I CSK 525/22

WyrokIzba Cywilna2022-08-31

Skład orzekający: Beata Janiszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy oczywista zasadność skargi kasacyjnej, jako podstawa jej przyjęcia do rozpoznania, może być uzasadniona twierdzeniem o błędnej wykładni lub zastosowaniu prawa przez sąd drugiej instancji, jeśli skarżący nie zakwestionował przyjętego przez ten sąd kierunku wykładni oświadczeń woli stron?
Ratio decidendi
Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej prima facie sprzeczności przyjętej przez Sąd drugiej instancji wykładni lub zastosowania prawa z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji prawa. Nie jest wystarczające samo kwalifikowane naruszenie prawa przez Sąd drugiej instancji; skarżący musi przedstawić wywód prawny wyjaśniający, w czym wyraża się "oczywista zasadność" skargi, prowadzący do konkluzji, że skarga zostanie rozstrzygnięta na jego korzyść.
Stan faktyczny
Pozwany wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jego apelację w sprawie o zapłatę. Skarżący argumentował, że Sąd drugiej instancji błędnie przyjął istnienie dochodzonego roszczenia, podczas gdy strony sporządziły dokument o wzajemnym zniesieniu zobowiązań, co powinno być traktowane jako zwolnienie z długu na podstawie art. 508 k.c. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał oczywistej zasadności skargi.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 525/22 POSTANOWIENIE Dnia 31 sierpnia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Beata Janiszewska w sprawie z powództwa E. F. przeciwko T.B. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 31 sierpnia 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 7 października 2020 r., sygn. akt V ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Pozwany T. B. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w […], oddalającego apelację skarżącego w sprawie o zapłatę z powództwa E. F. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Jako przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący wskazał oczywistą zasadność skargi. Argumentacja pozwanego była związana z reprezentowanym przez niego stanowiskiem, że Sąd drugiej instancji błędnie przyjął, iż dochodzone przez powódkę roszczenie istniało (nie wygasło), podczas gdy strony sporządziły dokument, z którego treści wynikało, że ich wszelkie wzajemne zobowiązania ulegają wzajemnemu zniesieniu. Zdaniem skarżącego należało zatem uznać, że doszło do zwolnienia przez powódkę (wierzycielkę) pozwanego (dłużnika) z długu i przyjęcia tego zwolnienia ze skutkami określonymi 2 w art. 508 k.c. Podniesiono przy tym, że Sąd Apelacyjny niedostatecznie wyjaśnił przyczyny niezastosowania art. 508 k.c. Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej prima facie sprzeczności przyjętej przez Sąd drugiej instancji wykładni lub zastosowania prawa z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji prawa. Wnoszący skargę powinien więc zawrzeć w uzasadnieniu wniosku wywód prawny wyjaśniający, w czym wyraża się "oczywista zasadność" skargi i przedstawić odpowiednie argumenty (postanowienie Sądu Najwyższego z 5 września 2008 r., I CZ 64/08). Do przyjęcia skargi do rozpoznania na podstawie wskazanej przyczyny kasacyjnej nie jest wystarczające samo kwalifikowane naruszenie prawa przez Sąd drugiej instancji. W art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. mowa bowiem o oczywistej zasadności skargi, a nie o trafności zarzutu. Przytoczone przez skarżącego okoliczności powinny zatem jednoznacznie wskazywać na to, że w zasadniczym postępowaniu skarga kasacyjna zostanie rozstrzygnięta na korzyść strony, która ją wniosła (postanowienie Sądu Najwyższego z 10 maja 2019 r., I CSK 768/18). Wywody zawarte w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie prowadzą do konkluzji o oczywistej zasadności skargi w rozumieniu wynikającym z wykładni art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Wbrew stanowisku skarżącego Sąd Apelacyjny wyjaśnił, dlaczego nie przydał spornemu dokumentowi takiego znaczenia, jakie wywodził z niego pozwany. Rzecz w tym, że w ocenie Sądu oświadczenie o wzajemnym zniesieniu roszczeń między stronami dotyczyło ściśle określonych wierzytelności, związanych z planowanym przez strony, lecz odwołanym, weselem (s. 14 uzasadnienia). Oceniając znaczenie tego dokumentu, Sąd drugiej instancji, z przyczyn wyjaśnionych w motywach zaskarżonego orzeczenia, przyjął, że wspomniany dokument nie tylko nie obejmował oświadczenia o wygaśnięciu roszczenia powódki o zwrot pożyczki czy depozytu nieprawidłowego, lecz przeciwnie – z uwagi na zawarte w nim sformułowanie o procentach z zysku z rachunku maklerskiego potwierdzał istnienie zobowiązania w dacie sporządzenia tego dokumentu. 3 Skarżący w podstawach skargi kasacyjnej nie zakwestionował przyjętego przez Sąd Apelacyjny kierunku wykładni oświadczeń woli stron, w tym braku powiązania tego oświadczenia z umową pożyczki (depozytu nieprawidłowego), a zatem wywody dotyczące pominięcia przez Sąd rzekomego zwolnienia pozwanego z długu przez powódkę nie mogły świadczyć o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. W kontekście przyjętego przez Sąd drugiej instancji sposobu rozumienia tego dokumentu jasne jest bowiem, że w odniesieniu do wierzytelności dochodzonej w sprawie Sąd ten w ogóle nie rozważał zastosowania art. 508 k.c. O oczywistej zasadności skargi kasacyjnej nie może również świadczyć przypisanie pozwanemu ciężaru dowodu faktu wykonania zobowiązania wobec powódki, czyli zwrotu należnej jej kwoty. To stanowisko w kwestii skutków zastosowania art. 6 k.c. koresponduje bowiem z opisanym wyżej zapatrywaniem Sądu o powstaniu zobowiązania (wykazanym przez powódkę) i o braku podstaw do uznania, by o wygaśnięciu zobowiązania miała świadczyć treść wskazanego wyżej dokumentu, dotyczącego wyłącznie rozliczeń związanych z organizacją – niedoszłego do skutku – ślubu stron. Tymczasem całość wywodów uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania związana jest z – niepodzielonym przez Sąd drugiej instancji – założeniem, że sporny dokument dotyczył wzajemnego zniesienia wszystkich wzajemnych roszczeń stron, w tym kwoty dochodzonej w niniejszej sprawie. Jak uprzednio wskazano, ocena dokonana przez Sąd Apelacyjny nie została jednak w ogóle zakwestionowana, a zatem argumentacja skarżącego, jako nieosadzona w realiach sprawy, a limine nie mogła świadczyć o oczywistej zasadności skargi. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy uznał, że z motywów skargi kasacyjnej nie wynika, by zachodziły przyczyny określone w art. 3989 § 1 k.p.c., co uzasadniało odmowę przyjęcia tej skargi do rozpoznania. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c., orzeczono, jak w sentencji postanowienia. [as] 4

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 508 KCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 6 KCart. 3989 § 1 KPC§ 1 pkt 4§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy