II CSK 87/13

WyrokIzba Cywilna2013-08-14

Skład orzekający: Jan Górowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zniszczenie urządzenia potrzebnego do wykonywania służebności gruntowej w rozumieniu art. 289 § 1 k.c. prowadzi do wygaśnięcia tego prawa, a jeśli tak, czy stanowi to istotne zagadnienie prawne w kontekście skargi kasacyjnej dotyczącej zasiedzenia?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, uznając, że podniesione przez skarżącą zagadnienie prawne dotyczące wygaśnięcia służebności gruntowej w związku ze zniszczeniem urządzenia nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy o zasiedzenie. Przedmiotem sprawy było bowiem zasiedzenie prawa własności, a nie służebności, a Sąd Najwyższy był związany ustaleniem sądu drugiej instancji, że posiadanie skarżącej miało charakter posiadania zależnego (w granicach służebności), a nie samoistnego posiadania rzeczy, co było podstawą do oddalenia wniosku o zasiedzenie.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni domagała się zasiedzenia części działki o powierzchni 14 m2. Sąd drugiej instancji oddalił wniosek, uznając, że posiadanie skarżącej i jej poprzedników miało charakter posiadania zależnego w granicach służebności drogowej, a nie samoistnego posiadania rzeczy. Skarżąca wniosła skargę kasacyjną, podnosząc jako istotne zagadnienie prawne kwestię wygaśnięcia służebności gruntowej w związku ze zniszczeniem urządzenia potrzebnego do jej wykonywania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i odstąpił od obciążenia skarżącej kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CSK 87/13 POSTANOWIENIE Dnia 14 sierpnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Górowski w sprawie z wniosku H. P.-O. przy uczestnictwie "J. […]" - Spółki Komandytowej w P., Z. K., M. Ł., Miasta P., A. O., Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta P. i Związku […] w P. o zasiedzenie, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 sierpnia 2013 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 4 września 2012 r., sygn. akt II Ca […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i odstępuje od obciążenia skarżącej kosztami postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania jeżeli: w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398 § 1 k.p.c.). Instytucja przedsądu, jak wynika z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a także z zaleceniami Rady Europy zezwalającymi na wprowadzenie środków eliminujących dostęp do sądu najwyższego szczebla. Skarga kasacyjna służy od prawomocnego orzeczenia, ma ograniczony zasięg, a jej podstawowym celem jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i twórczy wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa. Choć skarżąca powołała się na istotne zagadnienie prawne, to nie występuje ta przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.). Istotnym zagadnieniem prawnym w omawianym znaczeniu jest taki problem z zakresu wykładni lub stosowania prawa, który ma znaczenie precedensowe dla rozstrzygania podobnych spraw lub rozwoju jurysprudencji (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2005 r., I CZ 183/04, niepublikowane). Powołanie się przez skarżącego na istnienie takiego zagadnienia wymaga jego sformułowania oraz przedstawienia argumentacji jurydycznej uzasadniającej tezę o możliwości rozbieżnych ocen prawnych na gruncie przytoczonych przepisów prawa, na tle których ono powstało. Poza tym skarżący powinien wykazać, że zagadnienie to jest istotne dla rozpoznania lub rozstrzygnięcia sprawy (por. postanowienia Sądu Najwyższego : z dnia 28 listopada 2003 r., II CK 324/03; z dnia 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05; z dnia 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z dnia 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07, niepublikowane oraz z dnia 26 września 2005 r., II PK 98/05, OCNP 2006, nr 15 - 16, poz. 243). 3 Skarżący wskazał, że istotnym zagadnieniem prawnym jest rozstrzygnięcie kwestii, „czy zniszczenie urządzenia potrzebnego do wykonywania służebności gruntowej w rozumieniu art. 289 § 1 k.c., prowadzi do wygaśnięcia tego prawa”. Kwestia ta jednak nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Wnioskodawczyni na rozprawie w dniu 26 marca 2009 r. sprecyzowała wniosek wskazując, że domaga się zasiedzenia części działki nr […] o powierzchni 14 m2. Przedmiotem sprawy było zatem żądanie zasiedzenia prawa własności, a nie służebności. Sąd Najwyższy był związany ustaleniem Sądu drugiej instancji, że posiadanie skarżącej i jej poprzedników było władaniem przedmiotu sporu tylko w granicach służebności drogowej, a nie pełnym posiadaniem rzeczy, czyli posiadaniem samoistnym. Ustalenie to dawało podstawę do oddalenia wniosku, bez względu na to, czy posiadanie zależne przedmiotu sporu przez wnioskodawczynię i jej poprzedników było oparte na tytule, czy też było władztwem bezprawnym. Z tego względu postawione w skardze pytanie nie może zostać uznane za istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). aw jw

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 398 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 1 KPCart. 289 § 1 KCart. 3989 § 2 KPC§ 1§ 1 pkt 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy