I CSK 3945/22
WyrokIzba Cywilna2022-11-29
Skład orzekający: Ewa Stefańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, gdy jako istotne zagadnienie prawne wskazano pytanie dotyczące oceny klauzuli informacyjnej w umowie z konsumentem w kontekście daty zawarcia umowy i zdarzeń późniejszych, a problem ten był już przedmiotem orzecznictwa Sądu Najwyższego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, jeśli wskazane w niej zagadnienie prawne nie spełnia kryteriów istotności, zwłaszcza gdy problematyka ta była już przedmiotem rozstrzygnięć Sądu Najwyższego. Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia służącym rozwojowi prawa i zapewnieniu jednolitości orzecznictwa, a nie kolejną instancją rozpoznawczą. Instytucja przedsądu, uregulowana w art. 3989 k.p.c., ma na celu selekcję skarg pod kątem realizacji tych celów.Stan faktyczny
Powodowie J. D. i E. D. domagali się zapłaty od Banku S.A. Sąd Rejonowy wydał wyrok, który następnie został zmieniony przez Sąd Okręgowy w Warszawie. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego na rzecz powodów kwotę 67 359,01 zł wraz z odsetkami i kosztami postępowania. Pozwany wniósł skargę kasacyjną, wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące oceny klauzuli informacyjnej w umowie z konsumentem. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanego na rzecz powodów kwotę 2 700 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 3945/22 POSTANOWIENIE Dnia 29 listopada 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ewa Stefańska w sprawie z powództwa J. D. i E. D. przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 listopada 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 4 marca 2022 r., sygn. akt V Ca 2981/18, 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od pozwanego na rzecz powodów kwotę 2 700 zł (dwa tysiące siedemset) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Wyrokiem z 4 marca 2022 r. Sąd Okręgowy w Warszawie zmienił wyrok Sądu Rejonowego w Warszawie z 24 listopada 2017 r. w sprawie o zapłatę z powództwa J. D. i E. D. przeciwko Bank S.A. z siedzibą w W., w ten sposób, że w punkcie pierwszym zasądził od pozwanego na rzecz powodów kwotę 67 359.01 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 24 grudnia 2016 r. do dnia zapłaty oraz kwotę 6 417 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, a w punkcie drugim orzekł o kosztach postępowania w instancji odwoławczej. Pozwany wniósł skargę kasacyjną, w której zaskarżył wyroku Sądu drugiej instancji w całości oraz domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania, ewentualnie uchylenia
2 zaskarżonego wyroku i orzeczenia co do istoty sprawy przez oddalenie apelacji powodów w całości. W odpowiedzi powodowie wnieśli o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z treścią art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli: (1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne; (2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów; (3) zachodzi nieważność postępowania lub (4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony – co należy podkreślić – wyłącznie do zbadania przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie obejmuje zaś merytorycznej oceny skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest usprawiedliwione.
3 Jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania wskazano na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy i nierozwiązane dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić do rozwoju prawa. Powołanie się przez skarżącego na takie zagadnienie wymaga jego sformułowania oraz uzasadnienia występowania w sprawie (por. postanowienia SN: z 28 listopada 2003 r., II CK 324/03; z 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05; z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07; z 26 września 2005 r., II PK 98/05 i z 10 maja 2019 r., I CSK 627/18). W skardze kasacyjnej jako istotne zagadnienie prawne wskazano pytanie: - „Czy w świetle art. 3851 § 1 k.c. w zw. z art. 4 ust. 2 dyrektywy 93/13 w. z art. 6 k.c. oraz art. 3852 k.c., sąd dokonując oceny ukształtowania postanowienia zgodnie z dobrymi obyczajami, w tym wypełnienia przez przedsiębiorcę spoczywającego na nim obowiązku pouczenia konsumenta o skutkach prawnych i ekonomicznych zawarcia umowy, powinien stosować standardy informacyjne obowiązujące w dacie zawarcia umowy (wynikające z obowiązujących przepisów prawa, dobrych praktyk rynkowych i utrwalonych zwyczajów), czy dla tej oceny możliwe jest również odwołanie się do zdarzeń, które nastąpiły po tym fakcie?”. Skarga kasacyjna nie spełnia przedstawionych na wstępie kryteriów. W istocie zagadnienie prawne wskazane przez skarżącego jest pytaniem o trafność stanowiska Sądu Okręgowego wyrażonego w związku z rozstrzygnięciem tej konkretnej sprawy i polemiką z tym stanowiskiem, związaną z zastosowaniem konkretnych przepisów prawa. Ponadto przedstawiona problematyka była już przedmiotem orzecznictwa Sądu Najwyższego (zob. np. uchwałę 7 sędziów SN – zasadę prawną - z 7 maja 2021 r., III CZP 6/21, OSNC 2021, nr 9, poz. 56; wyroki SN: z 4 kwietnia 2019 r., III CSK 159/17; z 9 maja 2019 r., I CSK 242/18; z 11 grudnia 2019 r., V CSK 382/18, OSNC-ZD 2021, nr 2, poz. 20; z 21 czerwca 2021 r., I CSKP 55/21; z 3 lutego 2022 r., II CSKP 459/22; i z 4 kwietnia 2019 r., III CSK 159/17).
4 Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. w związku z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c., z uwzględnieniem § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800).
Powiązane orzeczenia
- I CSK 764/23 2024-03-15Czy skarga kasacyjna zawierająca zarzuty dotyczące relacji przepisów o prawach konsumenta i przepisów wprowadzających Kodeks cywilny, a także relacji przepisów o zabezpieczeniu dowodu i zasadzie bezpośredniości w postępo…
- I CSK 6741/22 2024-03-26Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli podniesione w niej zagadnienia prawne zostały już rozstrzygnięte w orzecznictwie Sądu Najwyższego, a wyrok sądu drugiej instancji został wydany przed datą u…
- I CSK 2555/23 2023-12-21Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności czy zachodzi istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orze…
- I CSK 2826/22 2022-09-15Czy skarga kasacyjna dotycząca oceny naruszenia przepisów prawa przy zawieraniu umowy konsumenckiej, z uwzględnieniem wykładni orzeczniczej ukształtowanej po zawarciu umowy, lub oceny niedozwolonego charakteru klauzul wp…
- I CSK 5193/22 2023-04-20Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli podniesione w niej zagadnienie prawne nie spełnia kryteriów istotności i nowości, a kwestia ta była już wielokrotnie rozstrzygana w orzecznictwie Sądu Najwy…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3851 § 1 KCart. 4 ust. 2art. 6 KCart. 3852 KCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1 KPCart. 108 § 1art. 391 § 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy