I CZ 134/10

PostanowienieIzba Cywilna2011-10-28

Skład orzekający: Krzysztof Strzelczyk, Józef Frąckowiak, Bogumiła Ustjanicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Apelacyjny, ograniczając zwrot kosztów procesu mimo powołania się na art. 98 k.p.c., naruszył zasady postępowania i tym samym uzasadnia to uchylenie postanowienia o kosztach?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie o kosztach, uznając, że ograniczenie zwrotu kosztów procesu przez Sąd Apelacyjny, mimo powołania się na art. 98 k.p.c., stanowiło naruszenie tej zasady. Sąd drugiej instancji, nie podając podstaw ani motywów takiego ograniczenia, uniemożliwił kontrolę orzeczenia i naruszył art. 328 § 2 k.p.c. w związku z innymi przepisami proceduralnymi.
Stan faktyczny
Powód dochodził od Wojskowej Agencji Mieszkaniowej zapłaty ekwiwalentu za rezygnację z kwatery. Sąd Apelacyjny, po uchyleniu przez Sąd Najwyższy poprzedniego wyroku, oddalił powództwo i zasądził od powoda na rzecz pozwanej koszty procesu. Następnie, w kolejnym wyroku, Sąd Apelacyjny zasądził od powoda na rzecz pozwanej kwotę tytułem częściowego zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego i kasacyjnego, ograniczając ich wysokość. Pozwana wniosła zażalenie na to postanowienie, kwestionując wysokość zasądzonego zwrotu kosztów.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie o kosztach i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania w zakresie kosztów postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CZ 134/10 POSTANOWIENIE Dnia 28 października 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Frąckowiak SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie z powództwa G. K. przeciwko Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. o zobowiązanie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 października 2011 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie II wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 30 czerwca 2010 r., . uchyla zaskarżone postanowienie i w tym zakresie przekazuje sprawę Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym. 2 Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 30 czerwca 2010 r. Sąd Apelacyjny z apelacji pozwanej Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. zmienił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego z dnia 21 stycznia 2008 r. sygn. akt III C 1734/06 w ten sposób, że oddalił w całości powództwo G. K. o zobowiązanie pozwanej Agencji do złożenia oświadczenia woli, że zobowiązuje się zapłacić powodowi kwotę 88.370 złotych z odsetkami ustawowymi tytułem ekwiwalentu za rezygnację z kwatery w trybie art. 24 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i zasądził od powoda na rzecz pozwanej kwotę 3600 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu. W tym samym wyroku Sąd Apelacyjny, który ponownie rozpoznawał sprawę - wobec uchylenia przez Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 15 stycznia 2010 r. sygn. akt I CSK 228/09 wydanego po raz pierwszy wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 16 października 2008 r. i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania temu sądowi - zasądził od powoda na rzecz pozwanej kwotę 9.538 złotych tytułem częściowego zwrotu kosztów procesu w postępowaniu apelacyjnym i kasacyjnym. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego i kasacyjnego Sąd Apelacyjny ograniczył się do wskazania jako podstawy rozstrzygnięcia jedynie art. 98 w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. Pozwana Agencja wniosła zażalenie na zawarte w wyroku postanowienie o kosztach postępowania apelacyjnego i kasacyjnego. Zarzuciła w nim, że Sąd Apelacyjny, wbrew zasadzie z art. 98 k.p.c., na którą się powołał, obniżył należne do zwrotu koszty procesu o kwotę 3800 złotych. Na tej podstawie pozwana wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia przez zasądzenie od powoda kwoty 13.338 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego i kasacyjnego ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi drugiej instancji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego i kasacyjnego stanowi część kosztów niezbędnych do celowej obrony strony pozwanej. Potwierdza to także, użyte w zaskarżonym 3 postanowieniu, określenie o zasądzeniu „tytułem częściowego zwrotu kosztów procesu w postępowaniu apelacyjnym i kasacyjnym”. Pomimo tego, sąd drugiej instancji, jako podstawę rozstrzygnięcia w tym zakresie, wskazał art. 98 k.p.c. Jego zastosowanie oznacza, że strona przegrywająca jest obowiązana zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie wszystkie poniesione przez niego koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Z tych względów treść rozstrzygnięcia nie odpowiada przytoczonej w uzasadnieniu normie procesowej. Ponieważ sąd drugiej instancji stosując tylko wymieniony przepis, nie podał ani podstawy, ani motywów rozstrzygnięcia ograniczającego wysokość zwrotu kosztów procesu, niemożliwa jest kontrola takiego postanowienia w oparciu o przepis art. 3941 § 1 pkt 2 k.p.c. i uzasadnia stwierdzenia naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3, art. 39821 k.p.c. art. 391 § 1 k.p.c. Dlatego Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 zdanie pierwsze k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. postanowił jak wyżej.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 24art. 98art. 108 § 1 KPCart. 98 KPCart. 3941 § 1 pkt 2 KPCart. 328 § 2 KPCart. 3941 § 3art. 39821 KPCart. 391 § 1 KPCart. 39815 § 1art. 3941 § 3 KPC§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy