I CSK 4326/22

WyrokIzba Cywilna2023-02-27

Skład orzekający: Maciej Kowalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli przedstawione zagadnienie prawne dotyczące wykładni oświadczeń woli na podstawie art. 65 § 1 k.c. nie jest nowe i nie wykazano istnienia rozbieżności w orzecznictwie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy skarżący nie wykaże, że przedstawiony problem prawny nie został jeszcze rozstrzygnięty przez Sąd Najwyższy lub że istnieją rozbieżne poglądy w tym zakresie. Skarga kasacyjna nie jest środkiem służącym do kwestionowania niekorzystnego rozstrzygnięcia opartego na ocenie materiału procesowego, a jej celem jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania prawa.
Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty od Skarbu Państwa - Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe. Sąd Apelacyjny wydał wyrok na korzyść powoda. Pozwany wniósł skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania ze względu na istotne zagadnienie prawne dotyczące wykładni oświadczeń woli na podstawie art. 65 § 1 k.c. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanego na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

I CSK 4326/22 POSTANOWIENIE Dnia 27 lutego 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maciej Kowalski w sprawie z powództwa "P." spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w A. przeciwko Skarbowi Państwa - Państwowemu Gospodarstwu Leśnemu Lasy Państwowe Nadleśnictwo A. w A. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym 27 lutego 2023 r. w Izbie Cywilnej w Warszawie, na skutek skargi kasacyjnej pozwanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 21 kwietnia 2021 r., sygn. akt I AGa 60/20, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE W związku ze skargą kasacyjną pozwanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 21 kwietnia 2021 r. w sprawie z powództwa Przedsiębiorstwa Robót Ziemnych "P." spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w A. przeciwko Skarbowi Państwa - Państwowemu Gospodarstwu Leśnemu Lasy Państwowe Nadleśnictwu A. w A. o zapłatę należy podnieść, co następuje: Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, przysługującym od prawomocnych orzeczeń sądu drugiej instancji, o przede I CSK 4326/22 2 wszystkim publicznoprawnym celu (postanowienia SN: z 7 października 2020 r., II CSK 670/19; z 24 lutego 2016 r., V CSK 488/15). Sąd Najwyższy jako sąd kasacyjny, nie jest sądem powszechnym trzeciej instancji, zaś skarga kasacyjna nie jest środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie. Rolą skargi kasacyjnej nie jest korygowanie wszelkich orzeczeń sądowych zawierających uchybienia, lecz ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i stosowania prawa oraz wkład Sądu Najwyższego w rozwój orzecznictwa i prawa pozytywnego. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania w razie wykazania przez stronę, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych, budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, skarżący przytoczył przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., tj. istnienie istotnego zagadnienia prawnego. Przedstawienie okoliczności, uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne, polega na sformułowaniu samego zagadnienia oraz wskazaniu argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen prawnych, w tym także, na sformułowaniu własnego stanowiska przez skarżącego. Wywód ten powinien być zbliżony do tego, jaki jest przyjęty przy przedstawianiu zagadnienia prawnego przez sąd odwoławczy na podstawie art. 390 k.p.c. (postanowienie SN z 9 maja 2006 r., V CSK 75/06). Twierdzenie o występowaniu istotnego zagadnienia prawnego jest uzasadnione tylko wtedy, kiedy przedstawiony problem prawny nie został jeszcze rozstrzygnięty przez Sąd Najwyższy lub kiedy istnieją rozbieżne poglądy w tym zakresie, wynikające z odmiennej wykładni przepisów konstruujących to zagadnienie (zob. postanowienia SN z 10 marca 2010 r., II UK 363/09 i z 12 marca 2010 r., II UK 400/09). I CSK 4326/22 3 Skarżący wskazał, na zagadnienie prawne dotyczące wyjaśnienia kwestii czy reguły wykładni określone w art. 65 § 1 k.c. w przypadku oświadczenia woli rozwiązującego stosunek prawny zostają ograniczone wyłącznie do wykładni językowej, czy też takich ograniczeń nie ma. Zagadnienie sformułowane przez skarżącego nie jest zagadnieniem nowym. Nie wykazał on, że przedstawiony problem prawny nie został jeszcze rozstrzygnięty przez Sąd Najwyższy ani też nie wykazał istnienia rozbieżnych poglądów w tym zakresie. W rzeczywistości skarżący zmierza do zakwestionowania niekorzystnego rozstrzygnięcia. Nie zawarł wywodu prawnego wskazującego na konieczność wypowiedzi Sądu Najwyższego i nie sformułował wątpliwości co do wskazywanego przepisu (normy). Wskazany przez niego problem wiąże się z dokonaną w sprawie oceną materiału procesowego, odmienną od oczekiwanej. Tak sformułowane zagadnienie prawne ma incydentalny i kazuistyczny charakter jako oparte na konkretnym stanie faktycznym. Nie pozwala to na sformułowanie przez Sąd Najwyższy ogólnego stanowiska o uniwersalnym charakterze. W orzecznictwie ugruntowany jest przy tym pogląd o kombinowanej wykładni oświadczeń woli. Wykładnia ta odnosi się do wszystkich kategorii czynności prawnych (§ 1), jak i wyłącznie do umów (§ 2) dokonywana jest kolejno na trzech płaszczyznach: ustalenia literalnego brzmienia umowy, ustalenia treści oświadczeń woli przy zastosowaniu reguł określonych w art. 65 § 1 k.c. oraz ustalenia sensu złożonych oświadczeń woli poprzez odwołanie się do zgodnego zamiaru stron i celu umowy. Wykładnia umów, do której znajdują zastosowanie dyrektywy interpretacyjne zawarte w art. 65 k.c. dokonywana jest kolejno na trzech płaszczyznach: ustalenia literalnego brzmienia umowy, ustalenia treści oświadczeń woli przy zastosowaniu reguł określonych w art. 65 § 1 k.c. oraz ustalenia sensu złożonych oświadczeń woli poprzez odwołanie się do zgodnego zamiaru stron i celu umowy. Jeżeli okaże się, że strony nie przyjmowały tego samego znaczenia oświadczenia woli konieczne jest przejście do wykładni obiektywnej, tj. ustalenia właściwego sensu oświadczenia woli na podstawie przypisania normatywnego, czyli tak jak adresat oświadczenia woli rozumiał lub powinien je rozumieć. Decydujący jest tu więc punkt widzenia odbiorcy oświadczenia, dokonującego z należytą starannością wykładni zmierzającej do odtworzenia treści myślowych I CSK 4326/22 4 składającego oświadczenie (zob. wyroki SN z: 31 maja 2017 r., V CSK 433/16, 31 maja 2019 r., IV CSK 163/18; 27 kwietnia 2021 r., II CSKP 98/21, postanowienie SN z 16 marca 2021 r. II CSK 524/20). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 108 § 1 w zw. z art. 39821 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. przy uwzględnieniu § 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 390 KPCart. 65 § 1 KCart. 65 KCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 108 § 1art. 39821art. 391 § 1 KPC§ 1§ 1 pkt 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy