I CSK 489/18

WyrokIzba Cywilna2019-01-18

Skład orzekający: Krzysztof Pietrzykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku oddalenia skargi o wznowienie postępowania, która została wniesiona w celu zaskarżenia orzeczenia merytorycznego, skarżący jest pozbawiony możliwości podnoszenia zarzutów merytorycznych w skardze kasacyjnej i czy takie oddalenie stanowi naruszenie prawa do sądu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał żadnej z przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Wskazano, że skarżący mógł bronić swoich praw poprzez wniesienie skargi kasacyjnej od orzeczenia merytorycznego, a nie skargi o wznowienie postępowania. Ponadto, nawet w skardze o wznowienie, mógł podnosić zarzuty merytoryczne, a postępowanie kasacyjne nie narusza prawa do sądu, gdyż jest postępowaniem nadzwyczajnym, a dwuinstancyjne rozpoznanie sprawy było zagwarantowane konstytucyjnie.
Stan faktyczny
Spółdzielnia wniosła skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem o stwierdzeniu nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie. Sąd Okręgowy oddalił tę skargę. Spółdzielnia wniosła skargę kasacyjną od postanowienia oddalającego skargę o wznowienie, powołując się na oczywistą zasadność skargi oraz nieważność postępowania. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 489/18 POSTANOWIENIE Dnia 18 stycznia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie ze skargi Spółdzielni […] w R. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w T. z dnia 18 maja 2017 r., sygn. akt I Ca […] w sprawie z wniosku Spółdzielni […] w R. przy uczestnictwie Skarbu Państwa - Starosty K. i P. S.A. w W. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 stycznia 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej skarżącej od postanowienia Sądu Okręgowego w T. z dnia 5 stycznia 2018 r., sygn. akt I Ca […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od skarżącej na rzecz P. S.A. w W. kwotę 900 (dziewięćset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego; 3. zasądza od skarżącej na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 1350 (tysiąc trzysta pięćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W niniejszej sprawie skarżący wniósł skargę kasacyjną od tego postanowienia, a jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania powołał się na oczywistą zasadność skargi oraz na nieważność postępowania. Nieważność postępowania ma wynikać stąd, że przez tego rodzaju orzeczenie de facto skarżący został pozbawiony możliwości podnoszenia w skardze kasacyjnej zarzutów merytorycznych, a w konsekwencji pozbawiony możliwości obrony swych praw. Z tego względu nie zachodzi jednak w sprawie nieważność postępowania. Po pierwsze, skarżący mógł bronić swoich praw, skarżąc orzeczenie merytoryczne skargą kasacyjną, a nie wnosząc skargę o wznowienie postępowania. Po drugie, nawet we wniesionej skardze mógł podnosić zarzuty merytoryczne, skoro bowiem przyczyny oddalenia skargi o wznowienie postępowania wynikały z merytorycznego rozpoznania sprawy, to jej zaskarżenie nie jest ograniczone do kwestii dopuszczalności wznowienia postępowania. Po trzecie, nie ma naruszenia prawa do sądu, bo postępowanie kasacyjne jest postępowaniem nadzwyczajnym, a skarżący miał zagwarantowane konstytucyjnie dwuinstancyjne rozpoznanie sprawy. Ponadto wniesiona skarga nie jest oczywiście uzasadniona. Rację ma skarżący, że logicznie w przypadku postępowania wznowieniowego, w razie uznania wystąpienia przyczyny uzasadniającej wznowienie, nie wydaje się właściwe oddalenie skargi o wznowienie postępowania. Tyle że, co dostrzega się w literaturze, często krytycznie, ustawodawca w art. 412 § 2 k.p.c. dopuścił łączne rozpoznawanie istnienia przesłanki wznowienia i merytoryczne sprawy. Choć zatem sposób rozstrzygnięcia w tej sprawie przez Sąd II instancji może budzić wątpliwości, to jednak jest to jeden z możliwych sposobów rozstrzygnięcia, zatem skarga nie jest oczywiście uzasadniona. 3 W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie nie została wykazana żadna z okoliczności wskazanych w art. 3989 § 1 k.p.c., dlatego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. aj

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 412 § 2 KPC§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy