I CSK 315/26

PostanowienieIzba Cywilna2026-04-20

Skład orzekający: Dariusz Zawistowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o przyjęcie do domu pomocy społecznej bez zgody może zostać przyjęta do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności, jeśli zarzuty dotyczą naruszenia przepisów Konstytucji RP, ustawy o ochronie zdrowia psychicznego oraz Konwencji o ochronie praw człowieka?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli zarzut oczywistej zasadności nie znajduje dostatecznego uzasadnienia w argumentacji skarżącego. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej zachodzi jedynie wówczas, gdy dla przeciętnego prawnika jest oczywiste, że podstawy skargi zasługują na uwzględnienie, co przesądza o wadliwości zaskarżonego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia przepisu, nawet oczywisty, nie prowadzi wprost do wniosku o oczywistej zasadności skargi.
Stan faktyczny
Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej złożył wniosek o przyjęcie K.M. do domu pomocy społecznej bez jej zgody. Sąd Okręgowy utrzymał w mocy postanowienie w tej sprawie. K.M. złożyła skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z powodu oczywistej zasadności, powołując się na naruszenie przepisów Konstytucji RP, ustawy o ochronie zdrowia psychicznego oraz Konwencji o ochronie praw człowieka.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i przyznał adwokatowi koszty nieopłaconej pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 315/26 POSTANOWIENIE 20 kwietnia 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Dariusz Zawistowski na posiedzeniu niejawnym 20 kwietnia 2026 r. w Warszawie w sprawie z wniosku Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w J z udziałem K.M. o przyjęcie do domu pomocy społecznej bez zgody, na skutek skargi kasacyjnej K.M. od postanowienia Sądu Okręgowego w Przemyślu z 8 września 2025 r., I Ca 282/25, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnego do rozpoznania; 2. przyznaje adwokat A.K. od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowemu w Przemyślu kwotę 240 zł ( dwieście czterdzieści), powiększoną o stawkę podatku VAT, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej uczestniczce postępowania w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Zgodnie z brzmieniem art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w następujących wypadkach: – w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, – istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, I CSK 315/26 2 – zachodzi nieważność postępowania, – skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w interesie publicznym, w szczególności przez zapewnienie jednolitej wykładni i stosowania prawa. Skarga kasacyjna uczestniczki K.M. od postanowienia Sądu Okręgowego w Przemyślu z dnia 8 września 2025 r., zawiera wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania z powołaniem się na jej oczywistą zasadność. Analiza wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania i jego uzasadnienia prowadzi jednakże do stwierdzenia, że wskazana przez skarżącą podstawa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zachodzi. Brak jest także podstaw by przyjąć, że w sprawie miała miejsce nieważność postępowania. Twierdzenie o istnieniu przesłanki do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności, nie znajduje bowiem dostatecznego uzasadnienia w świetle argumentacji przytoczonej w tym zakresie przez skarżącą. W judykaturze utrwalone jest stanowisko, że oczywista zasadność skargi kasacyjnej ma miejsce jedynie wówczas, gdy bez dokonania głębszej analizy dla przeciętnego prawnika jest oczywiste, że podstawy skargi zasługują na uwzględnienie, a zatem ma miejsce kwalifikowana postać naruszenia prawa, zauważalna prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej i przesądza to o wadliwości zaskarżonego orzeczenia w stopniu nakazującym uwzględnienie skargi. Dla takiej oceny stanowisko przedstawione przez skarżącą, związane z zarzutem naruszenia art. 38 ust. 1 w zw. z art. 39 ust. 1 Ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego, art. 31 ust. 1 i art. 41 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 5 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z dnia 4 listopada 1950 r., nie daje zaś podstaw. W orzecznictwie podkreśla się także, że przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to I CSK 315/26 3 spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia, nawet oczywistego, określonego przepisu nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, z dnia 11 kwietnia 2008 r., I UK 46/08 i z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 37/08). Z tych względów w przedmiocie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania orzeczono jak w treści postanowienia (art. 3989 § 2 k.p.c.). [a,ł] Dariusz Zawistowski

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 38 ust. 1art. 39 ust. 1art. 31 ust. 1art. 41 ust. 1art. 5art. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy