I CSK 867/14
WyrokIzba Cywilna2015-04-23
Skład orzekający: Iwona Koper
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzut nieważności postępowania oparty na subiektywnym przekonaniu o stronniczości sędziów, wynikającej z rzekomych uchybień przepisom prawa, może stanowić podstawę wyłączenia sędziego z mocy ustawy w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. w związku z art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i art. 45 Konstytucji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że zarzut nieważności postępowania oparty na subiektywnym przekonaniu o stronniczości sędziów, wynikającej z popełnionych uchybień przepisom prawa, nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego z mocy ustawy w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. Wskazano, że podstawy wyłączenia sędziego są enumeratywnie określone w art. 48 § 1 k.p.c., a zastrzeżenia co do bezstronności sędziów oparte na subiektywnym przekonaniu nie spełniają tych wymogów.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło jego apelację w sprawie o zniesienie współwłasności i podział majątku wspólnego. Skarżący zarzucił nieważność postępowania z powodu braku obiektywizmu Sądu Okręgowego, co miało wynikać z uchybień przepisom prawa i dowodzić niewłaściwej obsady sądu. Wnioskodawca powołał się na oczywistą zasadność skargi.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CSK 867/14 POSTANOWIENIE Dnia 23 kwietnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Iwona Koper w sprawie z wniosku E. H. przy uczestnictwie J. J. o zniesienie współwłasności i podział majątku wspólnego, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 23 kwietnia 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt IV Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
2 UZASADNIENIE W sprawie z wniosku E. H. z udziałem J. J. o zniesienie współwłasności i podział majątku wspólnego Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2014 r. oddalił apelację wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego w W. z dnia 4 czerwca 2013 r. W skardze kasacyjnej wniesionej przez wnioskodawcę wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oparty został na przesłankach z art. 3989 § 1 pkt 3 i 4 k.p.c., w zw. z art. 6 Europejskiej Konwencji i art. 45 Konstytucji. Skarżący podniósł, że w sprawie zachodzi nieważność postępowania spowodowana brakiem obiektywizmu Sądu Okręgowego, której dowodzą wskazane w podstawach skargi kasacyjnej uchybienia przepisom postępowania i przepisom prawa materialnego. Z powodu braku obiektywizmu Sąd taki jest sądem niewłaściwie obsadzonym w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. w zw. z art. 6 Europejskiej Konwencji i art. 45 Konstytucji. Powołał się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej z powodu uchybień Sądu Okręgowego, który de facto nie rozpoznał apelacji lecz ograniczył się do stwierdzenia, że podziela ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji oraz dokonaną prze ten Sąd ocenę dowodów. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Stosownie do art. 379 pkt 3 k.p.c. nieważność postępowania zachodzi wówczas, gdy skład sądu orzekającego był sprzeczny z przepisami prawa albo jeżeli w rozpoznaniu sprawy brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy. W sprawie niniejszej nie zachodzi żadna z wymienionych w art. 48 § 1 k.p.c. podstaw wyłączenia z ustawy sędziów orzekających w Sądzie Okręgowym. Podstawy takiej nie stanowią podnoszone przez wnioskodawcę zastrzeżenia co do bezstronności sędziów oparte na subiektywnym przekonaniu o ich stronniczości, której mają dowodzić popełnione przy rozstrzyganiu sprawy uchybienia przepisom prawa (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 marca 2005 r., II PK 299/04 nie publ.). Z tych względów nieuzasadnione jest stanowisko skarżącego, że zaskarżone postanowienie wydane zostało w warunkach nieważności.
3 Powołanie się w skardze kasacyjnej na przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wymaga wykazania przez skarżącego kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego mającej charakter oczywisty, widoczny prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej. Skarga jest oczywiście uzasadniona, jeżeli bez wątpliwości nastąpiły podnoszone w niej uchybienia lub gdy jest pewne, że miały one wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia albo też podniesione zarzuty oczywiście uzasadniają wniesioną skargę. Uzasadnienie wniosku o przyjęciu wniesionej skargi do rozpoznania, na tle motywów zaskarżonego postanowienia i podstaw wniesionej skargi, nie daje podstaw do takiej oceny. Z tych przyczyn na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. orzeczono jak w sentencji. l.n
Powiązane orzeczenia
- I CSK 2484/22 2023-01-26Czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli zarzuty dotyczą nieważności postępowania wynikającej z rzekomo niewłaściwego obsadzenia sądu orzekającego, a skarżący powołuje się na wątpliwości co do s…
- I CSK 1566/22 2022-09-22Czy niewyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy, mimo zgłoszenia wniosku o jego wyłączenie, stanowi nieważność postępowania w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. i uzasadnia przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania?
- I PK 132/11 2012-02-21Czy w przypadku, gdy sędzia orzekał w tej samej sprawie w sądzie pierwszej instancji, a następnie w sądzie drugiej instancji, stanowi to podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania odwoławczego i przyjęcia skargi k…
- I CSK 2110/23 2024-07-11Czy wszczęcie postępowania dyscyplinarnego wobec sędziego, niezależnie od jego zasadności, etapu czy rodzaju rozstrzygnięcia, powoduje powstanie stosunku osobistego między sędzią a stroną postępowania, który wpływa na zd…
- I CSK 2408/22 2022-09-16Czy skarga kasacyjna powinna zostać przyjęta do rozpoznania, gdy powód upatruje nieważności postępowania w nierozpoznaniu wniosku o wyłączenie sędziego lub naruszeniu regulaminu urzędowania sądów, a oczywistą zasadność s…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 pkt 3art. 6art. 45art. 379 pkt 4 KPCart. 379 pkt 3 KPCart. 48 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 3989 § 2 KPC§ 1 pkt 3§ 1§ 1 pkt 4§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy