I CSK 3503/22

WyrokIzba Cywilna2022-10-26

Skład orzekający: Jacek Grela

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania na podstawie przesłanki oczywistego naruszenia prawa, jeśli jej uzasadnienie stanowi próbę ponownej weryfikacji ustaleń faktycznych i oceny prawnej dokonanej przez sąd drugiej instancji?
Ratio decidendi
Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., gdy doszło do kwalifikowanego, oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej. Samo powołanie się na tę przesłankę bez wykazania oczywistego naruszenia prawa i oczywiście wadliwego orzeczenia, a zamiast tego próbując zaangażować Sąd Najwyższy do kolejnej weryfikacji ustaleń faktycznych i oceny prawnej, nie stanowi uzasadnienia dla przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy dokonał rozgraniczenia nieruchomości. Sąd Okręgowy oddalił apelację jednego z uczestników postępowania, Z. M. Uczestnik ten złożył skargę kasacyjną, powołując się na przesłankę oczywistego naruszenia prawa (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 3503/22 POSTANOWIENIE Dnia 26 października 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Grela w sprawie z wniosku R. N. i E. N. z udziałem W. M., M. G., Z. M., T. G., J. M., Gminy Będzin, W. M., Skarbu Państwa - Starosty Powiatowego w Będzinie i M. R. o rozgraniczenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 października 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika postępowania Z. M. od postanowienia Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 25 marca 2021 r., sygn. akt IV Ca 270/19, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Postanowieniem z 7 grudnia 2018 r. Sąd Rejonowy w Będzinie dokonał rozgraniczenia nieruchomości położonych w B., a to działek nr […], k.m. […] stanowiącej współwłasność T. G., M. G., Z. M., W. M., W. M., J. M., M. R. objętej aktami własności ziemi nr […], […]1, […]2, […]3 z 22 września 1975 r. oraz nr […]1, k.m. […]9 stanowiącej własność R. N. i E. N. zapisanej w KW nr […] w ten sposób, że ustalił, iż granica przebiega wzdłuż linii czerwonej między punktami 04/11-05/11, zgodnie z mapą dla celów prawnych sporządzoną przez biegłą sądową H. M. 14 maja 2018 r., identyfikator ewidencyjny […], którą uczynił integralną częścią postanowienia. Postanowieniem z 25 marca 2021 r. Sąd Okręgowy w Katowicach oddalił apelację uczestnika postępowania Z. M.. 2 W skardze kasacyjnej uczestnik Z. M., jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazał na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. W ocenie skarżącego, skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W judykaturze już wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Wskazano tam m.in., że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c., nie zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione. Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., gdy w sprawie doszło do kwalifikowanego: oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy. Konieczne było zatem wykazanie, że Sąd drugiej instancji w sposób oczywisty naruszył przepis jasny i jednoznaczny, którego wykładnia i stosowanie nie budzi żadnych wątpliwości (zob. m.in. postanowienia SN: z 8 marca 2002 r. I PKN 34/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100; z 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49 i z 11 stycznia 2008 r. I UK 285/07). 3 W skardze kasacyjnej nie powołano argumentów, które mogłyby świadczyć, że w sprawie doszło do oczywistego naruszenia prawa oraz że w wyniku takiego naruszenia prawa zapadło w sądzie drugiej instancji orzeczenie oczywiście wadliwe. Uzasadnienie wniosku stanowi w istocie próbę zaangażowania Sądu Najwyższego do kolejnej weryfikacji instancyjnej prawidłowości dokonania przez Sąd drugiej instancji ustaleń faktycznych i oceny prawnej w sprawie, co nie jest celem postępowania kasacyjnego i nie może skutecznie uzasadniać wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Biorąc to pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej, nie znajdując też okoliczności, które obowiązany jest brać pod uwagę z urzędu w ramach przedsądu. [as]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 4§ 1 pkt 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy