I CSK 97/18

WyrokIzba Cywilna2018-06-21

Skład orzekający: Wojciech Katner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dopuszczalne jest przyjęcie wykładni rozszerzającej dla obliczenia maksymalnego dziesięcioletniego terminu przedawnienia określonego w art. 4421 § 1 k.c. i przyjęcie, że termin przedawnienia, którego początek przypada na dzień, w którym nastąpiło zdarzenie wyrządzające szkodę, może ulec zawieszeniu na czas trwania obiektywnej przeszkody utrudniającej bądź uniemożliwiającej ujawnienie się tej szkody?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że wskazane przez skarżącego zagadnienia prawne nie spełniają przesłanek istotności określonych w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Wskazano, że kwestie te zostały już wyjaśnione w orzecznictwie i doktrynie, nie ma rozbieżności w orzecznictwie, a zajmowanie się nimi nie wpłynie na rozwój prawa. Odpowiedzi na podstawowe wątpliwości prawne powoda zawarte są w przywołanych orzeczeniach Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego.
Stan faktyczny
Powód dochodził od Skarbu Państwa zapłaty zadośćuczynienia, odszkodowania oraz renty z powodu operacji przeprowadzonej bez jego zgody i naruszenia prawa do wiedzy o stanie zdrowia. Sąd pierwszej instancji oddalił powództwo, a Sąd Apelacyjny oddalił apelację powoda, uznając roszczenie za przedawnione. Powód w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 4421 § 1 k.c. i art. 5 k.c.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i nie obciążył powoda kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CSK 97/18 POSTANOWIENIE Dnia 21 czerwca 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wojciech Katner w sprawie z powództwa R. P. przeciwko Skarbowi Państwa - Wojewodzie […] i Ministrowi Zdrowia o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 czerwca 2018 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 19 września 2017 r., sygn. akt I ACa […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania 2) nie obciąża powoda na rzecz strony pozwanej kosztami postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 19 września 2017 r. Sąd Apelacyjny w […] oddalił apelację powoda R. P. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 28 stycznia 2016 r., którym oddalone zostało powództwo przeciwko Skarbowi Państwa – Wojewodzie […] i Ministrowi Zdrowia o zapłatę 200 000 złotych z tytułu zadośćuczynienia, 5 400 złotych odszkodowania oraz renty po 2 500 złotych miesięcznie z powodu utraty możliwości zarobkowych powoda, uzasadniając to przeprowadzeniem na nim w 1998 r. operacji bez jego zgody i do bezprawnego naruszenia prawa do wiedzy o stanie zdrowia przez pacjenta. W części, w której Sąd mógł uznać roszczenie powoda za uzasadnione ustalone zostało przedawnienie roszczenia. W wyniku wniesionej apelacji przez powoda Sąd drugiej instancji podzielił ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego oraz ich ocenę prawną. W skardze kasacyjnej powód zarzucił Sądowi Apelacyjnemu naruszenie zaskarżonym wyrokiem w odniesieniu do pkt. pierwszego, przepisów prawa materialnego, tj. art. 4421 § 1 k.c. przez nieprawidłowe uznanie przedawnienia dochodzonego roszczenia; art. 5 k.c. przez jego niezastosowanie w odniesieniu do zarzutu przedawnienia; art. 4421 § 3 k.c. przez jego niezastosowanie oraz art. 448 k.c. w związku z art. 19a ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w punkcie pierwszym i orzeczenie co do istoty sprawy przez wydanie wyroku zasądzającego wskazane kwoty, a także zasądzenie kosztów powstępowania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwany Skarb Państwa, zastępowany przez Prokuratorię Generalną Rzeczypospolitej Polskiej wniósł o odmowę przyjęcia skargi, ewentualnie o jego oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie mogła zostać przyjęta do rozpoznania ze względu na brak