioskodawcę. Sąd Okręgowy oddalił apelację uczestnika postępowania M. P. od tego postanowienia. Uczestnik M. P. złożył skargę kasacyjną, zarzucając m.in. obrazę prawa materialnego poprzez uznanie korzystania o charakterze zbliżonym do służebności drogowej za posiadanie samoistne. Jako przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej wskazał istotne zagadnienie prawne dotyczące rozróżnienia między posiadaniem służebności a posiadaniem samoistnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 2694/22 POSTANOWIENIE Dnia 19 października 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Władysław Pawlak w sprawie z wniosku S. W. przy uczestnictwie T. P., B. P., T. W., M. P. i L. B. o zasiedzenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 października 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika postępowania M. P. od postanowienia Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 1 września 2020 r., sygn. akt IV Ca 301/20, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 1 września 2020 r. Sąd Okręgowy w Radomiu oddalił apelację uczestnika M. P. od postanowienia Sądu Rejonowego w Grójcu z dnia 18 grudnia 2019 r., którym Sąd ten stwierdził, że „S. W. (…) nabył z dniem 31 grudnia 2004 r., przez zasiedzenie, własność części nieruchomości położonej w S. (…), oznaczonej geodezyjnie jako działka nr […], dla której Sąd Rejonowy w Grójcu prowadzi księgę wieczystą nr […], oznaczoną jako działka nr [x] o powierzchni 0,0193 ha na mapie do celów sądowych sporządzonej w dniu 25 maja 2018 r. przez geodetę uprawnionego (…) stanowiącej integralną część niniejszego postanowienia”. W skardze kasacyjnej od postanowienia z dnia 1 września 2020 r. uczestnik M. P., zarzucił: 2 „1) obrazę art. 336 K.C. w zw. z art. 172 KC poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że korzystanie o charakterze zbliżonym do służebności drogowej tj. polegające na przejeżdżaniu i przechodzeniu przez pas gruntu, bez wyłączenia korzystania przez właściciela, jest posiadaniem samoistnym nieruchomości w sytuacji gdy prawidłowa wykładnia przedmiotowego przepisu powinna prowadzić do wniosku, że posiadanie o charakterze zbliżonym do posiadania służebności drogowej, jako posiadanie zależne nie może prowadzić do zasiedzenia; 2) Naruszenie przepisów postępowania tj. 385 KPC poprzez oddalenie apelacji uczestnika M. P. w sytuacji w której Sąd Rejonowy dopuścił się obrazy prawa materialnego tj. art. 172 K.C., którą Sąd Okręgowy powinien wziąć pod uwagę z urzędu, co miało oczywisty wpływ na treść orzeczenia.” Jako przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania uczestnik wskazał „istotne zagadnienie prawne wymagające stanowiska Sądu Najwyższego tj. kwestia rozróżnienia między korzystaniem z nieruchomości będącym posiadaniem służebności, a władaniem nieruchomością będącym jej samoistnym posiadaniem. Kwestia ta tylko w pewnym zakresie była przedmiotem orzeczeń Sądu Najwyższego. Nowe i stosunkowo precyzyjne orzeczenia wydał Naczelny Sąd Administracyjny jednak jego wpływ na praktykę orzeczniczą sądów powszechnych, ze względów oczywistych, jest ograniczony”. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może zostać osiągnięty jedynie przez powołanie i właściwe uzasadnienie istnienia wymienionych przesłanek, a rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania następuje na podstawie oceny, czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają przyczynom kasacyjnym wymienionym w art. 3989 § 1 k.p.c. Sposób w jaki należy prawidłowo uzasadnić wniosek był przedmiotem licznych wypowiedzi Sądu Najwyższego. 3 Skarżący nieskutecznie powołał się na przyczynę przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Jej wykazanie poza sformułowaniem określonego problemu prawnego o charakterze abstrakcyjnym i powołaniem przepisów, które stanowiły źródło jego powstania, wymaga zaprezentowania jurydycznej argumentacji przekonującej o istnieniu na tle tego problemu rozbieżnych ocen prawnych, a także świadczącej o poważnych trudnościach w jego rozwiązaniu, ponadto wskazania, dlaczego jest ono istotne (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z dnia 12 grudnia 2013 r., IV CSK 384/13, nie publ.). Po pierwsze, uczestnik takiej wymaganej argumentacji prawnej w ogóle w skardze nie przedstawił. Po drugie, wskazana przez skarżącego „kwestia rozróżnienia między korzystaniem z nieruchomości będącym posiadaniem służebności, a władaniem nieruchomością będącym jej samoistnym posiadaniem” nie może być uznana za istotne zagadnienia prawne, o którym mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Tak szeroko i nieprecyzyjnie ujęty „problem prawny” nie pozwala bowiem na jego jednoznaczne rozstrzygnięcie. Skarżący nie stawia konkretnego i sprecyzowanego pytania, na które Sąd Najwyższy mógłby ewentualnie udzielić odpowiedzi. Nie stwierdziwszy przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania, Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. [as]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 336 K.C.art. 172 KCart. 172 K.C.art. 3989 § 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 13 § 2 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy