II CSK 151/17
WyrokIzba Cywilna2017-09-25
Skład orzekający: Bogumiła Ustjanicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wycena spadku wartości nieruchomości sporządzona przez rzeczoznawcę majątkowego powołanego przez sąd stanowi operat szacunkowy w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, podlegający ocenie organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych, oraz czy immisje hałasu przekraczające dopuszczalne standardy przed wprowadzeniem obszaru ograniczonego użytkowania powinny być brane pod uwagę przy ustalaniu odszkodowania za spadek wartości nieruchomości na podstawie art. 129 ust. 2 p.o.ś., gdy po wprowadzeniu tego obszaru immisje te zostały ograniczone?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że podniesione w niej zagadnienia prawne nie spełniają wymogów istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Opinia rzeczoznawcy majątkowego, będąca operatem szacunkowym, podlega ocenie sądu jako dowód, a jej ewentualna ocena przez organizację zawodową nie jest kwestią podlegającą kontroli kasacyjnej. Ponadto, kwestia związku przyczynowego spadku wartości nieruchomości z immisjami hałasu powinna być rozpatrywana w kontekście art. 129 ust. 2 u.o.ś., który wiąże odszkodowanie z wprowadzeniem ograniczenia korzystania z nieruchomości, a nie z utratą możliwości dochodzenia roszczenia o zaprzestanie negatywnego oddziaływania.Stan faktyczny
Powodowie dochodzili zapłaty od pozwanej spółki tytułem odszkodowania za spadek wartości nieruchomości. Sądy obu instancji zasądziły dochodzone kwoty. Pozwany złożył skargę kasacyjną, w której podniósł zarzuty dotyczące oceny opinii biegłego oraz związku przyczynowego między immisjami hałasu a spadkiem wartości nieruchomości po wprowadzeniu obszaru ograniczonego użytkowania. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanego na rzecz powodów zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 151/17 POSTANOWIENIE Dnia 25 września 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie z powództwa G.S. i A.S. przeciwko P. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P. o zapłatę oraz z powództwa M.W. i J.W. przeciwko P. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 września 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 3 sierpnia 2016 r., sygn. akt I ACa (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od pozwanego na rzecz powodów G.S. i A.S. kwotę 2700 zł (dwa tysiące siedemset) oraz na rzecz powodów M. W. i J. W. kwotę 2700 zł (dwa tysiące siedemset) tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem Sąd Apelacyjny w (…) oddalił apelację pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 22 października 2015 r., którym zasądzono na rzecz powodów G.S. i A.S. kwotę 87 043,98 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 13 września 2013 r. co do kwoty 85 185 zł i od kwoty 1 858, 98 zł od dnia 2 października 2015 r. oraz na rzecz powodów M.W. i J.W. kwotę
2 91 851,30 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 28 maja 2013 r. W pozostałym zakresie, wobec cofnięcia pozwu przez powodów postępowanie zostało umorzone Pozwany w skardze kasacyjnej powołał podstawę przewidzianą w art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c., a we wniosku o przyjęcie tej skargi do rozpoznania wskazał przyczynę objętą art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Występowanie istotnego zagadnienia prawnego połączył z potrzebą wyjaśnienia czy wycena spadku wartości nieruchomości sporządzona przez rzeczoznawcę majątkowego powołanego przez sąd w postepowaniu cywilnym stanowi operat szacunkowy w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, podlegający ocenie organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych. Ponadto wyjaśnienia wymaga, czy w sytuacji, gdy generowane przed wprowadzeniem obszaru ograniczonego użytkowania immisje hałasu przekraczały dopuszczalne standardy, a które wskutek wprowadzenia tego obszaru zostały ograniczone i uregulowane, to czy immisje te powinny być brane pod uwagę jako przyczyna ewentualnego spadku wartości nieruchomości przy ustalaniu wysokości odszkodowania na podstawie art. 129 ust. 2 p.o.ś. Wiąże się to z oceną istnienia związku przyczynowego pomiędzy wejściem w życie obszaru ograniczonego użytkowania a spadkiem wartości nieruchomości w sytuacji, gdy przed wprowadzeniem tego obszaru immisje hałasu były większe niż po tym zdarzeniu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Rozpoznanie skargi kasacyjnej, będącej kwalifikowanym, nadzwyczajnym środkiem odwoławczym musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, związanymi z ochroną interesu powszechnego. Indywidualny interes skarżącego podlega uwzględnieniu, o ile jest zgodny z interesem powszechnym. Skarga nie stanowi środka zmierzającego do kwestionowania niesatysfakcjonującego skarżącego orzeczenia sądu drugiej instancji. Stwierdzenie, czy zachodzą szczególne względy, przemawiające za rozpoznaniem skargi kasacyjnej w konkretnej sprawie, dokonywane jest przez badanie, czy skarżący we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał na istnienie chociaż jednej z przyczyn wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c.
3 Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Ugruntowane zostało w orzecznictwie zapatrywanie, że skarżący powinien wskazać przepisy prawne, na tle stosowania których wyłoniło się zagadnienie, sformułować je, podać argumenty prowadzące do rozbieżnych ocen, a nadto motywację, że rozwiązanie go jest istotne nie tylko w rozpoznawanej sprawie, ale także dla praktyki sądowej (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11; z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz.151; z dnia 14 lutego 2003 r., I PK 306/02, niepubl.; z dnia 14 grudnia 2004 r., III CK 585/04, niepubl.; z dnia 26 września 2005 r., II PK 98/05, OSNP 2006, nr 15-16, poz. 243; niepubl.; z dnia 4 sierpnia 2006 r., III CZ 47/06, niepubl.; z dnia 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07, niepubl.; z dnia 26 czerwca 2008 r. I CSK 108/08, niepubl., z dnia 19 stycznia 2012 r., I UK 325/11, niepubl.). Podniesione w skardze kasacyjnej problemy nie spełniają wymagań przyjmowanych dla zagadnienia prawnego we wskazanym rozumieniu. Swoistość opinii biegłego w postaci operatu szacunkowego, wskazanego w art. 157 ust. 1 i 3 u.g.n. nie wyczerpuje warunków przyjmowanych dla istotnego i nowego zagadnienia prawnego. W rzeczywistości zatem nie stanowi istotnego i poważnego zagadnienia prawnego w tej sprawie, które mogłoby mieć uniwersalny charakter. Opinia rzeczoznawcy majątkowego będąca zarazem operatem szacunkowym może być przedmiotem oceny przez organizację zawodową rzeczoznawców majątkowych. Podkreślenia wymaga jednak, że skoro została dopuszczona przez sąd, to podlega ocenie jako dowód w sprawie i to sąd powinien zdecydować, czy wymaga oceny przez wymienioną organizację, co z kolei podlega weryfikacji w ramach oceny dowodów. Zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c., sfera ta została wyłączona z zakresu kontroli kasacyjnej. Kwestia ta była przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego, także w sprawach objętych skargami kasacyjnymi pozwanego. Problematyka związku przyczynowego nie uwzględnia w miarodajnym zakresie treści art. 129 ust. 2 u.o.ś., z której wynika, że odszkodowanie związane jest z wprowadzeniem ograniczenia korzystania z nieruchomości położonych w konkretnej strefie, a nie z utratą możliwości dochodzenia roszczenia
4 o zaprzestanie negatywnego oddziaływania na nieruchomość. Wprowadzenie obszaru ograniczonego użytkowania doprowadziło do uszczuplenia zakresu prawa własności. Wpływa to z kolei na zmniejszenie wartości nieruchomości, ponieważ w świadomości uczestników lokalnego rynku nieruchomości wytworzyło się przekonanie, że objęte obszarem nieruchomości, które nie mają pełnej wartości, zezwalającej na korzystanie z nich zgodnie z przeznaczeniem. Brak argumentów prawnych za stanowiskiem, że wprowadzenie obszaru nie miało wpływu na wartość nieruchomości. W postępowaniu przed Sądem drugiej instancji nie doszło do nieważności, której podstawy Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę z urzędu w granicach zaskarżenia, stosownie do art. 39813 § 1 k.p.c. Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego wynika z zasady przewidzianej w art. 98 § 1 w związku z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c. jw
Powiązane orzeczenia
- II CSK 150/17 2017-09-25Czy wycena spadku wartości nieruchomości sporządzona przez rzeczoznawcę majątkowego powołanego przez sąd w postępowaniu cywilnym stanowi operat szacunkowy w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, podl…
- II CSK 548/16 2017-02-15Czy opinia biegłego rzeczoznawcy majątkowego, stanowiąca podstawę określenia spadku wartości nieruchomości, jest operatem szacunkowym w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami i procedury cywilnej, oraz…
- II CSK 149/17 2017-09-25Czy opinia rzeczoznawcy majątkowego, stanowiąca operat szacunkowy, podlega ocenie organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych, a także czy immisje hałasu, które zostały ograniczone wskutek wprowadzenia obszaru ograni…
- II CSK 128/17 2017-09-11Czy opinia biegłego rzeczoznawcy majątkowego dotycząca spadku wartości nieruchomości w związku z ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości, sporządzona na podstawie art. 129 ust. 2 Prawa ochrony środowiska, stano…
- II CSK 858/16 2017-06-09Czy opinia biegłego sądowego dotycząca obniżenia wartości nieruchomości stanowi operat szacunkowy podlegający ocenie organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych, oraz czy przy ustalaniu odszkodowania na podstawie art…
Powołane przepisy
art. 3983 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 129 ust. 2art. 3989 § 1 KPCart. 157 ust. 1art. 3983 § 3 KPCart. 39813 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 391 § 1art. 39821 KPC§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy