I CSK 669/13
WyrokIzba Cywilna2014-07-08
Skład orzekający: Tadeusz Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dopuszczalne jest uwzględnienie wniosku o dział spadku w sytuacji, gdy cały majątek spadkowy przeszedł na własność innych osób w wyniku uwłaszczenia posiadaczy gospodarstw rolnych, a wniosek o dział spadku nie podlegał oddaleniu ze względu na całkowity brak majątku spadkowego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy w sprawie o dział spadku występuje sytuacja, w której cały majątek spadkowy przeszedł na własność innych osób w wyniku uwłaszczenia posiadaczy gospodarstw rolnych, a wniosek o dział spadku nie podlegał oddaleniu ze względu na całkowity brak majątku spadkowego. W takiej sytuacji, postępowanie o dział spadku nie jest właściwą drogą procesową do dochodzenia roszczenia.Stan faktyczny
W sprawie o zniesienie współwłasności, uczestnik B. K. wniósł skargę kasacyjną, opierając wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania na występowaniu istotnego zagadnienia prawnego. Zagadnienie to dotyczyło dopuszczalności uwzględnienia wniosku o dział spadku w sytuacji, gdy cały majątek spadkowy przeszedł na własność innych osób w wyniku uwłaszczenia posiadaczy gospodarstw rolnych. Sąd Najwyższy uznał, że w tej konkretnej sprawie wystąpił całkowity brak majątku spadkowego, co skutkowało oddaleniem wniosku o dział spadku.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. a contrario.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 669/13 POSTANOWIENIE Dnia 8 lipca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tadeusz Wiśniewski w sprawie z wniosku K. K. przy uczestnictwie A. B., A. K., X. K. i B. K. o zniesienie współwłasności, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 lipca 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika B. K. od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 17 maja 2013 r., sygn. akt V Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek uzasadniających przyjęcie wniesionej skargi kasacyjnej do rozpoznania. Skarżący opiera wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej przede wszystkim na występowaniu istotnego zagadnienia prawnego, polegającego na wyjaśnieniu, czy dopuszczalne jest uwzględnienie wniosku o dział spadku w sytuacji, gdy cały majątek spadkowy przeszedł na własność innych osób w wyniku uwłaszczenia posiadaczy gospodarstw rolnych. Stanowiska skarżącego nie sposób jednak podzielić. Wbrew twierdzeniom zawartym w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, stanowisko Sądów meriti w sprawie nie jest sprzeczne z dotychczasową linią orzeczniczą Sądu Najwyższego. Co prawda w orzecznictwie przyjęto, że jeżeli uwłaszczenie spadkobierców jest wynikiem nieformalnego działu, zalicza się wartość tak uzyskanych nieruchomości na udział w spadku stosownie do zasad obowiązujących przy zaliczaniu darowizn (art. 1039 k.c. - por. postanowienie SN z dnia 23 października 1975 r., III CRN 281/75, OSNC 1976, nr 10, poz. 212; uchwała SN z dnia 7 grudnia 1983 r., III CZP 60/83, OSNC 1984, nr 7, poz. 108), to nie ulega jednak wątpliwości, że warunkiem zaliczenia nieruchomości na udział w spadku wymaga, aby wniosek o dział spadku nie podlegał oddaleniu ze względu na całkowity brak majątku spadkowego. Taka zaś sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Oznacza to, że w postępowaniu o dział spadku nie jest właściwą drogą procesową dochodzenia tego roszczenia. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 1 k.p.c. a contrario). aw
Powiązane orzeczenia
- I CSK 704/17 2018-02-21Czy skarga kasacyjna w sprawie o dział spadku spełnia wymogi formalne umożliwiające jej przyjęcie do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- II CSK 258/19 2019-10-29Czy skarga kasacyjna w sprawie o dział spadku, dotycząca podziału gospodarstwa rolnego i spłat, spełnia wymogi przyjęcia jej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w zakresie wykazania istotnego zagadnienia…
- II CSK 186/19 2019-10-17Czy złożenie wniosku o dział spadku przerywa bieg zasiedzenia nieruchomości?
- IV CSK 365/17 2017-12-22Czy skarga kasacyjna w sprawie o dział spadku, dotycząca podziału gospodarstwa rolnego, może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli skarżąca opiera ją na zarzucie oczywistej zasadności naruszenia przepisów prawa materialn…
- I CSK 1378/22 2022-07-14Czy skarga kasacyjna w sprawie o dział spadku spełnia wymogi formalne umożliwiające jej przyjęcie do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 1039 KC§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy