II CSK 832/16
WyrokIzba Cywilna2017-05-30
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd wieczystoksięgowy, rozpatrując wniosek o wpis hipoteki przymusowej na więcej niż jednej nieruchomości, powinien badać kwestię repartycji zabezpieczenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że nie zachodzi potrzeba wykładni art. 6268 § 2 k.p.c. w kontekście rozpatrywania wniosku o wpis hipoteki przymusowej na wielu nieruchomościach. Sąd wieczystoksięgowy, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, powinien badać wąsko zakres kognicji, ograniczając się do treści wniosku, dokumentów i księgi wieczystej, jednakże powinien przeciwdziałać wpisom sprzecznym z prawem. W uchwale III CZP 86/15 wyjaśniono, że sąd może brać pod uwagę okoliczności znane mu urzędowo, które stanowią przeszkodę do wpisu.Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia sądu okręgowego, który oddalił jego wniosek o wpis hipoteki przymusowej. Skarżący argumentował, że istnieje potrzeba wykładni art. 6268 § 2 k.p.c. w sytuacji, gdy wnioski o wpis hipoteki przymusowej dotyczą więcej niż jednej nieruchomości. Sąd okręgowy uznał, że przeszkodą do uwzględnienia wniosku było niedokonanie przez wnioskodawcę repartycji zabezpieczenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestnika koszty postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 832/16 POSTANOWIENIE Dnia 30 maja 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Grzegorz Misiurek w sprawie z wniosku K. Spółki Akcyjnej z siedzibą w T. przy uczestnictwie P. K. o wpis hipoteki przymusowej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 maja 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 21 czerwca 2016 r., sygn. akt II Ca (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądza od wnioskodawcy na rzecz uczestnika kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania w oparciu o drugą z wymienionych przesłanek.
2 Uzasadnienie potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów wymaga wykazania, że określony przepis prawa, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się jeszcze wykładni bądź jego niejednolita wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów, które należy przytoczyć (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 2012 r., II PK 274/11, nie publ.). Skarżącego obciąża obowiązek przedstawienia odrębnej i pogłębionej argumentacji prawnej zawierającej szczegółowe omówienie wątpliwości interpretacyjnych, a w przypadku istnienia rozbieżności w judykaturze, przytoczenia odpowiednich orzeczeń (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 8 lipca 2009 r., I CSK 111/09, nie publ.; z dnia 12 grudnia 2008 r., II PK 220/08, nie publ.; z dnia 31 stycznia 2008 r., II UK 246/07, nie publ.; z dnia 13 grudnia 2007 r., I PK 233/07, OSNP 2009, nr 3-4, poz. 43; z dnia 19 października 2006 r., IV CSK 246/06; z dnia 30 maja 2005 r., I PK 23/05, nie publ.). W ocenie skarżącego w niniejszej sprawie zachodzi potrzeba wykładni art. 6268 § 2 k.p.c., a ściślej rzecz ujmując - zakresu kognicji sądu wieczystoksięgowego w sytuacji, w której składane są wnioski o wpis hipotek przymusowych na więcej niż jednej nieruchomości. Analiza wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, jego uzasadnienia, a także uzasadnień orzeczeń sądów obu instancji, nie daje podstaw do uznania, że rzeczywiście wskazana przez skarżącego przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej rzeczywiście wystąpiła. Zakres kognicji sądu wieczystoksięgowego, określonej w art. 6268 § 2 k.p.c., był podejmowany w orzecznictwie Sądu Najwyższego wielokrotnie; wyjaśniono w nim, że powinna być ona rozumiana wąsko i ograniczać się do badania jedynie treści wniosku, treści i formy dołączonych do wniosku dokumentów oraz treści księgi wieczystej (por. m. in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 9 września 2016 r., V CSK 81/16, nie publ.; z dnia 23 lutego 2017 r., V CSK 382/16, nie publ.; z dnia 30 czerwca 2016 r., I CSK 435/15, OSNC 2017, nr 4, poz. 47; z dnia 16 lutego 2012 r., IV CSK 265/11, nie publ.; z dnia 9 września 2016 r., V CSK 345/16, nie publ.). Nie ulega jednak wątpliwości, że sąd ten powinien jednocześnie przeciwdziałać dokonywaniu wpisów sprzecznych z prawem.
3 W uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 2016 r., III CZP 86/15 (OSNC 2016, nr 7-8, poz. 81) wyjaśniono, że przepis art. 6268 § 2 k.p.c. nie wyłącza możliwości brania przez sąd pod uwagę przy rozstrzyganiu wniosku o wpis do księgi wieczystej okoliczność znanych mu urzędowo, w świetle których istnieje przeszkoda do dokonania żądanego wpisu (zob. również postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 czerwca 2010 r., II CSK 661/09, OSNC 2011, nr 11, poz. 12). Z uzasadnienie zaskarżonego postanowienia wynika, że do stanowiska tego nawiązał Sąd Okręgowy, oddalając apelację wnioskodawcy. Sąd ten wskazał wyraźnie, że przeszkodą do uwzględnienia wniosku o wpis hipoteki było niedokonanie przez wnioskodawcę - stosownie do art. 1111 u.k.w.h. - repartycji zabezpieczenia. Ocena ta nie była wyrazem błędnej interpretacji art. 6268 § 2 k.p.c., odbiegającej od utrwalonego w orzecznictwie sposobu rozumienia tego przepisu. Nie zachodzi zatem wskazana w skardze kasacyjnej potrzeba dokonywania wykładni tego przepisu. Z tych względów odmówiono przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). jw
Powiązane orzeczenia
- II CSK 824/16 2017-05-30Czy sąd wieczystoksięgowy, rozpatrując wniosek o wpis hipoteki przymusowej na więcej niż jednej nieruchomości, powinien brać pod uwagę brak repartycji zabezpieczenia, mimo że przepis art. 6268 § 2 k.p.c. nakazuje ogranic…
- II CSK 833/16 2017-06-01Czy w przypadku wniosku o wpis hipoteki przymusowej, który jest wynikiem repartycji zabezpieczenia, sąd wieczystoksięgowy ma obowiązek badać sposób dokonania tej repartycji przez wierzyciela hipotecznego?
- I CSK 513/16 2017-04-04Czy sąd wieczystoksięgowy, rozpoznając wniosek o wpis hipoteki przymusowej, może brać pod uwagę okoliczności znane mu urzędowo, które wskazują na istnienie przeszkody do dokonania wpisu, nawet jeśli nie wynikają one bezp…
- I CSK 514/16 2017-04-04Czy sąd wieczystoksięgowy, rozpoznając wniosek o wpis hipoteki przymusowej, może brać pod uwagę okoliczności znane mu urzędowo, które stanowią przeszkodę do żądanego wpisu, mimo że nie wynikają one bezpośrednio z treści…
- V CSK 214/06 2006-10-06Czy sąd wieczystoksięgowy, rozpoznając wniosek o wpis hipoteki przymusowej, jest zobowiązany do badania okoliczności faktycznych, takich jak zbycie wierzytelności czy orzeczenie separacji małżonków, które nie wynikają wp…
Powołane przepisy
art. 3989 § 1 KPCart. 6268 § 2 KPCart. 1111art. 3989 § 2 KPC§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy