I CZ 40/17
PostanowienieIzba Cywilna2017-04-04
Skład orzekający: Maria Szulc, Władysław Pawlak, Roman Trzaskowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie uzasadnienia wyroku podlega obowiązkowi bezpośredniego doręczenia przez profesjonalnego pełnomocnika drugiej stronie postępowania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, w tym do złożenia wniosku o doręczenie uzasadnienia wyroku, podlega obowiązkowi bezpośredniego doręczenia przez profesjonalnego pełnomocnika drugiej stronie postępowania na podstawie art. 132 § 1 k.p.c. w brzmieniu obowiązującym po nowelizacji kodeksu postępowania cywilnego. Postępowanie w przedmiocie przywrócenia terminu ma charakter dwustronny i leży w interesie obu stron, wpływając na dalszy bieg postępowania i potencjalny wynik sprawy.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny odrzucił wniosek funduszu inwestycyjnego o doręczenie uzasadnienia wyroku, ponieważ został złożony po terminie, a wniosek o przywrócenie terminu do tej czynności został zwrócony z powodu braku dowodu doręczenia go drugiej stronie zgodnie z art. 132 § 1 k.p.c. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.c., w tym art. 132 § 1 k.p.c., twierdząc, że wniosek o przywrócenie terminu nie podlega obowiązkowi bezpośredniego doręczenia. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego. Zasądzono koszty postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CZ 40/17 POSTANOWIENIE Dnia 4 kwietnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szulc (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Władysław Pawlak SSN Roman Trzaskowski ze skargi Skarbu Państwa - Starosty C. o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem prawomocnego nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym przez Sąd Okręgowy w W. w dniu 28 sierpnia 2008 r., sygn. akt XVI GNc (…) w sprawie z powództwa (…) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w W. przeciwko Skarbowi Państwa - Staroście C. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 kwietnia 2017 r., zażalenia strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 28 października 2016 r., sygn. akt I ACa (…), 1) oddala zażalenie; 2) zasądza na rzecz Skarbu Państwa Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej od (…) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w W. kwotę 3600,- (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym. UZASADNIENIE
2 Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny w (…) odrzucił na podstawie art. 328 § 1 zd. 2 k.p.c. wniosek (…) Sekurytyzacyjnego Niestandaryzowanego Funduszu Zamkniętego w W. z dnia 19 czerwca 2015 r. o doręczenie uzasadnienia wyroku tego Sądu z dnia 2 czerwca 2015 r. z tej przyczyny, że został on złożony, z uwagi na zwrot wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej na podstawie art. 132 § 1 k.p.c., po terminie określonym w art. 387 § 3 k.p.c. Wskazał, że wyrok Sądu Okręgowego, kończący postępowanie w sprawie, zapadł w dniu 15 lipca 2014 r. i od tej daty, zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2009 r. - kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2010 r., Nr 7, poz. 45; dalej „ustawa nowelizująca”), zastosowanie ma art. 132 § 1 k.p.c. w brzmieniu ustalonym tą ustawą, co oznacza, że w toku sprawy pełnomocnik radca prawny jest obowiązany do bezpośredniego doręczenia stronie przeciwnej pisma procesowego i dołączenia do pisma procesowego wniesionego do sądu dowodu doręczenia drugiej stronie odpisu albo dowodu wysłania przesyłką poleconą. O ile art. 132 § 1 k.p.c. nie ma zastosowania do pisma zawierającego wniosek o odręczenie uzasadnienia, o tyle ma zastosowanie do pisma zawierającego wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej, a w razie uchybienia temu wymogowi pismo podlega zwrotowi na podstawie tego przepisu. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zarzucił naruszenie art. 397 § 1 w zw. z 368 § 1 pkt 2 w zw. z 380 k.p.c., art. 132 § 1 k.p.c. oraz art. 387 § 3 k.p.c. i wniósł o uchylenie zarządzenia o zwrocie wniosku z dnia 19 czerwca 2015 r. o przywróceniu terminu do złożenia wniosku o doręczenie uzasadnienia oraz o uchylenie zaskarżonego postanowienia Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżący, powołując w zarzucie naruszenia art. 397 § 1 w zw. z 368 § 1 pkt 2 także art. 380 k.p.c. wniósł o poddanie kontroli Sądu Najwyższego zarządzenia o zwrocie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie
3 uzasadnienia twierdząc, że wniosek ten ma taki sam charakter procesowy jak wniosek o doręczenie uzasadnienia i nie podlega dyspozycji art. 132 § 1 k.p.c. Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 8 listopada 2012 r., V CSK 466/11 (nie publ.) nowelizacja art. 132 k.p.c. stanowiła przeniesienie do postępowania zwykłego obligatoryjnej formy doręczeń pism między adwokatami i radcami, stosowanej poprzednio w postępowaniu odrębnym w sprawach gospodarczych. Różnica między art. 4799 k.p.c. i art. 132 § 1 k.p.c. polega na zmianie podmiotowej ograniczającej powinność doręczeń bezpośrednich wyłącznie do profesjonalnych pełnomocników, natomiast od strony przedmiotowej zakres doręczeń bezpośrednich pozostaje bez zmian, co upoważnia do przyjęcia aktualności dotychczasowego orzecznictwa w tym zakresie, a zwłaszcza poglądów wyrażonych w uchwałach Sądu Najwyższego z dnia 27 października 2005 r., III CZP 65/05 (OSNC 2006, nr 3, poz. 50) i z dnia 24 lutego 2009 r., III CZP 127/08, (OSNC 2009, nr 12, poz. 165), zgodnie z którymi wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej podlega bezpośredniemu doręczeniu i strona jest zobowiązana do doręczenia odpisu drugiej stronie lub dowodu przesłania go przesyłką poleconą. Z zakresu pism procesowych, objętych odstępstwem od zasady oficjalności doręczeń przewidzianym w art. 132 § 1 k.p.c., zostały wyłączone pisma enumeratywnie wymienione w art. 132 § 11 k.p.c. oraz zgodnie z poglądami doktryny i judykatury, pisma składane wyłącznie w interesie wnoszącego i takie pisma, które nie mogą wpłynąć na sytuację procesową innych uczestników postępowania. Doręczeniu bezpośredniemu podlegają natomiast pisma procesowe mające znaczenie dla obu stron postępowania z tej przyczyny, że umożliwiają podjęcie obrony, dotyczą postępowania dowodowego albo wpływają na tok postępowania determinując zarówno potrzebę jak i kierunek ewentualnych czynności procesowych drugiej strony. Podzielić trzeba pogląd, że postępowanie w przedmiocie przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej ma charakter dwustronny a sposób rozpoznania wniosku leży w interesie zarówno strony składającej, jak i przeciwnej z tej przyczyny, że prowadzić może do skutku braku prawomocności wyroku, ma wpływ na dalszy bieg postępowania oraz może mieć w rezultacie wpływ na wynik sprawy.
4 Nie można przyznać słuszności skarżącemu, iż należy stosować przepisy dotychczasowe, jeżeli sprawa została wszczęta przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej. Zgodnie art. 4 ust. 1 tej ustawy, przepisy dotychczasowe znajdują zastosowanie do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, co w sprawie niniejszej, jak słusznie wskazał Sąd Apelacyjny, nastąpiło z datą wydania wyroku przez Sąd Okręgowy w 2014 r. Po tej dacie na pełnomocnikach stron ciąży obowiązek dokonywania doręczeń zgodnie z art. 132 § 1 k.p.c. w brzmieniu znowelizowanym, co czyni prawidłowym zarządzenie o zwrocie wniosku oraz uznanie wniosku o doręczenie uzasadnienia za złożony po terminie określonym w art. 387 § 3 k.p.c. Z tych względów orzeczono na podstawie 3941 § 3 w zw. z art. 39814 k.p.c. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 k.p.c., 99 i 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 i 39821 k.p.c. oraz § 2 pkt 5 i § 10 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2015, poz. 1800). jw
Powiązane orzeczenia
- III CZ 22/15 2015-05-28Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem, składany w sprawie, w której przysługuje skarga kasacyjna, podlega obowiązkowi wzajemnego doręczania pism procesowych między…
- II PZ 19/18 2018-10-10Czy w przypadku, gdy powód, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, samodzielnie wniósł apelację, a następnie był wzywany do uzupełnienia braków formalnych, a o terminach rozprawy apelacyjnej zawiadamiany był…
- V CZ 19/12 2012-06-22Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji, oparty na wewnętrznych rozterkach strony i zmianie jej decyzji co do dalszego postępowania, może być uznan…
- III CZ 28/19 2019-09-25Czy uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia postanowienia przez pełnomocnika procesowego strony, który nie jest profesjonalistą, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu przez stronę?
- II CZ 41/16 2016-07-21Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem, złożony po upływie terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku, jest spóźniony?
Powołane przepisy
art. 328 § 1art. 132 § 1 KPCart. 387 § 3 KPCart. 4 ust. 1art. 397 § 1art. 380 KPCart. 132 KPCart. 4799 KPCart. 132 § 11 KPCart. 39814 KPCart. 98 § 1 KPCart. 391 § 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy