I CZ 83/11

PostanowienieIzba Cywilna2011-10-26

Skład orzekający: Tadeusz Wiśniewski, Iwona Koper, Marek Machnij

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy powinien ingerować w postanowienie sądu drugiej instancji dotyczące kosztów postępowania apelacyjnego, zastosowane na podstawie art. 102 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c., jeśli sąd pierwszej instancji zasugerował potrzebę zastosowania tego przepisu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie dopatrzył się w okolicznościach sprawy sytuacji wyjątkowej, która wymagałaby ingerencji w postanowienie sądu drugiej instancji dotyczące kosztów postępowania apelacyjnego, zastosowane na podstawie art. 102 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c., zwłaszcza że w poprzednim postanowieniu SN wyraźnie zasugerował potrzebę zastosowania tego przepisu. Zastosowanie art. 102 k.p.c. ma charakter dyskrecjonalny, a zmiana orzeczenia w tym zakresie powinna być wyjątkiem.
Stan faktyczny
Powódka dochodziła zadośćuczynienia, odszkodowania i renty. Sąd Najwyższy w poprzednim postanowieniu uchylił postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, sugerując rozważenie zastosowania art. 102 k.p.c. Sąd Apelacyjny, stosując art. 102 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c., nie obciążył powódki kosztami postępowania apelacyjnego. Strona pozwana wniosła zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie strony pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego dotyczące kosztów postępowania apelacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt I CZ 83/11 POSTANOWIENIE Dnia 26 października 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Iwona Koper SSA Marek Machnij w sprawie z powództwa K. A. przeciwko Miastu W. o zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 października 2011 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 18 kwietnia 2011 r., oddala zażalenie. Uzasadnienie 2 Postanowieniem z 11 lutego 2011 r., I CZ 38/10 Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu zażalenia powódki, uchylił zaskarżone postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania apelacyjnego, zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego z 20 listopada 2009 r., I ACa 821/09, i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy w uzasadnieniu swego orzeczenia podzielił zapatrywanie skarżącej powódki, że nietypowy charakter sporu między stronami (o niekorzystnym dla powódki ostatecznym wyniku sprawy zadecydowały względy procesowe, nie zaś merytoryczne), a także jej sytuacja majątkowa i rodzinna przemawiają za rozważeniem możliwości zastosowania co do orzeczenia o kosztach postępowania apelacyjnego przepisu art. 102 k.p.c. Po ponownym rozpoznaniu kwestii dotyczącej kosztów postępowania apelacyjnego Sąd Apelacyjny, po powołaniu się na art. 102 w związku z art. 391 § 1 k.p.c., postanowieniem z 18 kwietnia 2011 r., I ACo 12/11, orzekł o nieobciążaniu powódki tymi kosztami na rzecz strony pozwanej - Miasta W. W zażaleniu na postanowienie z 18 kwietnia 2011 r. strona pozwana wniosła o jego zmianę przez obciążenie powódki kosztami postępowania apelacyjnego lub o uchylenie tego postanowienia z przekazaniem sprawy Sądowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania, a także obciążenie powódki kosztami postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przedmiotem niniejszego postępowania zażaleniowego jest kontrola instancyjna postanowienia Sądu drugiej instancji co do zastosowania art. 102 k.p.c. w odniesieniu do podstawy rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego. W tym zakresie Sąd ten uwzględniając ocenę prawną powyższego zagadnienia i wskazówki Sądu Najwyższego zawarte w postanowieniu z 11 lutego 2011 r., uznał, że okoliczności sprawy przemawiają za rozstrzygnięciem o tych kosztach stosownie do art. 102 k.p.c. Szczegółową argumentację w tym względzie zamieścił w obszernym uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. W związku z takim stanem rzeczy należy podkreślić, że art. 102 k.p.c., zastosowany przez Sąd 3 Apelacyjny w związku z art. 391 § 1 k.p.c., ma charakter dyskrecjonalny. Wprawdzie kwestia trafności jego zastosowania, co do zasady, może być objęta kontrolą sądu wyższego rzędu, niemniej jednak ewentualna zmiana zaskarżonego orzeczenia o kosztach powinna być jednak w takim wypadku wyjątkiem. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się w okolicznościach sprawy sytuacji wyjątkowej, wymagającej jego ingerencji, zwłaszcza, że w swoim poprzednim postanowieniu wyraźnie została zasugerowana potrzeba zastosowania w odniesieniu do omawianej kwestii rozwiązania przewidzianego w art. 102 k.p.c. Z tych przyczyn orzeczono jak w postanowieniu (art. 3941 § 3 w zw. z art. 39814 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 102 KPCart. 102art. 391 § 1 KPCart. 3941 § 3art. 39814 KPC§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy