I CSK 3130/24
WyrokIzba Cywilna2026-01-20
Skład orzekający: Adam Doliwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku współuczestnictwa procesowego biernego, wykreślenie jednego z pozwanych (spółki osobowej) z KRS po uprawomocnieniu się wobec niej nakazu zapłaty, lecz przed zakończeniem postępowania wobec drugiego pozwanego, obliguje Skarb Państwa do wstąpienia w miejsce wykreślonego podmiotu na podstawie art. 25e ust. 2 uKRS, oraz czy możliwe jest zasądzenie solidarnej zapłaty od pozwanych w takiej sytuacji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej, uznając, że przedstawione zagadnienia prawne nie są istotne w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. Postępowanie wobec spółki, której nakaz zapłaty uprawomocnił się przed jej wykreśleniem z KRS, było już prawomocnie zakończone, a celem art. 25e uKRS jest uporządkowanie stanu prawnego, a nie przysporzenie mienia Skarbowi Państwa.Stan faktyczny
Pozwany D.P. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 28 września 2023 r. w sprawie o zapłatę z powództwa Banku spółki akcyjnej w W. Skarżący podniósł istotne zagadnienia prawne dotyczące współuczestnictwa procesowego biernego, wstąpienia Skarbu Państwa w miejsce wykreślonej z KRS spółki osobowej (pozwanego ad. 2) po uprawomocnieniu się wobec niej nakazu zapłaty, oraz możliwości zasądzenia solidarnej zapłaty. Sąd Najwyższy uznał, że zagadnienia te nie są istotne, ponieważ postępowanie wobec wykreślonej spółki było już zakończone.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
I CSK 3130/24 POSTANOWIENIE 20 stycznia 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Adam Doliwa na posiedzeniu niejawnym 20 stycznia 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa Banku spółki akcyjnej w W. przeciwko D.P. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej D.P. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 28 września 2023 r., VII AGa 591/22, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
I CSK 3130/24 2 UZASADNIENIE Pozwany D.P. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 28 września 2023 r. wydanego w sprawie z powództwa Banku spółki akcyjnej w W. o zapłatę. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał, że w sprawie występują istotne zagadnienia prawne polegające na ustaleniu: „czy w przypadku współuczestnictwa procesowego biernego, uprawomocnienie się nakazu zapłaty w stosunku do jednego z pozwanych, który został następnie wykreślony z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego przed prawomocnym zakończeniem postępowania względem drugiego pozwanego obliguje Skarb Państwa do wstąpienia w miejsce podmiotu, który utracił zdolności sądową i procesową na podstawie art. 25e ust. 2 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2025, poz. 869; dalej jako: uKRS)?” oraz „czy wobec zaistnienia w postępowaniu sądowym współuczestnictwa procesowego biernego, możliwe jest zasądzenie solidarnie od pozwanych zapłaty, w przypadku gdy, jeden z pozwanych (spółka osobowa) została wykreślona z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego po uprawomocnieniu się wobec niej nakazu zapłaty lecz przed zakończeniem postępowania prowadzonego z udziałem drugiego z pozwanych?”. Pozwany wskazał na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej polegającą na pominięciu przez Sądy I i II instancji okoliczności, iż odpowiedzialność pozwanego ad. 1 została określona jako solidarna, podczas gdy pozwana ad. 2 w trakcie trwającego postępowania przed Sądem I instancji utraciła byt prawny z uwagi na przeprowadzenie likwidacji w trybie art. 25d uKRS i wykreślenie z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego bez procesu likwidacyjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności
I CSK 3130/24 3 w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Zagadnienie prawne powinno przede wszystkim być sformułowane w oparciu o okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z dokonanych przez sąd ustaleń (zob. postanowienie SN z 7 czerwca 2001 r., III CZP 33/01), a jednocześnie być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny tak, aby umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, niesprowadzającej się do samej subsumpcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu (zob. postanowienia SN: z 15 października 2002 r., III CZP 66/02; z 22 października 2002 r., III CZP 64/02, i z 5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08). Konieczne jest przytoczenie argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen. Skarżący powinien nie tylko wskazać przepis prawa (materialnego lub procesowego), którego dotyczy zagadnienie, ale także przedstawić pogłębioną argumentację prawną w celu wykazania, że zagadnienie jest istotne, a jego rozstrzygnięcie ma znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia w jego sprawie (zob. m.in. postanowienia SN: z 23 sierpnia 2007 r., I UK 134/07, i z 9 lutego 2011 r., III SK 41/10). Nie ma racji skarżący podnosząc, iż w sprawie występują istotne zagadnienia prawne. Skoro nakaz zapłaty wydany przeciwko spółce nie został zaskarżony, uprawomocnił się zanim podmiot został wykreślony z rejestru to w konsekwencji postępowanie względem spółki było już prawomocnie zakończone. Słusznie Sąd Apelacyjny podkreślił, że po dacie wykreślenia spółki z rejestru postępowanie względem niej nie było postępowaniem toczącym się. Celem art. 25e u. o KRS nie jest przysporzenie Skarbowi Państwa mienia po podmiotach wykreślonych z Krajowego Rejestru Sądowego, lecz uporządkowanie stanu prawnego (por. postanowienie SN z 24 lipca 2023 r., I CSK 4546/23). Należy wskazać, że w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Sąd Najwyższy uznał, że nie ma innych przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do
I CSK 3130/24 4 rozpoznania, w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.). Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Adam Doliwa (P.H.) [SOP]
Powiązane orzeczenia
- III CSK 76/15 2015-06-26Czy podmiotowy zakres odpowiedzialności członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, w przypadku bezskuteczności egzekucji przeciwko spółce (art. 299 k.s.h.), obejmuje również byłych członków zarządu, któryc…
- II CSK 329/19 2020-05-20Czy w sytuacji, gdy spółka z o.o. nie posiada zarządu z powodu rezygnacji wszystkich członków zarządu, a ustanowiono samoistnego prokurenta, występują braki uniemożliwiające jej działanie, w szczególności czy nie dochodz…
- I CSK 3530/24 2025-11-19Czy skarga kasacyjna dotycząca przedawnienia roszczenia wspólnika o wypłatę wartości udziału kapitałowego w związku z wystąpieniem ze spółki jawnej spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- I CSK 3456/22 2022-10-26Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia do rozpoznania, gdy skarżący powołuje się na istotne zagadnienie prawne oraz potrzebę wykładni przepisów budzących rozbieżności w orzecznictwie, a uzasadnienie nie wykazu…
- I CSK 342/16 2016-12-19Czy w sprawie o zapłatę, w której skarżący powołują się na naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego oraz na istotne zagadnienia prawne dotyczące umów zbycia udziałów w spółce z o.o. i wniesienia kapitału do…
Powołane przepisy
art. 25e ust. 2art. 25dart. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 25eart. 3989 § 1 pkt 3 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 1 pkt 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy