II CR 476/79

WyrokIzba Cywilna1980-07-01

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stan faktyczny w chwili rozpatrzenia odwołania od decyzji organu spółdzielni przez organ odwoławczy jest miarodajny dla oceny zgodności uchwały organu odwoławczego z prawem i statutem?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że stan faktyczny w chwili rozpatrzenia przez organ odwoławczy odwołania od decyzji rady spółdzielni jest miarodajny dla oceny, czy uchwała organu odwoławczego narusza przepisy prawa, statutu oraz uchwał właściwych związków lub Naczelnej Rady. Przepisy ustawy o spółdzielniach i ich związkach oraz statut nie wyłączają możliwości uwzględnienia przez organ odwoławczy zdarzeń, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Rada spółdzielni wykluczyła członka, ponieważ wybudował dom jednorodzinny i zaspokoił swoje potrzeby mieszkaniowe poza spółdzielnią. Po podziale majątku wspólnego i rozwodzie, członkowi przyznano spółdzielcze prawo do lokalu. Zebranie przedstawicieli członków spółdzielni utrzymało w mocy decyzję o wykluczeniu. Sąd Wojewódzki uchylił uchwałę zebrania przedstawicieli.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił rewizję pozwanej Spółdzielni i zasądził od niej na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania rewizyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN St. Dmowski. Sędziowie SN: R. Czarnecki (sprawozdawca), Ł. Grygołajtys.SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu sprawy z powództwa Tomasza G. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej w G. o uchylenie uchwały walnego zgromadzenia, na skutek rewizji pozwanej Spółdzielni od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Szczecinie z dnia 21 sierpnia 1979 r.oddalił rewizję i zasądził od pozwanej Spółdzielni na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania rewizyjnego w kwocie 300 złotych.Uzasadnienie faktyczneDecyzją z dnia 6.XI.1978 r. rada pozwanej Spółdzielni wykluczyła powoda z tej Spółdzielni ze względu na to, że powód wybudował dom jednorodzinny i w ten sposób zaspokoił swoje potrzeby mieszkaniowe poza Spółdzielnią.Po umownym wyłączeniu przez powoda i jego żonę wspólności ustawowej, postanowieniem z dnia 12.XII.1978 r. Sąd Rejonowy podzielił majątek wspólny w ten sposób, że powodowi przyznał m. in. spółdzielcze prawo do lokalu w pozwanej Spółdzielni, a jego żonie - budynek mieszkalny.Wyrokiem z dnia 16.I.1979 r. małżeństwo powoda i jego żony zostało rozwiązane przez rozwód.Obydwa orzeczenia uprawomocniły się.W dniu 15.V.1979 r. zebranie przedstawicieli członków Spółdzielni utrzymało w mocy decyzję rady z dnia 6.XI.1978 r., przy czym zmodyfikowało ją przez wykreślenie powoda z rejestru członków.W uwzględnieniu powództwa Sąd Wojewódzki uchylił uchwałę zebrania przedstawicieli z dnia 15.V.1979 r.Uzasadnienie prawneRozpoznając sprawę na skutek rewizji Spółdzielni, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Na tle zarzutów rewizji wyłania się zagadnienie, czy o zgodności uchwały (decyzji) z przepisami prawa i normami statutowymi decyduje stan faktyczny w chwili podjęcia decyzji przez radę Spółdzielni, czy też w chwili rozpatrzenia odwołania od tej decyzji przez organ odwoławczy (w sprawie - przez zebranie przedstawicieli).Otóż mogłyby tu wchodzić w rachubę dwa rozwiązania: pierwsze, które wyłączyłoby możność uwzględnienia przez zebranie przedstawicieli zdarzeń zaszłych po podjęciu decyzji przez radę i tym samym ograniczyłoby kompetencję tego zebrania do kontroli zasadności samej decyzji rady, oraz drugie rozwiązanie, które takiego wyłączenia i ograniczenia nie zawierałoby.Mające w tym zakresie zastosowanie art. 21 § 4 i art. 29 ustawy z dnia 17 lutego 1961 r. o spółdzielniach i ich związkach oraz § 27, § 52 ust. 1 pkt 14, 28 i § 41 pkt 6 statutu nie zawierają wspomnianego wyłączenia i ograniczenia, a za przyjęciem przez ustawę o spółdzielniach i ich związkach drugiego rozwiązania przemawia przepis art. 38 tej ustawy, który przewiduje zaskarżenie i uchylenie samej uchwały organu odwoławczego.W konsekwencji stan faktyczny w chwili rozpatrzenia przez organ odwoławczy (w sprawie - przez zebranie przedstawicieli) odwołania od decyzji rady i podjęcia przez ten organ uchwały jest miarodajny dla oceny, czy uchwała narusza przepisy prawa, statutu oraz uchwał właściwych związków lub Naczelnej Rady (art. 38 § 1 ustawy o spółdzielniach i ich związkach - Dz. U. z 1961 r. Nr 12, poz. 61; zm.: Dz. U. z 1974 r. Nr 47, poz. 281).Uchwała zebrania przedstawicieli z dnia 15.V.1979 r. co do wykreślenia powoda z rejestru członków została podjęta w chwili, gdy powodowi przysługiwało prawo już tylko do jednego lokalu mieszkaniowego, mianowicie - w Spółdzielni.Gdyby więc uchwała ta naruszyła prawo powoda, wyrok Sądu Wojewódzkiego, który ją uchylił, jest zasadny, a rewizja Spółdzielni ulega oddaleniu (art. 387 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 21 § 4art. 29art. 38art. 38 § 1art. 387 KPC§ 4§ 27§ 52 ust. 1§ 41 pkt 6§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026.