II CSK 598/13

WyrokIzba Cywilna2014-04-24

Skład orzekający: Bogumiła Ustjanicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku poniesienia przez dłużnika szkody na skutek pobrania przez komornika nienależnych opłat egzekucyjnych, momentem dowiedzenia się o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia, od którego rozpoczyna bieg 3-letni okres przedawnienia z art. 442[1] § 1 k.c., jest otrzymanie prawomocnego postanowienia komornika kończącego postępowanie egzekucyjne, czy też inne momenty związane z rozliczeniem kosztów lub wadliwymi postanowieniami komornika?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że przedstawione przez skarżącego zagadnienie nie stanowi istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 398[9] § 1 pkt 1 k.p.c. Kwestie dotyczące momentu dowiedzenia się o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia w kontekście przedawnienia roszczeń odszkodowawczych są ściśle związane z okolicznościami konkretnej sprawy i należą do zwykłych wątpliwości towarzyszących procesowi stosowania prawa, a nie do zagadnień nowych lub nierozwiązanych w orzecznictwie.
Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty od Skarbu Państwa i innej osoby. Sąd Okręgowy zasądził na jego rzecz kwotę, jednak Sąd Apelacyjny zmienił ten wyrok, oddalając powództwo z uwagi na przedawnienie roszczenia. Powód wniósł skargę kasacyjną, podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego i procesowego. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oparto na istnieniu istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego momentu rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia roszczenia o naprawienie szkody wyrządzonej przez pobranie nienależnych opłat egzekucyjnych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanych koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 598/13 POSTANOWIENIE Dnia 24 kwietnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie z powództwa […] Szpitala […] w G. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, następcy prawnego [X.] Szpitala [X.] w G. przeciwko Skarbowi Państwa - Prezesowi Sądu Okręgowego w G. oraz U. P. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 kwietnia 2014 r., na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt I ACa […], 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2) zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa i U. P. kwoty po 1800 zł (tysiąc osiemset) dla każdego z nich tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem Sąd Apelacyjny w […] zmienił wyrok Sądu Okręgowego w G. z dnia 2 października 2012 r., którym zasądzono od pozwanych solidarnie na rzecz powoda kwotę 103 320,89 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 6 kwietnia 2011 r. i od pozwanej ustawowe odsetki od kwoty 102 320,89 zł za okres od 22 lipca 2009 r. do dnia 5 kwietnia 2011 r., przez oddalenie powództwa, wobec podzielenia zarzutu przedawnienia roszczenia. Powód powołał w skardze kasacyjnej podstawę przewidzianą w art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c., a we wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania przyczynę objętą art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Występowanie istotnego zagadnienia prawnego połączył z koniecznością odpowiedzi na pytanie: "czy w przypadku poniesienia przez dłużnika szkody na skutek pobrania przez komornika w toku postępowania egzekucyjnego nienależnych mu opłat egzekucyjnych od czynności niezgodnych z prawem, co wyczerpuje treść art. 23 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, momentem dowiedzenia się przez dłużnika o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia, od którego rozpoczyna bieg 3 letni okres przedawnienia wynikający z art. 4421 § 1 k.c., jest otrzymanie prawomocnego postanowienia komornika kończącego postępowanie egzekucyjne i ustalającego prawidłową wysokość kosztów postępowania egzekucyjnego oraz wskazującego osoby, które pobrały nienależne opłaty, czy momentem tym jest otrzymanie rozliczenia środków wpływających od trzeciodłużnika w trakcie zawieszenia postępowania egzekucyjnego, czy też momentem tym jest otrzymanie nieprawomocnego, wadliwego postanowienia komornika ustalającego wysokość kosztów postępowania egzekucyjnego, w tym nienależnych komornikowi opłat stosunkowych, czy też dzień złożenia przez dłużnika skargi na takie postanowienie". Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna ukształtowana została w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako środek zaskarżenia o szczególnym charakterze, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni oraz eliminację orzeczeń oczywiście wadliwych, bądź dotkniętych nieważnością postępowania, nie zaś jako ogólnie dostępny środek 3 zaskarżania orzeczeń niesatysfakcjonujących stron. Realizacji tego celu służy instytucja tzw. przesądu, ustanowionego w art. 3989 k.p.c., w ramach którego Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. Zakres przeprowadzanego badania jest ograniczony do kontroli czy w sprawie występuje istotne zagadnienie, zachodzi potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, a zatem okoliczności przewidziane w art. 3989 § 1 pkt 1 do 4 k.p.c. Nie podlegają natomiast badaniu podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Założenie wymagania objętego art. 3984 § 2 k.p.c. zostanie spełnione, jeżeli zostaną przedstawione w skardze kasacyjnej i uzasadnione przesłanki o charakterze publicznoprawnym, stanowiące podstawę wstępnej, merytorycznej oceny przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c. Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Ugruntowane zostało w orzecznictwie zapatrywanie, że skarżący powinien wskazać przepisy prawne, na tle stosowania których wyłoniło się zagadnienie, sformułować je, podać argumenty prowadzące do rozbieżnych ocen, a nadto motywację, że rozwiązanie go jest istotne nie tylko w rozpoznawanej sprawie, ale także dla praktyki sądowej (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11; z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz. 151; z dnia 14 lutego 2003 r., I PK 306/02, niepubl.; z dnia 14 grudnia 2004 r., III CK 585/04, niepubl.; z dnia 26 września 2005 r., II PK 98/05, OSNP 2006, nr 15-16, poz. 243; niepubl.; z dnia 4 sierpnia 2006 r., III CZ 47/06, niepubl.; z dnia 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07, niepubl.; z dnia 26 czerwca 2008 r. I CSK 108/08, niepubl., z dnia 19 stycznia 2012 r., I UK 325/11, niepubl.). Przedstawione przez skarżącego zagadnienie nie odpowiada wskazanym wymaganiom. Poruszone w nim kwestie nie stanowią nowego i nierozwiązanego dotychczas problemu, ponieważ zasady określenia czasu dowiedzenia się przez poszkodowanego o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia są ściśle związane z okolicznościami konkretnej sprawy. Należą zatem do kategorii wątpliwości towarzyszących zwykle procesowi 4 stosowania prawa. W argumentacji skarżącego nie można dopatrzyć się przekonujących racji, dotyczących kwestii prawnych, skłaniających do uznania, że rzeczywiście chodzi o istotne zagadnienie prawne we wskazanym rozumieniu, nie zaś dążenie do kontroli stanowiska Sądu drugiej instancji. Z powyższych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. W postępowaniu, przed Sądem Apelacyjnym nie doszło do nieważności postępowania, którą Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę z urzędu w granicach zaskarżenia. Na zasadzie odpowiedzialności za wynik sprawy, stosownie do art. 98 § 1 w związku z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c., orzeczono o kosztach postępowania kasacyjnego. [aw] jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3983 § 1 pkt 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 23art. 4421 § 1 KCart. 3989 KPCart. 3989 § 1 pkt 1art. 3984 § 2 KPCart. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 2 KPCart. 98 § 1art. 391 § 1art. 39821 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy