II CKN 1095/98
Izba Cywilna2000-07-11
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy choroba strony, która nie uniemożliwia jej stawienia się przed sądem, stanowi przeszkodę uzasadniającą odroczenie rozprawy i czy jej nieuwzględnienie prowadzi do nieważności postępowania z powodu pozbawienia strony możliwości obrony swoich praw?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że choroba strony stanowi przeszkodę uzasadniającą odroczenie rozprawy tylko wtedy, gdy uniemożliwia jej stawienie się przed sądem. Jeśli z zaświadczenia lekarskiego nie wynika, by choroba uniemożliwiała stawienie się w sądzie, sąd nie ma obowiązku odroczenia rozprawy. Rozpoznanie sprawy w takiej sytuacji i oddalenie apelacji w nieobecności strony nie pozbawia jej możliwości obrony praw, a zarzut nieważności postępowania z art. 379 pkt 5 k.p.c. jest chybiony.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy wpisał hipotekę przymusową na rzecz Skarbu Państwa na nieruchomości należącej do A. J.-K. na podstawie tytułów wykonawczych. Uczestniczka złożyła apelację, wnosząc o odroczenie rozprawy z powodu choroby. Sąd Wojewódzki oddalił apelację, uznając, że przedstawione tytuły wykonawcze stanowiły podstawę wpisu hipoteki, a zwolnienie lekarskie nie uniemożliwiało stawienia się przed sądem. Kasacja uczestniczki została oddalona.Rozstrzygnięcie
Kasacja została oddalona jako pozbawiona uzasadnionych podstaw.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CKN 1095/98 P O S T A N O W I E N I E Dnia 11 lipca 2000 r. Sąd Najwyższy Izba Cywilna w składzie następującym: Przewodniczący: SSN - Zdzisław Świeboda Sędziowie: SN - Helena Ciepła (spraw.) SN - Tadeusz Domińczyk Protokolant: Anna Jasińska po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2000 r. na rozprawie sprawy z wniosku Skarbu Państwa – Urzędu Skarbowego w T. z udziałem A. J. – K. o wpis hipoteki przymusowej na skutek kasacji uczestniczki od postanowienia Sądu Wojewódzkiego w P. z dnia 6 sierpnia 1998 r., sygn. akt II Ca […] p o s t a n a w i a: oddalić kasację.
2 U Z A S A D N I E N I E Sąd Rejonowy w T. w dniu 22.I.1998 r. wpisał w księdze wieczystej Kw […], obejmującej nieruchomość stanowiącą własność A.-B. J.-K., hipotekę przymusową w kwocie 53.595 zł na rzecz Skarbu Państwa-Urzędu Skarbowego w T., na podstawie tytułów wykonawczych nr […], […], […], […] i […]. Rozpoznając sprawę na skutek apelacji uczestniczki A. J.-K. Sąd Wojewódzki w P. nie uwzględnił jej wniosku o odroczenie rozprawy z powodu przebywania na zwolnieniu lekarskim, ponieważ z tego zwolnienia nie wynika, by musiała ona leżeć i nie mogła stawić się przed sądem. Postanowieniem z dnia 6.VIII.1998 r. apelację oddalił uznając, że przedstawione przez wierzyciela tytuły wykonawcze stanowiły podstawę wpisu hipoteki, bowiem zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 17.VI.1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 36, poz. 161 ze zm.) tytuły wykonawcze wydane w oparciu o decyzje urzędu skarbowego podlegają egzekucji administracyjnej, a wniesienie odwołania nie wstrzymuje ich wykonania. Uczestniczka powołując w kasacji podstawę z art. 3931 pkt 2 k.p.c. zarzuciła naruszenie przepisu art. 3791 pkt 5 k.p.c. przez pozbawienie jej możliwości obrony swoich praw. W konkluzji wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 214 k.p.c. sąd jest obowiązany odroczyć rozprawę jeżeli nieobecność strony jest wywołana znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć. Za taką przeszkodę orzecznictwo przyjmuje chorobę uniemożliwiającą stawienie się w sądzie. Rozpoznanie sprawy mimo takiej przeszkody powoduje nieważność postępowania z powodu pozbawienia strony możności działania (por. orzecz. SN z dnia 18.III.1981 r. I PRN 8/81, OSNCP
3 1981/10/201). Tymczasem z zaświadczenia lekarskiego przedłożonego przez skarżącą przed rozprawą w Sądzie Wojewódzkim nie wynika, by choroba uniemożliwiała jej stawienie się w sądzie. Zatem słusznie Sąd ten przyjął, iż nie zachodziła konieczność odroczenia rozprawy. W konsekwencji rozpoznanie sprawy i oddalenie apelacji w nieobecności skarżącej nie pozbawiło jej możności obrony swoich praw. Tak więc chybiony jest podniesiony w kasacji zarzut nieważności postępowania z przyczyny określonej w art. 379 pkt 5 k.p.c. Z tych względów kasację, jako pozbawioną uzasadnionych podstaw, oddalono (art. 39312 k.p.c.). aw db
Powiązane orzeczenia
- II CKN 1094/98 2000-07-11Czy nieobecność strony w sądzie spowodowana chorobą, która nie uniemożliwia jej stawienia się przed sądem, stanowi podstawę do odroczenia rozprawy i czy jej nieuwzględnienie prowadzi do nieważności postępowania?
- II CKN 1096/98 2000-07-11Czy choroba uniemożliwiająca stawienie się w sądzie, która nie jest udokumentowana w sposób wskazujący na niemożność stawiennictwa, stanowi podstawę do odroczenia rozprawy i czy jej nieuwzględnienie prowadzi do nieważnoś…
- II CSK 436/12 2013-03-07Czy nieodroczenie rozprawy apelacyjnej, mimo usprawiedliwionej nieobecności strony spowodowanej chorobą i udokumentowanej zaświadczeniem lekarza sądowego, prowadzi do pozbawienia strony możności obrony jej praw i nieważn…
- V CZ 82/15 2016-01-13Czy pozbawienie strony możności obrony jej praw, wynikające z nieodroczenia rozprawy z powodu choroby strony, uzasadnia uchylenie wyroku sądu drugiej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania?
- V CSK 564/07 2008-04-16Czy pozbawienie strony możności obrony jej praw wskutek nierozważenia przez sąd odwoławczy wniosku o odroczenie rozprawy z powodu choroby strony, uzasadnionej zwolnieniem lekarskim, stanowi podstawę do uchylenia zaskarżo…
Powołane przepisy
art. 3art. 3931 pkt 2 KPCart. 3791 pkt 5 KPCart. 214 KPCart. 379 pkt 5 KPCart. 39312 KPC
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy