I CZ 97/07
PostanowienieIzba Cywilna2007-08-24
Skład orzekający: Zbigniew Strus, Gerard Bieniek, Elżbieta Skowrońska-Bocian
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o doręczenie odpisu postanowienia z uzasadnieniem złożony przez stronę osobiście, pomimo istnienia pełnomocnictwa, stanowi naruszenie przepisów postępowania, jeśli doręczenie nastąpiło bezpośrednio do strony, a nie do jej pełnomocnika?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że doręczenie pisma procesowego stronie zamiast jej pełnomocnikowi stanowi naruszenie przepisów postępowania, jednakże należy ocenić jego wpływ na wynik sprawy i możliwość obrony praw strony. W sytuacji, gdy strona osobiście złożyła wniosek o doręczenie uzasadnienia pod wskazany adres, zadośćuczynienie temu żądaniu nie powoduje uchybienia przepisom, gdyż sąd nie może dociekać motywów takiego żądania, a zasada doręczania pełnomocnikowi ma zastosowanie tylko wtedy, gdy nie została wyrażona odmienna wola strony.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła apelację od postanowienia w sprawie o nabycie spadku, uiszczając opłatę w niższej kwocie niż obowiązująca w dacie wniesienia środka odwoławczego. Sąd Okręgowy odrzucił apelację z powodu niedopełnienia wymogów formalnych. Wnioskodawczyni wniosła zażalenie, zarzucając błędną wykładnię przepisów dotyczących kosztów sądowych oraz niewłaściwe doręczenie postanowienia z uzasadnieniem. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego odrzucające apelację.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CZ 97/07 POSTANOWIENIE Dnia 24 sierpnia 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Zbigniew Strus (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Gerard Bieniek SSN Elżbieta Skowrońska-Bocian w sprawie z wniosku J.Ż. przy uczestnictwie Miasta W. o stwierdzenie nabycia spadku, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 sierpnia 2007 r., zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 16 lutego 2007 r., sygn. akt [...], oddala zażalenie.
2 Uzasadnienie W sprawie o nabycie spadku z wniosku J.Ż. została wniesiona apelacja od postanowienia z 30.X.2006 r. z opłatą w kwocie 50 zł. Sąd Okręgowy odrzucił ją na podstawie art. 1302 § 3 k.p.c. gdyż w tym czasie obowiązywała już opłata w kwocie 100 zł, a środek odwoławczy wnosił zawodowy pełnomocnik (adwokat). W zażaleniu na to postanowienie skarżąca zarzuca błędną wykładnię art. 149 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. (dalej: u.k.s.c. 2005) w zakresie wyrażenia „sąd danej instancji”, a ponadto wskazuje, że wnioskodawczyni nie odwołała pełnomocnictwa udzielonego 7 czerwca 2005 r małżonkowi K.Ż., któremu powinno być doręczone postanowienie z uzasadnieniem, tym bardziej, że w dniu doręczenia wnioskodawczyni nie miała innego pełnomocnika. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie jest nieuzasadnione i podlega oddaleniu. W zakresie wykładni art. 149 u.k.s.c. 2005 skarżąca nie przedstawiła argumentacji usprawiedliwiającej zapatrywanie, że nowa ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych nie miała zastosowania w sprawie. Tymczasem Sąd Najwyższy zagadnienie to rozważał wielokrotnie dokonując wykładni art. 149 u.k.s.c. 2005. Przykładowo można wskazać uchwałę z 22.11.2006 r., III CZP 86/06, LEX nr 197667 stwierdzającą, że do apelacji wniesionej od wyroku wydanego po wejściu w życie ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.) mają zastosowanie przepisy tej ustawy. Również w uchwale z 24.01.2007 r., III CZP 124/06, OSNC 2007/6/91 wyjaśniono, że zakończenie postępowania w danej instancji - w rozumieniu art. 149 ust. 1 u.k.s.c. 2005 - następuje z chwilą wydania orzeczenia kończącego postępowanie w tej instancji. Skład Sądu Najwyższego rozpoznający zażalenie podziela to stanowisko i – jak wyżej stwierdzono - nie znajduje w zażaleniu podstawy do jego zakwestionowania. Jeśli chodzi o zarzut niewłaściwego doręczenia postanowienia z uzasadnieniem, należy uwzględnić regułę (przedstawioną w wyroku z 16 listopada 2004 r., I PK 36/04, OSNP 2005/12/176), iż doręczenie pisma
3 procesowego samej stronie, a nie ustanowionemu przez nią pełnomocnikowi, jest naruszeniem przepisów postępowania (art. 133 § 3 k.p.c.), którego wpływ na wynik sprawy i znaczenie dla możności obrony przez stronę jej praw, należy oceniać z uwzględnieniem okoliczności konkretnego przypadku. W rozpoznawanej sprawie wniosek o doręczenie sporządziła i wniosła bezpośrednio po ogłoszeniu postanowienia osobiście J.Ż., a 6 listopada 2006 r. przesłała przez pocztę ponowny wniosek, żądając doręczenia jej uzasadnienia na piśmie pod wskazany adres. W takim wypadku zadośćuczynienie wyraźnemu żądaniu strony (uczestnika postępowania) nie powoduje uchybienia art. 133 § 3 k.p.c. Sąd nie może dociekać nieujawnionych motywów takiego żądania strony, a zasadę doręczania pełnomocnikowi winien stosować zawsze, gdy nie została wyrażona odmienna wola strony. Ostatecznym argumentem przy rozpoznawaniu zażalenia pozostaje jednak to, że wniesienia zażalenia podjął się zawodowy pełnomocnik i nie sprostał surowym wymaganiom zawartym w art. 1302 § 3 k.p.c. Dlatego Sąd Najwyższy na podstawie art. 3941 § 2 i 3 k.p.c. oddalił zażalenie.
Powiązane orzeczenia
- II CZ 89/18 2019-01-24Czy doręczenie postanowienia o oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych bezpośrednio stronie, która wypowiedziała pełnomocnictwo swojemu dotychczasowemu pełnomocnikowi, jest skuteczne, jeśli sąd został o tym wy…
- V CZ 77/06 2006-11-15Czy zarządzenie o doręczeniu odpisu wyroku z uzasadnieniem bezpośrednio stronie, zamiast ustanowionemu z urzędu pełnomocnikowi, jest procesowo skuteczne i rozpoczyna bieg terminu do wniesienia apelacji?
- I CZ 182/03 2004-02-18Czy sąd drugiej instancji prawidłowo odrzucił apelację powódki z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego i braku uzasadnienia zarzutów, mimo wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu?
- V CZ 22/21 2021-06-25Czy odrzucenie apelacji z powodu nieuzupełnienia braków fiskalnych jest zasadne, jeśli strona została wezwana do uiszczenia opłaty od apelacji przed doręczeniem jej odpisu postanowienia o oddaleniu wniosku o zwolnienie o…
- IV CZ 66/06 2006-08-03Czy wniosek o doręczenie odpisu postanowienia celem jego zaskarżenia, wraz z uiszczeniem opłaty właściwej dla wniosku o doręczenie z uzasadnieniem, należy traktować jako wniosek o doręczenie postanowienia z uzasadnieniem…
Powołane przepisy
art. 1302 § 3 KPCart. 149art. 149 ust. 1art. 133 § 3 KPCart. 3941 § 2§ 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy