I CZ 117/11
PostanowienieIzba Cywilna2012-05-25
Skład orzekający: Jan Górowski, Józef Frąckowiak, Iwona Koper
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, w sytuacji gdy decyzja nacjonalizacyjna pozbawiająca prawa własności została uchylona, sąd powinien odstąpić od obciążania uczestników kosztami postępowania na podstawie art. 102 k.p.c.?Ratio decidendi
W postępowaniu o zasiedzenie, gdzie uczestnicy mają sprzeczne interesy, sąd powinien rozstrzygać o kosztach na podstawie art. 520 § 2 k.p.c. Jednakże, uchylenie decyzji nacjonalizacyjnej pozbawiającej prawa własności stanowi szczególną okoliczność uzasadniającą zastosowanie art. 102 k.p.c. i odstąpienie od obciążania uczestników kosztami postępowania.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni (Międzyzakładowa Spółdzielnia Mieszkaniowa E.) wniosła o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie. Sąd Okręgowy orzekł, że każda ze stron ponosi koszty postępowania związane ze swoim uczestnictwem. Wnioskodawczyni zaskarżyła to postanowienie, domagając się przyznania jej kosztów od uczestników. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenia wnioskodawczyni i uczestnika (Miasto Stołeczne Warszawa) na postanowienie o kosztach.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenia wnioskodawczyni i uczestnika Miasta Stołecznego Warszawy na postanowienie Sądu Okręgowego w części obejmującej rozstrzygnięcie o kosztach sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CZ 117/11 POSTANOWIENIE Dnia 25 maja 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jan Górowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Frąckowiak SSN Iwona Koper w sprawie z wniosku Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej E. w W. przy uczestnictwie M. B., i innych o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 maja 2012 r., zażaleń wnioskodawczyni i uczestnika Miasta Stołecznego Warszawy na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 16 maja 2011 r., w części obejmującej rozstrzygnięcie o kosztach sądowych, oddala zażalenia. Uzasadnienie
2 Postanowieniem zawartym w wyroku z dnia 16 maja 2011 r., Sąd Okręgowy orzekł, że każda ze stron ponosi koszty postępowania związane ze swoim uczestnictwem. Wnioskodawca zaskarżył postanowienie o kosztach w całości, wnosząc o przyznanie mu kosztów postępowania od uczestników, na podstawie art. 520 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 520 § 2 k.p.c. jeżeli uczestnicy są w różnym stopniu zainteresowani w wyniku postępowania lub interesy ich są sprzeczne, sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów lub włożyć go na jednego z uczestników w całości. To samo dotyczy zwrotu kosztów postępowania wyłożonych przez uczestników. W postępowaniu o zasiedzenie uczestnicy postępowania mają sprzeczne interesy, oscylujące wokół przedmiotu własności, do którego każda z nich rości sobie prawo. Z tego też względu w tym postępowaniu Sąd rozstrzygając o kosztach powinien swoje orzeczenia oprzeć o treść art. 520 § 2 k.p.c., a nie art. 520 § 1 k.p.c. Rozstrzygnięcie o kosztach wymaga jednak rozważenia całości okoliczności sprawy, w tym również pod kątem przesłanek zawartych w art. 102 k.p.c., który na podstawie art. 13 § 2 k.p.c. może znaleźć w sprawie zastosowanie. W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może więc zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Z ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie wynika, że decyzja nacjonalizacyjna pozbawiająca prawa własności przedsiębiorstwa, które prowadził na spornych nieruchomościach poprzednik skarżących została uchylona. Ten fakt stanowi szczególną okoliczność w rozumieniu art. 102 k.p.c., która uzasadnia odstąpienie od obciążania uczestników kosztami postępowania w sprawie. Z uwagi na powyższe, postanowienie Sądu Okręgowego odpowiada prawu, a zatem Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 k.p.c., orzekł, jak w sentencji.
3
Powiązane orzeczenia
- V CZ 16/11 2011-04-13Czy w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, w której interesy uczestników są sprzeczne, sąd drugiej instancji może odstąpić od obciążenia wnioskodawczyni kosztami postępowania apelacyj…
- I CZ 76/11 2011-10-28Czy w sprawie o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, w której interesy wnioskodawcy i uczestników postępowania są sprzeczne, sąd drugiej instancji może ograniczyć się do zastosowania ogólnej za…
- I CZ 102/10 2010-12-01Czy w sprawie o zasiedzenie, prowadzonej w postępowaniu nieprocesowym, sąd drugiej instancji może zmienić postanowienie sądu pierwszej instancji dotyczące kosztów postępowania, oparte na art. 520 § 1 k.p.c., w sytuacji b…
- II CZ 150/11 2012-02-02Czy w sytuacji, gdy oddalenie wniosku o stwierdzenie zasiedzenia nastąpiło z powodu stwierdzenia niekonstytucyjności przepisu stanowiącego podstawę prawną nabycia własności, sąd może odstąpić od obciążenia wnioskodawcy k…
- IV CZ 24/11 2011-06-29Czy sąd drugiej instancji prawidłowo obciążył uczestniczkę postępowania kosztami postępowania odwoławczego, mimo jej zarzutów dotyczących naruszenia art. 520 § 3 k.p.c., art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 361 k.p.c. oraz a…
Powołane przepisy
art. 520 § 2 KPCart. 520 § 1 KPCart. 102 KPCart. 13 § 2 KPCart. 39814art. 3941 KPC§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy