II CSKP 1855/22
WyrokIzba Cywilna2025-02-06
Skład orzekający: Agnieszka Jurkowska-Chocyk, Mariusz Załucki, Kamil Zaradkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej, obejmująca roszczenie główne wraz z odsetkami, może być wyższa niż wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym, z zastrzeżeniem sytuacji szczególnych, nie może przekraczać wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym. Nawet jeśli skarga kasacyjna obejmuje roszczenie główne wraz z odsetkami, wartość tego roszczenia głównego wyznacza wartość przedmiotu zaskarżenia. Wartość przedmiotu zaskarżenia nie jest samodzielna i nie może być wyższa od przedmiotu sporu, chyba że nastąpiło rozszerzenie powództwa albo zasądzenie ponad żądanie.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni wniosła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie, które oddaliło jej apelację w części dotyczącej roszczenia o wynagrodzenie za wyłączne korzystanie z nieruchomości wspólnej. Skarżąca zarzuciła niewłaściwe zastosowanie przepisów Kodeksu cywilnego. Jako wartość przedmiotu zaskarżenia objętego skargą kasacyjną podała łączną kwotę należności głównej wraz z odsetkami.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną na podstawie art. 398^6 § 3 w związku z art. 13 § 2 k.p.c.Pełny tekst orzeczenia
II CSKP 1855/22 POSTANOWIENIE 6 lutego 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Agnieszka Jurkowska-Chocyk (przewodniczący) SSN Mariusz Załucki (sprawozdawca) SSN Kamil Zaradkiewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 6 lutego 2025 r. w Warszawie skargi kasacyjnej I. P. od postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie z 25 marca 2021 r., XXVII Ca 2056/19, w sprawie z wniosku I. P. z udziałem K. P. i Banku spółki akcyjnej w W. o podział majątku wspólnego, odrzuca skargę kasacyjną. Mariusz Załucki Agnieszka Jurkowska-Chocyk Kamil Zaradkiewicz UZASADNIENIE Wnioskodawczyni I. P. wywiodła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie z 25 marca 2021 r., wydanego w sprawie z udziałem K. P. oraz Banku S.A. z siedzibą w W. o podział majątku wspólnego. Skarżąca objęła zakresem zaskarżenia część kwestionowanego orzeczenia, w której Sąd Okręgowy oddalił jej apelację co do sformułowanego na podstawie art. 206 w zw. z art. 224 § 2 i art. 225 k.c. roszczenia o wynagrodzenie za wyłączne korzystanie przez uczestnika z nieruchomości wspólnej w wysokości 118 207 zł wraz z odsetkami ustawowymi. Skarżąca zarzuciła niewłaściwe zastosowanie wymienionych przepisów poprzez przyjęcie, że tego rodzaju roszczenie może być
II CSKP 1855/22 2 uwzględnione jedynie w przypadku uprzedniego wezwania do dopuszczenia do współposiadania. Jako wartość przedmiotu zaskarżenia objętego skarga kasacyjną wnioskodawczyni podała łączną kwotę należności głównej wraz z odsetkami skumulowanymi na dzień wniesienia skargi kasacyjnej upatrując w tym sposobu na spełnienie wymagań wynikających z art. 5191 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu. W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym, z zastrzeżeniem sytuacji szczególnych, nie może przekraczać wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym. Odpowiednie stosowanie art. 19-24 k.p.c. do oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej nie może uzasadniać jej aktualizacji przez podwyższenie ponad wartość dotychczasową, a tożsamość zakresu rozstrzygnięcia kwestionowanego w apelacji i w skardze kasacyjnej wyłącza dopuszczalność oznaczenia w skardze wartości przedmiotu zaskarżenia w kwocie innej niż poprzednio w apelacji (postanowienie SN z 22 czerwca 2018 r., II CZ 30/18). W konsekwencji nie może budzić wątpliwości, że wartość przedmiotu zaskarżenia kasacyjnego nie może przekraczać wartości przedmiotu sporu ani wartości przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym. Wartość przedmiotu zaskarżenia nie jest bowiem samodzielna i nie może być wyższa od przedmiotu sporu, chyba że nastąpiło rozszerzenie powództwa albo zasądzenie ponad żądanie. Należy przypomnieć, że art. 20 k.p.c., mający zastosowanie do określenia wartości zaskarżenia skargą kasacyjną, stanowi, że do wartości przedmiotu sporu nie wlicza się odsetek, pożytków i kosztów żądanych obok roszczenia głównego. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że jeżeli przedmiotem zaskarżenia jest wyłącznie orzeczenie rozstrzygające o nieskapitalizowanych odsetkach, dochodzonych obok roszczenia głównego, skarga kasacyjna jest dopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia (obejmująca odsetki) osiąga progi kwotowe decydujące o dopuszczalności skargi (zob. też postanowienia SN z 13 marca 2014 r., IV CZ 134/13, i z 19 listopada 2015 r., V CZ 72/15). Jeżeli natomiast
II CSKP 1855/22 3 zaskarżeniem objęte są odsetki razem z roszczeniem głównym, to wartość tego roszczenia wyznacza wartość przedmiotu zaskarżenia. W niniejszej sprawie roszczenie o odsetki za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego dochodzone było nie jako roszczenie samodzielne, lecz jako uboczne dla roszczenia o zapłatę i taki też charakter roszczenie to zachowało w postępowaniu apelacyjnym i kasacyjnym. Tytułem tego roszczenia dochodzono kwotę 118 207 zł. Jako zaś, że w sprawach o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej między małżonkami skarga kasacyjna nie przysługuje gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż sto pięćdziesiąt tysięcy złotych (5191 § 2 k.p.c.), Sąd Najwyższy na podstawie art. 3986 § 3 w związku z art. 13 § 2 k.p.c. orzekł, jak w sentencji. Mariusz Załucki Agnieszka Jurkowska-Chocyk Kamil Zaradkiewicz [SOP]
Powiązane orzeczenia
- III CZ 275/23 2023-10-18Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej może być wyższa niż wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym, w szczególności gdy obejmuje ona odsetki dochodzone obok roszczenia głównego?
- III CZ 90/23 2023-07-12Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej może być wyższa niż wartość przedmiotu zaskarżenia w postępowaniu apelacyjnym, jeśli obie skargi dotyczą tego samego zakresu rozstrzygnięcia?
- III CZ 206/22 2022-06-23Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej, obejmująca zarówno pierwotne roszczenie główne, jak i uwzględnione częściowo roszczenie ewentualne, powinna być ustalana poprzez zliczenie wartości obu tych roszcz…
- IV CSK 182/19 2020-05-14Czy wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej może być wyższa niż wartość przedmiotu zaskarżenia podana w apelacji, jeśli wartość przedmiotu sporu w pierwszej instancji nie została zmieniona?
- III CZ 23/06 2006-04-20Czy dopuszczalne jest określenie wartości przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej na kwotę wyższą niż wartość przedmiotu zaskarżenia w apelacji, gdy zakres zaskarżenia w obu środkach odwoławczych jest identyczny?
Powołane przepisy
art. 206art. 224 § 2art. 225 KCart. 5191 § 2 KPCart. 19art. 20 KPCart. 3986 § 3art. 13 § 2 KPC§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy