I CSK 87/22
WyrokIzba Cywilna2022-01-31
Skład orzekający: Beata Janiszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy oczywista zasadność skargi kasacyjnej, jako przesłanka jej przyjęcia do rozpoznania, wymaga wykazania niewątpliwej prima facie sprzeczności wykładni lub zastosowania prawa z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji prawa, a sama argumentacja powinna odnosić się do orzeczenia sądu drugiej instancji?Ratio decidendi
Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance oczywistej zasadności wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej prima facie sprzeczności przyjętej przez Sąd drugiej instancji wykładni lub zastosowania prawa z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji prawa. Do przyjęcia skargi do rozpoznania na podstawie tej przyczyny nie jest wystarczające samo kwalifikowane naruszenie prawa przez Sąd drugiej instancji, lecz musi być oczywista zasadność skargi, a nie tylko trafność zarzutu. Przytoczone przez skarżącego okoliczności powinny jednoznacznie wskazywać na to, że w zasadniczym postępowaniu skarga kasacyjna zostanie rozstrzygnięta na korzyść strony, która ją wniosła.Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jej apelację w sprawie o zapłatę przeciwko Skarbowi Państwa. Jako przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazała oczywistą zasadność, zarzucając Sądowi pierwszej instancji nieudzielenie pouczenia o możliwości ustanowienia pełnomocnika z urzędu z uwagi na chorobę psychiczną powódki. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i nie obciążył powódki kosztami postępowania kasacyjnego, przyznając jednocześnie wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 87/22 POSTANOWIENIE Dnia 31 stycznia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Beata Janiszewska w sprawie z powództwa T. S. przeciwko Skarbowi Państwa - Prezesowi Sądu Okręgowego w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 31 stycznia 2022 r., na skutek skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 15 kwietnia 2019 r., sygn. akt VI ACa […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. nie obciąża T. S. kosztami postępowania kasacyjnego, 3. przyznaje adwokatowi J. K. i nakazuje wypłacić mu ze środków Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego w […] kwotę 1800 (jeden tysiąc osiemset) złotych powiększoną o należny podatek VAT tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez niego z urzędu powódce T. S. UZASADNIENIE Powódka T.S. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…), oddalającego apelację skarżącej w sprawie o zapłatę przeciwko Skarbowi
2 Państwa-Prezesowi Sądu Okręgowego w W. Pozwany wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie od powódki kosztów postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżąca jako przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazała na oczywistą zasadność skargi, wiązaną z jedynym sformułowanym w niej zarzutem – naruszenia „art. 212 § 2 k.p.c. i art. 5 k.p.c. poprzez nieudzielenie przez Sąd meriti powódce pouczenia w przedmiocie możliwości wystąpienia z wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu […]”, podczas gdy „zachodziła potrzeba udzielenia stosownych pouczeń z uwagi na chorobę psychiczną powódki […]”. Skarżąca przywołała okoliczności mające miejsce w toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji, które powinny, w jej ocenie, spowodować stosowną reakcję tego Sądu, gdy tymczasem zostały pominięte, także w toku kontroli instancyjnej. Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na przesłance oczywistej zasadności skargi wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej prima facie sprzeczności przyjętej przez Sąd drugiej instancji wykładni lub zastosowania prawa z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyjętymi regułami interpretacji prawa. Wnoszący skargę powinien więc zawrzeć w uzasadnieniu wniosku wywód prawny wyjaśniający, w czym wyraża się "oczywista zasadność" skargi i przedstawić odpowiednie argumenty (postanowienie Sądu Najwyższego z 5 września 2008 r., I CZ 64/08). Do przyjęcia skargi do rozpoznania na podstawie wskazanej przyczyny kasacyjnej nie jest wystarczające samo kwalifikowane naruszenie prawa przez Sąd drugiej instancji. W art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. mowa bowiem o oczywistej zasadności skargi, a nie o trafności zarzutu. Przytoczone przez skarżącego okoliczności powinny zatem jednoznacznie wskazywać na to, że w zasadniczym postępowaniu skarga kasacyjna zostanie rozstrzygnięta na korzyść strony, która ją wniosła (postanowienie Sądu Najwyższego z 10 maja 2019 r., I CSK 768/18). Skarżąca nie przedstawiła argumentacji spełniającej wymagania stawiane przy powołaniu się na przyczynę przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Zawarty we wniosku wywód sprowadza się do powtórzenia zarzutów kasacyjnych oraz
3 skróconej, zmodyfikowanej wersji ich uzasadnienia, przy czym argumenty zostały ujęte w taki sposób, że ocena wniosku nie byłaby możliwa bez jednoczesnej analizy podstaw skargi, co jest niedopuszczalne na obecnym etapie postępowania (postanowienie Sądu Najwyższego z 18 maja 2018 r., IV CSK 612/17). Ponadto tezie o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej przeczy sposób skonstruowania przez skarżącą argumentacji w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Argumentacja ta jedynie marginalnie odnosi się do stanowiska Sądu drugiej instancji, a zasadniczo dotyczy postępowania przed Sądem Okręgowym, mimo że przedmiotem badania w postępowaniu ze skargi kasacyjnej jest orzeczenie Sądu Apelacyjnego. Uzupełniająco wypada nadmienić, że także jedyny zarzut skargi przywołuje fakt uchybienia art. 212 k.p.c., który – skoro nie jest adresowany do sądu drugiej instancji – nie mógł być naruszony przez Sąd Apelacyjny. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy uznał, że z motywów skargi kasacyjnej nie wynika, by zachodziły przyczyny określone w art. 3989 § 1 k.p.c., co uzasadniało odmowę przyjęcia tej skargi do rozpoznania. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 102 k.p.c., mając na uwadze trudną sytuację osobistą i majątkową skarżącej. Wysokość wynagrodzenia pełnomocnika reprezentującego powódkę z urzędu ustalono na podstawie § 8 pkt 6 w zw. z § 16 ust. 4 pkt 2 rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 18). Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c., orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Powiązane orzeczenia
- I CSK 2634/24 2025-10-31Czy oczywista zasadność skargi kasacyjnej, jako przesłanka jej przyjęcia do rozpoznania, wymaga wykazania niewątpliwej, widocznej prima facie sprzeczności przyjętej przez Sąd drugiej instancji wykładni lub zastosowania p…
- II CSK 539/20 2021-10-08Czy oczywista zasadność skargi kasacyjnej, jako przesłanka jej przyjęcia do rozpoznania, wymaga wykazania niewątpliwej prima facie sprzeczności wykładni lub zastosowania prawa z brzmieniem przepisów lub powszechnie przyj…
- I CSK 1402/23 2024-06-25Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparty na przesłance oczywistej zasadności skargi, wymaga przedstawienia wywodu prawnego wyjaśniającego, w czym wyraża się ta oczywista zasadność, oraz odpowiedni…
- IV CSK 209/20 2020-09-23Czy oczywista zasadność skargi kasacyjnej, jako przesłanka jej przyjęcia do rozpoznania, wymaga od skarżącego przedstawienia przejrzystej argumentacji wskazującej precyzyjnie zarzuty, które pozwolą jednoznacznie ustalić…
- I CSK 564/22 2022-07-14Czy uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, oparte na oczywistej zasadności skargi, wymaga wykazania niewątpliwej prima facie sprzeczności przyjętej przez Sąd drugiej instancji wykładni lub zas…
Powołane przepisy
art. 212 § 2 KPCart. 5 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 212 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 102 KPC§ 2§ 1 pkt 4§ 1§ 8 pkt 6§ 16 ust. 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy