I K 1613/51

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Potępa (sprawozdawca); Sędziowie: S. Kurowski, J. Zembaty; Prokurator: H. Rajzman.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Mariana S. i in., oskarżonych z art. 257 § 1 k.k., po rozpoznaniu rewizji Prokuratora i oskarżonych od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Łodzi z dnia 23 października 1951 r., na podstawie art. 375, 378, 383 pkt 2 i 3, 385, 388 § 1 k.p.k. uchylił zaskarżony wyrok w części skazującej oskarżonego Mariana S. za kradzież na szkodę sklepu spółdzielni Samopomocy Chłopskiej w P. i za kradzież na szkodę księdza K. i postępowanie w tych częściach umorzył jak również uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kar wymierzonych oskarżonym Stanisławowi C., Stefanowi Z., utrzymując w mocy zaskarżony wyrok w części dotyczącej skazania Juliana K. oraz w części dotyczącej skazania Franciszka S. w całości. (...)Uzasadnienie faktyczneRewizja Prokuratora domaga się między innymi zmiany zaskarżonego wyroku w części dotyczącej wymiaru kary łącznej względem oskarżonego Stanisława C.Rewizje oskarżonych sprowadzają się do zarzutu błędnej oceny okoliczności faktycznych, przyjętych za podstawę wyroku.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził, między innymi, następujący pogląd prawny:Niezależnie od zarzutów rewizji Sąd Najwyższy, na zasadzie art. 378 § 1 lit. a) k.p.k., uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie karne w części dotyczącej skazania oskarżonego Mariana S. za kradzież popełnioną na szkodę sklepu Spółdzielni "Samopomoc Chłopska" w P. i za kradzież popełnioną na szkodę księdza Antoniego K., Marii P. i Zofii M., akt oskarżenia bowiem nie zarzucał oskarżonemu S. popełnienia tych kradzieży ani też na rozprawie nie rozszerzono oskarżenia przeciw niemu o te czyny przestępne. Sąd Wojewódzki rozpoznał więc sprawę w tej części bez skargi uprawnionego oskarżyciela, naruszając zasadę skargowości, przyjętą za podstawę procesu karnego (art. 2 § 1 k.p.k.).Poza tym, niezależnie od granic rewizji, Sąd Najwyższy zwrócił uwagę na dalsze uchybienia Sądu Wojewódzkiego przy osądzeniu niniejszej sprawy.Sąd Wojewódzki nie wymierzył kary łącznej oskarżonemu Franciszkowi S., skazanemu z art. 257 § 1 k.k. na jeden rok więzienia i z art. 1,60 k.k. na jeden rok więzienia i sto złotych grzywny. W ten sposób naruszony został przepis art. 31 k.k nakazujący wymierzenie kary łącznej w razie skazania za realnie zbiegające się przestępstwa. Wymierzenie kary łącznej jest obowiązkowe, nie jest ono pozostawione uznaniu sądu i nie jest od jego uznania zależne.Sąd Wojewódzki nie zaliczył oskarżonym Marianowi S. i Franciszkowi S. aresztu tymczasowego na poczet wymierzonych im kar pozbawienia wolności i w uzasadnieniu wyroku nie podał przyczyny, dla której tego nie uczynił. Stanowi to obrazę art. 58 k.k.Przepis art. 58 k.k. mówiący o prawie sądu zaliczania na poczet kary pozbawienia wolności okresu tymczasowego aresztowania uległ modyfikacji przez zasadę wyrażoną w art. 408 k.p.k. Według tego przepisu skazanemu na karę pozbawienia wolności zalicza się na poczet kary okres tymczasowego aresztowania po ogłoszeniu wyroku pierwszej instancji, chyba że sąd rewizyjny postanowi inaczej. Wynika stąd, że zaliczenie aresztu tymczasowego jest regułą, a odmowa zaliczenia - wyjątkiem. Nie ma powodu, aby postępować inaczej z zaliczeniem okresu tymczasowego aresztowania przed wydaniem wyroku pierwszej instancji, i dlatego też na zasadzie art. 58 k.k. w związku z art. 408 k.p.k. sąd powinien z reguły zaliczać areszt tymczasowy na poczet kary, a w razie odmowy zaliczenia aresztu, powinien decyzję swą uzasadnić. (...)