I CZ 11/17

PostanowienieIzba Cywilna2017-02-02

Skład orzekający: Dariusz Dończyk, Wojciech Katner, Anna Kozłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji prawidłowo uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. z powodu nierozpoznania istoty sprawy?
Ratio decidendi
Sąd drugiej instancji prawidłowo uchylił wyrok sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 386 § 4 k.p.c., gdy sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy. W niniejszej sprawie, mimo częściowego uznania powództwa i ograniczenia roszczenia przez powoda, nakaz zapłaty został zaskarżony w całości przez pozwaną. Sąd pierwszej instancji błędnie przyjął brak zaskarżenia części nakazu zapłaty, co skutkowało nierozpoznaniem istoty sprawy.
Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty należności z tytułu nierozliczenia się przez pozwaną z powierzonego mienia po wypowiedzeniu umowy franczyzy, opłaty franczyzowej oraz należności za zakupione towary. Sąd Rejonowy wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym. Pozwana zaskarżyła nakaz zapłaty w całości. Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanej na wyrok Sądu Okręgowego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CZ 11/17 POSTANOWIENIE Dnia 2 lutego 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący) SSN Wojciech Katner (sprawozdawca) SSN Anna Kozłowska w sprawie z powództwa W. S.A. w W. przeciwko T. S. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 2 lutego 2017 r., zażalenia pozwanej na wyrok Sądu Okręgowego w W. z dnia 17 maja 2016 r., sygn. akt XXIII Ga […], oddala zażalenie. 2 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 17 maja 2016 r. Sąd Okręgowy w W. uchylił w pkt I i IV wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 5 maja 2014 r. i przekazał sprawę w tym zakresie temu Sądowi do ponownego rozpoznania wraz z orzeczeniem o kosztach postępowania apelacyjnego. Podstawą prawną rozstrzygnięcia był art. 386 § 4 k.p.c., gdyż - zdaniem Sądu Okręgowego - Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy, nie orzekając co do całości żądania objętego pozwem przez przyjęcie błędnego założenia odnośnie do braku zaskarżenia części nakazu zapłaty. W zażaleniu pozwana zarzuciła Sądowi Okręgowemu naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. przez uznanie nie rozpoznania istoty sprawy przez Sąd pierwszej instancji. Pozwana wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i pozostawienie Sądowi Okręgowemu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z przywołanym art. 386 § 4 k.p.c. sąd drugiej instancji może uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania tylko w razie nierozpoznania przez sąd pierwszej instancji istoty sprawy albo gdy wydanie wyroku wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości. W rozpoznawanej sprawie chodziło o tę pierwszą przyczynę i wbrew twierdzeniom pozwanej w uzasadnieniu zażalenia Sąd Okręgowy postąpił prawidłowo. W szczegółowym uzasadnieniu Sądu drugiej instancji zostało wykazane, z jakich przyczyn rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego było niewłaściwe, wykazując zwłaszcza po odtworzeniu wyjątkowo zagmatwanego stanu faktycznego, powstałego w takim kształcie w dużym stopniu na skutek wzajemnie sobie przeczących czynności pozwanej, że istota sprawy nie została rozpoznana. Podstawą żądania pozwu było nierozliczenie się przez pozwaną, po wypowiedzeniu umowy franczyzy z powierzonego jej przez powoda mienia, nieuregulowania powodowi należnej opłaty franczyzowej oraz niezapłacenia należności za towary zakupione u powoda. W sprawie został wydany nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym i chociaż pozwana w części uznała powództwo, przez co powód 3 ograniczył roszczenie, to nakaz zapłaty został zaskarżony przez pozwaną w całości. Wobec dalszych czynności pozwanej w sprawie, Sąd Okręgowy wskazał na utratę mocy klauzuli wykonalności nadanej nakazowi zapłaty oraz samego nakazu zapłaty. W granicach zaskarżenia wyroku Sądu pierwszej instancji Sąd Okręgowy, uchylając ten wyrok wskazał na takie uchybienia Sądu Rejonowego, które wymagają ponownego rozpoznania sprawy, oczywiście z zachowaniem uprawnień strony pozwanej, wynikających z zaskarżenia wyroku apelacją tylko przez nią. Spełnione zostały zatem warunki prawne uchylenia wyroku Sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania określone w art. 386 § 4 k.p.c., skoro nakaz zapłaty wydany w postępowaniu upominawczym został zaskarżony w całości, a rozpoznając sprzeciw od tego nakazu sąd pierwszej instancji nie orzekł co do całości żądania objętego pozwem, przyjmując błędne założenie o braku zaskarżenia części nakazu zapłaty. W tym stanie rzeczy należało na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzec jak w postanowieniu. jw l.n

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 386 § 4 KPCart. 386 § 4 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 4§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy