II CSK 309/16

WyrokIzba Cywilna2016-12-12

Skład orzekający: Maria Szulc

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o przyjęcie do rozpoznania, w szczególności w zakresie wykazania przesłanek z art. 3989 § 1 pkt 2 lub 4 k.p.c.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanek uzasadniających jej przyjęcie. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej jest odrębną częścią skargi, a Sąd Najwyższy nie ma obowiązku poszukiwania argumentów uzasadniających ten wniosek w innych częściach skargi. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej zachodzi jedynie wtedy, gdy z jej treści wynika w sposób jednoznaczny, że wskazane podstawy zasługują na uwzględnienie, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie.
Stan faktyczny
Powód dochodził od pozwanego zobowiązania i zapłaty znacznej kwoty pieniędzy. Sąd drugiej instancji oddalił powództwo. Powód wniósł skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania. Skarga kasacyjna została wniesiona w oparciu o zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanego zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 309/16 POSTANOWIENIE Dnia 12 grudnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szulc w sprawie z powództwa J. G. przeciwko J. W. o zobowiązanie i zapłatę kwoty 12.520.473zł, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 grudnia 2016 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 17 grudnia 2015 r., sygn. akt I ACa (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza na rzecz pozwanego od powoda kwotę 7200,- (siedem tysięcy dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Skarga kasacyjna jest szczególnym środkiem odwoławczym, którego wymogi określa art. 3984 § 1 i 2 k.p.c. wskazując na jej cechy konstrukcyjne i nakładając na skarżącego obowiązek zawarcia w skardze wniosku o przyjęcie do rozpoznania oraz jego uzasadnienia. Sąd Najwyższy w ramach przedsądu bada tylko wskazane w skardze kasacyjnej okoliczności uzasadniające jej przyjęcie do rozpoznania, a nie podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie, zaś cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie przez skarżącego istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym. W wypadku 2 powołania we wniosku przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. należy wykazać, że określony przepis prawa, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni, bądź niejednolita jego wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów, które należy przytoczyć (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 października 2002 r., II CZ 102/02, nie publ.). Dla skutecznego natomiast powołania w skardze przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. konieczne jest wykazanie przez skarżącego kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego mającej charakter oczywisty, widoczny prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej. Skarżący potrzebę dokonania wykładni art. 74 § 2 k.c. w zakresie rozumienia pojęcia „początku dowodu na piśmie” uzasadnia rozbieżnym w tym zakresie orzecznictwem Sądu Najwyższego i sądów powszechnych, które z jednej strony wyrażają pogląd, że może to być każdy dokument, którego treść pośrednio lub bezpośrednio wskazuje na fakt dokonania czynności, a z drugiej strony pogląd, iż z treści dokumentu muszą wynikać elementy treści jego umowy. Pomija jednak ustalony stan faktyczny, którym Sąd Najwyższy jest związany z mocy art. 39813 § 2 in fine, a zgodnie z którym powód nie wykazał, by przekazał pozwanemu środki finansowe na zakup akcji, co usuwa spod rozważań kwestię zawarcia i treści umowy powiernictwa, a w rezultacie wykładni art. 74 § 2 k.c. Wykładnia ta jest zbędna również z tej przyczyny, że Sąd drugiej instancji nie stwierdził, że oświadczenie pozwanego z dnia 26 listopada 2005 r. co do zasady nie może stanowić dokumentu stanowiącego początek dowodu w rozumieniu art. 74 § 1 k.c. lecz uznał, że ten konkretny dokument z przyczyn dotyczących jego treści i okoliczności sporządzenia nie może uprawdopodobnić dokonania czynności prawnej. Wskazując natomiast na potrzebę wykładni stosowania przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu w przypadku stwierdzenia przez sąd nieważności umowy skarżący nie wskazuje określonego przepisu prawa a tak szeroko zakreślona potrzeba wykładni, jak również rozważania skarżącego odnośnie art. 321 k.p.c. pozostają poza podstawą faktyczną sporu i wyżej wskazanymi ustaleniami Sądu drugiej instancji dotyczącymi braku przesunięcia majątkowego pomiędzy stronami. 3 Skarżący powołując się na oczywistą zasadność skargi odwołuje się przede wszystkim do naruszenia przez Sąd drugiej instancji art. 65 k.c. i przedstawia ogólny wywód odwołując się do uzasadnienia podstaw skargi kasacyjnej. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania wraz z uzasadnieniem jest odrębną konstrukcyjnie i funkcjonalnie częścią skargi kasacyjnej (art. 3984 § 2 k.p.c.) i nie jest rzeczą Sądu Najwyższego poszukiwanie w innych częściach skargi argumentów na uzasadnienie podniesionych w nim twierdzeń. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej zachodzi wówczas, gdy z samej jej treści wynika w sposób jednoznaczny, że wskazane w skardze podstawy zasługują na uwzględnienie. Oznacza to, że z argumentów przedstawionych we wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, bez konieczności dokonywania pogłębionej analizy prawnej lub czynności procesowych sądu, wynika jaskrawa sprzeczność wyroku z przepisami prawa niepodlegającymi różnej wykładni i niepozostawiającymi sądowi swobody oceny albo z podstawowymi zasadami orzekania obowiązującymi w demokratycznym państwie prawa. Analiza wniosku nie pozwala na stwierdzenie, że zachodzi wskazana przesłanka, bo twierdzenia skarżącego w świetle motywów zaskarżonego wyroku mogą wskazywać jedynie na skomplikowany stan sprawy i nie pozwalają bez dogłębnej oraz szczegółowej analizy całości zgromadzonego w sprawie materiału na przyjęcie, że nastąpiły uchybienia przepisom prawa materialnego o charakterze elementarnym, mającym charakter oczywisty widoczny prima facie. Z tych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie § 2 pkt 7, § 10 ust. 4 pkt 2 i § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800). aj

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3984 § 1art. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 2 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 74 § 2 KCart. 39813 § 2art. 74 § 1 KCart. 321 KPCart. 65 KCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy