I CSK 507/15

WyrokIzba Cywilna2016-04-20

Skład orzekający: Katarzyna Tyczka-Rote

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna dotycząca rozliczenia nakładów na majątek wspólny, w tym nakładów pochodzących z darowizny, może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy ze względu na istotne zagadnienie prawne lub oczywistą zasadność?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżąca nie wykazała istnienia istotnego zagadnienia prawnego ani oczywistej zasadności skargi. Zagadnienie dotyczące stosowania przepisów o darowiźnie i nakładach w kontekście zmian przepisów prawa cywilnego nie zostało uznane za nowe i niewyjaśnione, a zarzuty dotyczące wykładni dokumentu urzędowego opierały się na błędnym odczytaniu ustaleń sądów niższych instancji. Skarga kasacyjna jest środkiem o szczególnym charakterze, mającym na celu ochronę interesu publicznego, a nie ogólnodostępnym środkiem zaskarżenia.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło jej apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w przedmiocie podziału majątku wspólnego i działu spadku. Spór dotyczył rozliczenia nakładów na majątek wspólny, w tym nakładów pochodzących z darowizny. Sąd Rejonowy ustalił, że nakład uczestniczki pochodzący z darowizny pokrył 74% wartości segmentu mieszkalnego, a inne środki pochodziły z majątku wspólnego. Sąd Okręgowy uznał ustalenia Sądu Rejonowego za prawidłowe.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 507/15 POSTANOWIENIE Dnia 20 kwietnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Tyczka-Rote w sprawie z wniosku D. U., P.U. i R. U. przy uczestnictwie Z. U. o podział majątku wspólnego i dział spadku, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 kwietnia 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawczyni D. U. od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 23 stycznia 2015 r., sygn. akt V Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Wnioskodawczyni D. U. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 23 stycznia 2015 r. oddalającego apelacje jej oraz uczestniczki postępowania Z. U. od postanowienia Sądu Rejonowego w W. z dnia 30 sierpnia 2013 r. Sąd Rejonowy dokonał podziału majątku wspólnego uczestniczki Z. U. i jej byłego męża J. U. oraz działu spadku po J. U.. W skład majątku wspólnego podlegającego podziałowi w udziałach po 1/2 wchodziło spółdzielcze własnościowe prawo do segmentu mieszkalnego w W. przy ul. M. […] o wartości 1 056 863 zł oraz samochód A. […] z 1995 r. o wartości 3 000 zł. 2 Wnioskodawczyni i pozostali dwaj wnioskodawcy to żona i dzieci spadkodawcy, dziedziczący po nim w częściach po 1/3. Punktem spornym były nakłady uczestniczki i J. U. na majątek wspólny z ich majątków odrębnych. Sąd uznał, że nakład uczestniczki, pochodzący z darowizny otrzymanej od matki, pokrył 74% wartości prawa do segmentu mieszkalnego, natomiast wpłata na ten cel sfinansowana ze środków przekazanych J. U., który był wojskowym, przez organy wojskowe pochodziła z majątku wspólnego, do którego te środki wpłynęły. Podział składników majątkowych nie rodził konfliktu, przedmiotem zaskarżenia były natomiast dopłaty, których wysokość wiązała się z zakresem przyjętych nakładów uczestniczki i J. U. na majątek wspólny i ich rozliczenia. Sąd Okręgowy uznał za prawidłowe ustalenia Sadu Rejonowego i wnioski prawne tego Sądu. W skardze kasacyjnej wnioskodawczyni zarzuciła naruszenie prawa materialnego - art. 31 § 1 k.r.o. i art. 74 k.c. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w W. oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna ukształtowana została w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako środek odwoławczy o szczególnym charakterze, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni oraz usunięcie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń nie satysfakcjonujących stron. Realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowionego w art. 3989 k.p.c., w ramach którego Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. Zakres przeprowadzanego badania jest ograniczony do kontroli, czy w sprawie występują przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c. okoliczności uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania. Skarżąca powołała się na przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 1, 2 i 4 k.p.c., to znaczy - wystąpienie istotnego zagadnienia prawnego i potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości oraz na oczywistą zasadność wniesionej skargi kasacyjnej. 3 Problem prawny oraz potrzebę wykładni przepisów prawa skarżąca łączyła z koniecznością udzielenia przez Sąd Najwyższy odpowiedzi na pytanie, które zasady winien był stosować Sąd - wynikające z dawnego czy też aktualnego brzmienia art. 74 k.c., a w konsekwencji czy zastosowanie w odniesieniu do stanów faktycznych powstałych przed zmianą art. 74 k.c. i art. 75 k.c. i utratą jego mocy obowiązującej znajdzie obowiązujący wówczas art. 75 k.c. Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest problem nowy i dotychczas niewyjaśniony, dotyczący ważnego abstrakcyjnego zagadnienia jurydycznego, którego rozpatrzenie przyczyni się do rozwoju myśli prawnej i będzie miało znaczenie nie tylko do oceny konkretnej, jednostkowej sprawy, ale także znajdzie zastosowanie przy rozstrzyganiu innych podobnych spraw. Skarżący powinien to zagadnienie sformułować oraz przedstawić argumentację jurydyczną uzasadniającą tezę o możliwości rozbieżnych ocen prawnych w związku ze stosowaniem przepisów, na tle których powstały wątpliwości. Zagadnienie to musi pozostawać w tego rodzaju związku z danym sporem, że udzielenie na nie odpowiedzi przez Sąd Najwyższy rozpoznający sprawę merytorycznie będzie mieć wpłyjw na sposób jej rozstrzygnięcia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 kwietnia 2015 r., II CSK 596/14, LEX nr 1678068). Zagadnienie sformułowane przez skarżącą nie niesie w sobie istotnych wątpliwości. W rozpatrywanej sprawie powołane przepisy skarżąca odnosiła do formy w jakiej powinna być dokonana darowizna na rzecz powódki, obejmująca kwotę stanowiąca następnie jej nakład na prawo do segmentu mieszkalnego. Nie budzi wątpliwości jednak, że w tym zakresie obowiązywały przepisy o formie czynności prawnych aktualne w chwili dokonywania darowizny przez matkę uczestniczki, co przesądzają przepisy przejściowe aktów prawnych wprowadzających kolejne zmiany obu przepisów. Z kolei oczywistą zasadność swojej skargi wnioskodawczyni łączy z wadliwą, jej zdaniem, wykładnią treści dokumentu urzędowego - wyroku rozwodowego rozwiązującego małżeństwo uczestniczki i J. U. w zakresie daty zawarcia przez nich małżeństwa. Poza tym, że zarzuty odnoszące się do oceny dowodów i dokonywania na ich podstawie ustaleń faktycznych nie mogą być przedmiotem zarzutów kasacyjnych (art. 3983 § 3 k.p.c.), podniesiony zarzut opiera się na 4 błędnym odczytaniu ustaleń Sądów obu instancji, które przyjęły, że zawarcie małżeństwa przez Z. i J. U. miało miejsce w dniu 24 marca 1984 r., to znaczy w dniu który skarżąca uznaje za właściwy. Skoro przytoczone przez skarżącą podstawy przyjęcia jej skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zachodzą, a okoliczności sprawy nie wskazują, aby wystąpiły inne przesłanki przewidziane w art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia tej skargi do rozpatrzenia. jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 31 § 1 KROart. 74 KCart. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 75 KCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 3989 § 1 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy