I CSK 550/15

WyrokIzba Cywilna2016-05-12

Skład orzekający: Katarzyna Tyczka-Rote

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna spełnia przesłanki przyjęcia jej do rozpoznania, gdy powód zarzuca błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie art. 65 k.c. w zw. z art. 12 ust. 4 ustawy o działalności ubezpieczeniowej oraz naruszenie przepisów postępowania, a sądy obu instancji uznały, że ubezpieczyciel nie ponosi odpowiedzialności za szkodę powstałą w obiektach wyłączonych z produkcji?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie zachodzi przesłanka oczywistej zasadności skargi. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej zachodzi tylko wtedy, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie, a zaskarżone orzeczenie jest jaskrawo nieprawidłowe. W niniejszej sprawie wyłożone przez sądy obu instancji postanowienia ogólnych warunków ubezpieczenia wyłączają odpowiedzialność ubezpieczyciela za szkody powstałe w obiektach nieczynnych, a argumenty podnoszone w skardze nie przekonują o rażących błędach takiej interpretacji.
Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego oddalającego jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego, który oddalił powództwo o zapłatę kwoty ponad 1,2 mln zł z odsetkami. Sądy obu instancji uznały, że pozwany ubezpieczyciel nie ponosi odpowiedzialności za szkodę powstałą w szklarniach wyłączonych z produkcji, zgodnie z ogólnymi warunkami ubezpieczenia. Powód wskazywał, że przedmiotem ubezpieczenia były budynki i budowle, w których prowadzona jest produkcja warzyw szklarniowych, a obowiązek powiadomienia o wyłączeniu obiektu z eksploatacji na okres powyżej 30 dni i ustalenia indywidualnych warunków ubezpieczenia spoczywał na ubezpieczającym.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 3600 zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 550/15 POSTANOWIENIE Dnia 12 maja 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Tyczka-Rote w sprawie z powództwa P. […] Spółki z o.o. w B. przeciwko […] W. S.A. w W. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 maja 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 30 stycznia 2015 r., sygn. akt VI ACa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Powodowe P. sp. z o.o. w B. wniosło skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 30 stycznia 2015 r. oddalającego jego apelację od oddalającego powództwo wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 26 marca 2013 r. Powód dochodził ostatecznie od pozwanego H. […] Spółki Akcyjnej w W. (obecnie – […] W. Spółki Akcyjnej w W.) kwoty 1.209.619 zł z odsetkami ustawowymi od dnia 20 czerwca 2011 r. do dnia zapłaty. Sądy obu instancji uznały, że pozwany – na podstawie § 5 ust. 15 ogólnych warunków ubezpieczenia - nie ponosił odpowiedzialności ubezpieczeniowej za szkodę powstałą u powoda w dniu 14 lutego 2010 r. w zakresie, w jakim dotknęła szklarnie wyłączone z produkcji. We wniosku o ubezpieczenie powód wskazał, że przedmiotem ubezpieczenia będą jego budynki i budowle, w których prowadzona jest produkcja warzyw szklarniowych. Powoda obciążał obowiązek powiadomienia pozwanego o wyłączeniu obiektu z eksploatacji na okres powyżej 30 dni i ustalenie indywidualnych warunków ubezpieczenia dla takiego obiektu. Powód przed zawarciem umowy ubezpieczenia otrzymał ogólne warunki ubezpieczenia i miał świadomość, że objęcie ochroną ubezpieczeniową obiektów wyłączonych z eksploatacji wymaga indywidualnych uzgodnień. Nie wykazał też, że pozwana w chwili podpisywania umowy ubezpieczenia wiedziała o wyłączeniu szklarni z produkcji. W skardze kasacyjnej powód zarzucił naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie art. 65 k.c. w zw. z art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. Nr 124 poz. 1151), a także naruszenie przepisów postępowania - art. 230 k.p.c. i art.233 k.p.c. w zw. z art.12 ust. 4 ustawy o działalności ubezpieczeniowej. Wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i uwzględnienie powództwa w całości, względnie uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi drugiej instancji oraz o zasądzenie od pozwanego kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną powoda pozwany wniósł o wydanie postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi do rozpoznania, 3 względnie o jej oddalenie w całości i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Skarga kasacyjna ukształtowana została w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako środek odwoławczy o szczególnym charakterze, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni oraz usunięcie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń nie satysfakcjonujących stron. Realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowionego w art. 3989 k.p.c., w ramach którego Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. Zakres przeprowadzanego badania jest ograniczony do kontroli, czy w sprawie występują przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c. okoliczności uzasadniających przyjęcie skargi do rozpoznania. Skarżący powołał się na przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. to znaczy na oczywistą zasadność wniesionej skargi. Wskazał, że „spór w niniejszej sprawie dotyczy ustalenia czy powód, jako ubezpieczający, miał obowiązek informowania pozwanego, jako ubezpieczyciela, że ubezpiecza obiekty szklarniowe wyłączone z produkcji oraz czy wprowadził pozwanego w błąd informując, iż prowadzi w ubezpieczonych obiektach produkcję warzyw.” Oczywista zasadność skargi kasacyjnej zachodzi tylko wtedy, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi - bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań - w sposób jednoznaczny wynika, że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie. Skarżący, powołując się na przesłankę przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. powinien wykazać, że przynajmniej jeden z podniesionych w skardze zarzutów jest jednoznacznie, w sposób dostrzegalny prima vista słuszny, a zaskarżone orzeczenie jest jaskrawo nieprawidłowe (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lipca 2015 r., IV CSK 17/15, LEX nr 1770910). Oceniana skarga nie spełnia tych warunków. Wyłożone przez Sądy obu instancji postanowienia ogólnych warunków ubezpieczenia wyłączają odpowiedzialność ubezpieczyciela za szkody powstałe w obiektach nieczynnych. 4 Argumenty podnoszone w skardze nie przekonują o rażących błędach takiej interpretacji. W konsekwencji wskazana przez powoda przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zachodzi. Okoliczności sprawy nie wskazują też, aby zachodziły inne podstawy przewidziane w art. 3989 § 1 k.p.c. Z tych przyczyn Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpatrzenia. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego wynika z treści art. 98 § 1 i 3, art. 99 i art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c., a wysokość tych kosztów z postanowień § 2 ust. 1 i 2, § 6 pkt 7 i § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (jedn. tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 490) w zw. z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804). db

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 65 KCart. 12 ust. 4art. 230 KPCart.233 KPCart.12 ust. 4art. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 98 § 1art. 99art. 108 § 1 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 24.07.2026. · PDF źródłowy