II CSK 263/20

Sygn. akt II CSK 263/20 POSTANOWIENIE Dnia 7 grudnia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Tyczka-Rote w sprawie z powództwa A. R. przeciwko (…) Bank Spółce Akcyjnej w W. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności i zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 grudnia 2020 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 16 stycznia 2020 r., sygn. akt I ACa (…), 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 8100 (osiem tysięcy sto) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Powód A. R. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 16 stycznia 2020 r. oddalającego jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 2 kwietnia 2019 r. Powód wystąpił przeciwko pozwanemu (…) BANK Spółce Akcyjnej w W. z powództwem o pozbawienie w całości wykonalności tytułu wykonawczego, który stanowi bankowy tytuł egzekucyjny z dnia 24 lutego 2012 r., nr (…)/12, wystawiony przez pozwanego i zaopatrzony w klauzulę wykonalności postanowieniem Sądu Rejonowego w S. z dnia 28 maja 2012 r. w sprawie o sygn. akt IX Co (…). Jako podstawę prawną roszczenia wskazał art. 840 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. 2 Sąd Okręgowy w S. umorzył postępowanie w zakresie żądania pozbawienia wskazanego tytułu wykonalności w zakresie w jakim żądanie dotyczyło wyegzekwowanej na jego podstawie kwoty 1 086 351,59 zł, w tym należności głównej w kwocie 324 376,92 zł. W pozostałym zakresie oddalił powództwo nie stwierdziwszy zarzucanego przez powoda deliktu banku, polegającego na bezprawnym wystawieniu bankowego tytułu egzekucyjnego. Sądy obu instancji oceniły, powód nie wykazał okoliczności świadczących o tym, że jego powództwo jest uzasadnione zarówno co do żądania pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności, jak i co do żądania zapłaty odszkodowania, natomiast pozwany bank już w postępowaniu klauzulowym wykazał, że doszło do skutecznego wypowiedzenia powodowi umowy kredytu, co skutkowało nadaniem klauzuli wykonalności przedstawionemu przez niego bankowemu tytułowi egzekucyjnemu, a następnie udowodnił ten fakt prawny także w niniejszym postępowaniu. Wraz z odpowiedzią na pozew pozwany przedstawił Sądowi wypowiedzenia umowy z dnia 10 listopada 2011 r. wraz z potwierdzeniami odbioru, a także wykazał, że powód miał możliwość zapoznania się z treścią oświadczenia woli pozwanego o wypowiedzeniu umowy kredytowej. Sądy obu instancji przyjęły za podstawę rozstrzygnięcia ustalenie, że wypowiedzenie umowy zostało dostarczone do mieszkania powoda i pozostawione w miejscu przewidzianym do składania korespondencji przez osobę, która stale zajmowała się przyjmowaniem dla powoda przesyłek. Te ustalenia uzasadniały stwierdzenie, że powód miał możliwość zapoznania się z treścią złożonego mu oświadczenia woli. W konsekwencji powództwo oparte na twierdzeniu, że nie doszło do wypowiedzenia umowy kredytowej i pozwany wadliwie wystawił tytuł egzekucyjny obejmując nim roszczenie niewymagalne i to roszczenie egzekwuje od powoda, wywołując szkodę w jego majątku, zostało oddalone jako nieuzasadnione. W skardze kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego, opartej na obydwu podstawach z art. 3983 § 1 k.p.c., powód zarzucił naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 61 § 1 k.c. oraz przepisów postępowania - art. 233 § 1 w zw. z art. 391 oraz art. 378 § 1 i art. 382 k.p.c. We wnioskach wystąpił o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia 3 o kosztach postępowania oraz o zasądzenie od pozwanego na jego rzecz kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną powoda pozwany wniósł o jej oddalenie w całości oraz o zasądzenie na jego rzecz od powoda kosztów postępowania zainicjowanego skargą kasacyjną. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna ukształtowana została w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako środek odwoławczy o szczególnym charakterze, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń nie satysfakcjonujących stron. Realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowionego w art. 3989 k.p.c., w ramach którego Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. Zakres przeprowadzanego badania jest ograniczony do kontroli, czy w sprawie występują przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c. podstawy uzasadniające przyjęcie skargi do rozpoznania. Skarżący uzasadnił potrzebę rozpatrzenia jego skargi kasacyjnej przesłanką z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., to znaczy oczywistą zasadnością tej skargi, spowodowaną tym, „że Sąd II instancji dokonał szeregu naruszeń zarówno przepisów prawa procesowego, jak również przepisu materialnego, a nadto prawidłowa analiza materiału zgromadzonego w sprawie powinna doprowadzić Sąd II instancji do zajęcia dokładnie odmiennego stanowiska od tego, które zostało wyartykułowane w zaskarżonym wyroku. Przede wszystkim jednak Sąd Apelacyjny za Sądem I instancji zbyt szeroko rozumie możliwość zapoznania się adresata z treścią wysłanej przesyłki, sprowadzając ją praktycznie do sytuacji, kiedy wystarczy, że ktokolwiek odebrałby przesyłkę, a już można uznawać, że jej adresat miał możliwość zapoznania się z nią, bez względu na inne okoliczności”. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., zachodzi tylko wtedy, gdy dla przeciętnego prawnika z samej treści skargi - bez pogłębionej analizy i jurydycznych dociekań - w sposób jednoznaczny wynika, 4 że wskazane w niej podstawy zasługują na uwzględnienie, a zaskarżone orzeczenie jest jaskrawo błędne. Skarżący powinien wykazać kwalifikowany charakter naruszenia przynajmniej jednego z przepisów prawa wskazanych w podstawach skargi, a także jednoznaczną słuszność wniosków tej skargi, jako kwestionującej rażąco nieprawidłowe orzeczenie, nie znajdujące uzasadnienia prawnego (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 lipca 2015 r., IV CSK 17/15, LEX nr 1770910). Wskazywane przez skarżącego przyczyny mające świadczyć o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej w rzeczywistości sprowadzają się do podważania dokonanej przez Sądy obu instancji oceny dowodów oraz poczynionych na ich podstawie ustaleń faktycznych. Tymczasem kontrola prawidłowości ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie wyłączona została z zakresu kognicji Sądu Najwyższego (art. 3983 § 3 k.p.c.). Treść uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wskazuje też, by doszło do oczywistych naruszeń procesowych w toku postępowania dowodowego czy też - szerzej - w przebiegu postępowania apelacyjnego. Ustalenia faktyczne, które legły u podstaw rozstrzygnięcia nie dają też podstaw do zakwestionowania - jako rażąco nieprawidłowego - stwierdzenia, że oświadczenie o wypowiedzeniu kredytu zostało doręczone powodowi w sposób zapewniający mu możliwość zapoznania się z jego treścią. W związku z powyższym podniesione przez skarżącego argumenty nie mogą stanowić przewidzianej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. podstawy do przyjęcia jego skargi kasacyjnej. Okoliczności sprawy nie wskazują również, aby zachodziły inne przesłanki przedsądu przewidziane w art. 3989 § 1 k.p.c. Z tych przyczyn Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia tej skargi do rozpatrzenia (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 w związku z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c., a ich wysokość określają § 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 i § 15 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265). 5 jw