spełnienia przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. We wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania powód wskazał na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego sprowadzającego się do 3 pytania: „czy dopuszczalne jest przyjęcie wykładni rozszerzającej dla obliczenia maksymalnego dziesięcioletniego terminu przedawnienia określonego w art. 4421 § 1 k.c. i przyjęcie, że termin przedawnienia, którego początek przypada na dzień, w którym nastąpiło zdarzenie wyrządzające szkodę, może ulec zawieszeniu na czas trwania obiektywnej przeszkody utrudniającej bądź uniemożliwiającej ujawnienie się tej szkody”. Dodane do tego drugie zagadnienie prawne dotyczy możliwości zastosowania zawieszenia [biegu przedawnienia] w związku z zachowaniem osoby zobowiązanej do naprawienia szkody. Trzecie zagadnienie prawne odnosi się do zastosowania art. 5 k.c. jako podstawy uznania powództwa, jeśli podmiot zajmujący się zawodowo działalnością leczniczą, sprzecznie z regułami moralnymi nie podjął czynności mających na celu zapewnienie bezpieczeństwa pacjenta i jego prawa do rzetelnej informacji o stanie zdrowia. Wskazane zagadnienia prawne nie są istotne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., na który to przepis skarżący się nie powołuje, ale ewentualne zastosowanie tego przepisu może być brane pod uwagę ze względu na treść wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania. Nie spełnienie przesłanek wynikających z powołanego przepisu wiąże się z brakiem potrzeby analizowania kwestii prawnych, które zostały już w orzecznictwie i w doktrynie wyjaśnione, nie ma rozbieżności w orzecznictwie, nie wykazują cech nowości, a przez to zajmowanie się nimi nie wpłynie na rozwój prawa w publicznoprawnym znaczeniu skargi kasacyjnej jako nadzwyczajnego środka zaskarżenia prawomocnego orzeczenia sądowego. W odpowiedzi na skargę trafnie zostały wskazane przykłady z orzecznictwa Sądu Najwyższego (uchwała całej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 2006 r., III CZP 84/05, OSNC 2006, nr 7-8, poz. 114) oraz Trybunału Konstytucyjnego (wyrok z dnia 1 września 2006 r., SK 14/05) zawierające odpowiedź na podstawowe wątpliwości prawne powoda związane z prawidłowością zaskarżonego wyroku. Uzupełnić je można o dalsze wypowiedzi Sądu Najwyższego w tych kwestiach z ostatniego okresu, idące w tym samym kierunku (wyroki z dnia 8 maja 2014 r., V CSK 370/13; z dnia 17 marca 2016 r., II CSK 365/15; z dnia 7 kwietnia 2016 r., II CSK 442/15 i z dnia 28 października 2016 r., I CSK 661/15, nie publ.). W odniesieniu do zagadnienia prawnego mającego 4 podstawę w art. 5 k.c. należy podnieść, że orzecznictwo i doktryna rozważające zastosowanie tego przepisu, także w przypadku zarzutu przedawnienia roszczenia jest bogate i ogólnie znane, więc mając to na uwadze, nawet w okolicznościach wskazanych w skardze nie ma wystarczającego powodu do kolejnego analizowania odpowiedzialności strony pozwanej uwzględniającej art. 5 k.c. Podkreślić należy, że we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powód nie dokonał żadnej pogłębionej analizy prawnej, ze wskazaniem poglądów doktryny i orzecznictwa, które mogłyby przekonać o potrzebie przyjęcia skargi do rozpoznania w uzasadnieniu spełniającym wymagania art. 3984 § 2 k.p.c. Mając to na uwadze należało na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. orzec jak w postanowieniu, rozstrzygając o kosztach postępowania kasacyjnego na podstawie art. 102 w związku z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c., uwzględniając szczególne okoliczności występujące w sprawie. aj

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 4421 § 1 KCart. 5 KCart. 4421 § 3 KCart. 448 KCart. 19a ust. 1art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 102art. 391 § 1art. 39821 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy