I CSK 4232/23
WyrokIzba Cywilna2025-10-08
Skład orzekający: Adam Doliwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może być oparta na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów, a jeśli tak, to w jakim zakresie?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawiając przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania stwierdził, że podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów, zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez sądy niższych instancji. Krytyka orzeczenia sądu drugiej instancji zawarta w skardze kasacyjnej, która stanowi polemikę z ustaleniami faktycznymi, nie może uzasadniać przyjęcia skargi do rozpoznania.Stan faktyczny
Powód A.M. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie w sprawie o zapłatę przeciwko Gminie R.-Z. Skarżący argumentował, że skarga jest oczywiście uzasadniona z uwagi na istotne uchybienia mające wpływ na treść orzeczenia oraz zaniechania i bezczynność organu władzy publicznej. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Nie obciążył powoda kosztami postępowania kasacyjnego i zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokata koszty nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
I CSK 4232/23 POSTANOWIENIE 8 października 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Adam Doliwa na posiedzeniu niejawnym 8 października 2025 r. w Warszawie w sprawie z powództwa A.M. przeciwko Gminie R.-Z. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej A.M. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 9 marca 2023 r., I ACa 957/21, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. nie obciąża powoda kosztami postępowania kasacyjnego; 3. zasądza od Skarbu Państwa – Sądu Apelacyjnego w K. na rzecz adwokata P.S. kwotę 18 750 (osiemnaście tysięcy siedemset pięćdziesiąt) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Powód A.M. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 9 marca 2023 r. w sprawie przeciwko gminie R.-Z. o zapłatę. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona z uwagi na fakt, iż doszło do
I CSK 4232/23 2 istotnych uchybień mających wpływ na treść orzeczenia. Skarżący dostrzegł zaniechania i bezczynność organu władzy publicznej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi – bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań – w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie z uwagi na kwalifikowany charakter naruszenia przepisów prawa. Zasadność skargi kasacyjnej jest oczywista, gdy dostrzegalny prima vista i bez przeprowadzania wnikliwej analizy uzasadniony jest wniosek, że zaskarżone orzeczenie jest jaskrawo nieprawidłowe (zob. postanowienie SN z 15 lipca 2015 r., IV CSK 17/15). Powołując się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej należy wykazać, że popełnione przy ferowaniu zaskarżonego orzeczenia uchybienia w zakresie stosowania prawa miały charakter kwalifikowany i nie podlegały różnym ocenom (zob. postanowienia SN: z 12 grudnia 2000 r., V CKN 1780/00; z 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, i z 10 kwietnia 2018 r., I CSK 730/17). Przy czym, o ile dla uwzględnienia skargi kasacyjnej wystarczy, że jej podstawa jest usprawiedliwiona, to dla jej przyjęcia do rozpoznania konieczne jest wykazanie kwalifikowanego naruszenia prawa przez sąd drugiej instancji, dostrzegalnego w sposób oczywisty dla każdego prawnika (zob. postanowienie SN z 28 stycznia 2022 r., I CSK 947/22). Zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. Sąd Najwyższy jest związany dokonanymi przez sądy meriti ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia (art. 39813 § 2 k.p.c.). Zawarty w art. 3983 § 3 k.p.c. zakaz oparcia skargi kasacyjnej na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów oraz związanie Sądu Najwyższego
I CSK 4232/23 3 ustaleniami faktycznymi, stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia, oznacza niedopuszczalność powoływania się przez skarżącego na wadliwość wyroku sądu drugiej instancji, polegającą na ustaleniu faktów lub niewłaściwie przeprowadzonej ocenie dowodów również we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Przedstawione przez skarżącego argumenty nie przekonują o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Opisowo ujęte w uzasadnieniu przyczyny kasacyjnej argumenty nie przekonują, że Sąd Apelacyjny naruszył przepisy prawa w sposób uzasadniający konieczność uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania odwołujący się do przesłanki oczywistego naruszenia prawa, powinien koncentrować się na wykazaniu kwalifikowanego charakteru tego naruszenia, a skarga pozwanego takich argumentów nie zawiera. Skarżący ograniczył się do lakonicznych twierdzeń, zgodnie z którymi Sądy pierwszej i drugiej instancji nie znalazły podstaw odpowiedzialności pozwanej gminy z art. 417 k.c. Krytyka orzeczenia Sądu drugiej instancji, zawarta w skardze kasacyjnej, stanowi polemikę z ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez Sądy obu instancji. Sąd Najwyższy uznał, że nie ma innych przyczyn uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.). Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. O kosztach pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu orzeczono stosownie do § 2 w zw. z § 4 ust. 2 w zw. z § 8 pkt 9 w zw. z § 16 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 763). Uwzględniwszy charakter sprawy oraz sytuację materialną skarżącego, stosownie do art. 102 k.p.c. w związku z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c. Sąd
I CSK 4232/23 4 Najwyższy odstąpił od obciążania powoda A.M. kosztami postępowania na rzecz Skarbu Państwa. (P.H.) [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- I CSK 3838/22 2023-08-31Czy skarga kasacyjna może być oparta na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych i oceny dowodów dokonanej przez sąd drugiej instancji?
- II CSK 58/13 2013-07-16Czy skarga kasacyjna może być oparta na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów, a jeśli tak, to w jakich okolicznościach?
- V CSK 702/15 2016-05-31Czy skarga kasacyjna może być oparta na zarzutach dotyczących wadliwego ustalenia faktów lub oceny dowodów?
- II CSK 637/16 2017-03-30Czy skarga kasacyjna może być oparta na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych lub oceny dowodów, a jeśli tak, to w jakich okolicznościach?
- II CSK 837/14 2015-07-28Czy skarga kasacyjna może być oparta na zarzutach dotyczących ustaleń faktycznych i oceny dowodów, a jeśli nie, to czy może być uznana za oczywiście uzasadnioną?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 39813 § 2 KPCart. 417 KCart. 3989 § 1 pkt 3 KPCart. 102 KPCart. 39821art. 391 § 1 KPC§ 1§ 3§ 2§ 1 pkt 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy