II CSK 49/15

Sygn. akt II CSK 49/15 POSTANOWIENIE Dnia 15 września 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski w sprawie z wniosku B. U. przy uczestnictwie Skarbu Państwa - Starosty Powiatowego w Międzyrzeczu i E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. o ustanowienie służebności przesyłu, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 września 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 8 września 2014 r., sygn. akt V Ca 292/14, odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz zasądza od B.U. na rzecz E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. kwotę 120 (sto dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE 2 Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni oraz usunięcie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń nie satysfakcjonujących stron. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. Zakres przeprowadzanego badania jest ograniczony do kontroli, czy w sprawie ujawniły się przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 - 4 k.p.c. okoliczności przemawiające za przyjęciem skargi do rozpoznania. Pełnomocnik wnioskodawcy B.U., radca prawny P. F. wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oparł na przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Powołanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), a więc zagadnienia, które wiąże się z określonym przepisem prawnym i którego wyjaśnienie ma znaczenie nie tylko dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, ale także dla rozstrzygnięcia innych podobnych spraw, wymaga jego precyzyjnego sformułowania i wskazania argumentów prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen (zob. m. in.: postanowienie SN z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11). Chodzi o zagadnienie nowe, którego wyjaśnienie przyczyni się do rozwoju jurysprudencji. W ocenie radcy prawnego P. F., w niniejszej sprawie występują istotne zagadnienia prawne sprowadzające się do sześciu pytań dotyczących: 1) dopuszczalności ustanowienia służebności gruntowej odpowiadającej służebności przesyłu bez określania nieruchomości władnącej, 2) dopuszczalności rozpoznania zarzutu zasiedzenia, który został podniesiony bez wskazania konkretnej treści zasiedzianej służebności, 3) treści służebności przesyłu 3 zasiedzianej przez uczestnika w sytuacji, gdy uczestnik ten podniósł zarzut jedynie w stosunku do korzystania z przestrzeni powietrznej nad gruntem należącym do wnioskodawcy, 4) służebności przesyłu jako szczególnego rodzaju służebności gruntowej, 5) dopuszczalności nabycia w drodze zasiedzenia służebności odpowiadającej treści służebności przesyłu na rzecz przedsiębiorstwa przed wprowadzeniem art. 3051 – 3054 k.c., 6) zaliczenia okresu posiadania przez przedsiębiorstwo nieruchomości w zakresie odpowiadającym służebności przesyłu przed jej uregulowaniem w art. 3051 – 3054 k.c. do okresu posiadania niezbędnego do jej zasiedzenia. Pierwszy z problemów przedstawionych przez pełnomocnika skarżącego został już wyjaśniony m. in. w postanowieniu SN z dnia 30 października 2013 r. V CSK 497/12 (nie publ.), postanowieniu SN z dnia 14 czerwca 2013 r. V CSK 321/12 (nie publ.) oraz postanowieniu SN z dnia 16 stycznia 2013 r. II CSK 289/12 (nie publ.). Zagadnienia ujęte w punkcie 2 i 3 wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie zostały związane z jakimkolwiek skonkretyzowanym przepisem prawnym jak również nie zostały poparte stosowną argumentacją wskazującą na możliwość wystąpienia odmiennych ocen w tym zakresie (w odniesieniu do treści służebności przesyłu zob. m. in.: postanowienie SN z dnia 29 kwietnia 2014 r. V CSK 456/13, nie publ.). Pozostałe kwestie również były już przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego i nie wymagają dalszych wyjaśnień (por. m. in. postanowienie SN z dnia 29 kwietnia 2014 r. V CSK 456/13, nie publ., postanowienie SN z dnia 27 listopada 2013 r. V CSK 525/12, nie publ., postanowienie SN z dnia 23 października 2013 r. IV CSK 30/13, Biuletyn SN 2014, nr 1, s. 10, uchwałę SN z dnia 22 maja 2013 r. III CZP 18/13, OSNC 2013, nr 12, poz. 139, wyrok SN z dnia 12 grudnia 2008 r. II CSK 389/08, nie publ., uchwałę SN z dnia 7 października 2008 r. III CZP 89/08, Biuletyn SN 2008, nr 10, s. 7). Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). Ubocznie dodać należy, że konstrukcja i treść przedmiotowej skargi kasacyjnej stanowi skróconą wersje, wcześniej wnoszonych w wielu sprawach przez radcę prawnego P.F., skarg 4 kasacyjnych, które Sąd Najwyższy w różnych składach odrzucił z powodu wad konstrukcyjnych tych skarg bądź nastąpiła ich odmowa przyjęcia do rozpoznania ze względu na niewykazanie przyczyn kasacyjnych, o których mowa w art.3989 § 1 k.p.c. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 520 § 2 k.p.c. w zw. z § 7 pkt. 3 w zw. z 12 ust. 4 pkt. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 490).