II CSKP 285/23
WyrokIzba Cywilna2025-08-29
Skład orzekający: Beata Janiszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o prawa majątkowe, w której wartość przedmiotu zaskarżenia ustalona została jako suma wierzytelności przysługujących kilku wierzycielom, jest dopuszczalna, jeśli wartość wierzytelności każdego z wierzycieli z osobna nie przekracza progu wskazanego w art. 398^2 § 1 k.p.c.?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych. W przypadku, gdy zasądzona kwota przypada na rzecz kilku wierzycieli, a nie nastąpił skutek podziału wierzytelności z mocy prawa ani nie wynika z okoliczności, że jest inaczej, wierzytelność dzieli się na równe części przypadające na każdego z wierzycieli. Wartość przedmiotu zaskarżenia należy wówczas liczyć oddzielnie w stosunku do każdego z powodów.Stan faktyczny
Powodowie dochodzili od banku zapłaty określonych kwot. Sąd Okręgowy zasądził na ich rzecz kwotę 71 644,85 zł, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Sąd Apelacyjny oddalił apelację banku. Bank wniósł skargę kasacyjną, wskazując wartość przedmiotu zaskarżenia na 71 645 zł. Sąd Najwyższy uznał, że wartość przedmiotu zaskarżenia, liczona oddzielnie dla każdego z dwóch powodów, wynosiła niespełna 36 000 zł, co czyniło skargę niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
II CSKP 285/23 POSTANOWIENIE 29 sierpnia 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Beata Janiszewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 29 sierpnia 2025 roku w Warszawie skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 17 marca 2022 r., VI ACa 757/18, w sprawie z powództwa A.R. i Ł.R. przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. o zapłatę, odrzuca skargę kasacyjną.
II CSKP 285/23 2 UZASADNIENIE Powodowie A.R. i Ł.R. wnieśli ostatecznie o zasądzenie od pozwanego Bank S.A. w W. (dalej: bank) solidarnie na ich rzecz kwot 10 789,27 zł oraz 30 150 CHF wraz z bliżej opisanymi odsetkami, ewentualnie o zasądzenie od banku –również solidarnie – kwoty 71 644,85 zł wraz z odsetkami. Sąd Okręgowy w Warszawie zasądził od banku na rzecz powodów kwotę 71 644,85 zł wraz z odsetkami, a w pozostałym zakresie powództwo oddalił. Wyjaśnił przy tym, że w jego ocenie nie było podstaw do zasądzenia od pozwanego dochodzonej w sprawie kwoty solidarnie na rzecz powodów. Bank wniósł od tego orzeczenia apelację, którą Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił. Następnie pozwany wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu drugiej instancji, zaskarżając ten wyrok w całości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna. Zgodnie z art. 3982 § 1 zd. 1 k.p.c. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych, a w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych – niższa niż dziesięć tysięcy złotych. Wprawdzie podana przez bank wartość przedmiotu zaskarżenia (71 645 zł) przekracza tę wartość, jednak została ona określona w sposób nieprawidłowy. Wstępnie należy przypomnieć, że o dopuszczalności wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie nie świadczy to, iż wartość przedmiotu zaskarżenia wskazana przez pozwanego odpowiada wartości przedmiotu sporu podanej przez powodów oraz wartości przedmiotu zaskarżenia wskazanej w apelacji. Wprawdzie art. 25 § 2 k.p.c. wyklucza możliwość badania wartości przedmiotu sporu po doręczeniu pozwu bez zarzutu drugiej strony, jednak nie dotyczy to etapu kontroli dopuszczalności skargi kasacyjnej. W postępowaniu zainicjowanym tym środkiem zaskarżenia Sąd Najwyższy może bowiem każdorazowo poddać wartość przedmiotu zaskarżenia weryfikacji na podstawie akt sprawy –
II CSKP 285/23 3 z pominięciem zasad określonych w art. 25 i 26 k.p.c. (zob. postanowienia SN z: 24 maja 2001 r., IV CZ 20/01, 21 listopada 2001 r., I CZ 152/01, 22 października 2014 r., II CSK 235/14, 18 marca 2015 r., III CSK 419/14, 16 kwietnia 2025 r., I CSK 1048/24). Tym samym wskazana przez bank wartość przedmiotu zaskarżenia mogła być poddana – i została poddana – weryfikacji. W sprawie występowało dwoje powodów. Sąd pierwszej instancji zasądził na ich rzecz kwotę 71 644,85, lecz nie w sposób solidarny lub inny, który uzasadniałby tezę o tym, że – mimo pieniężnego charakteru wierzytelności – nie nastąpił z mocy prawa unormowany w art. 379 § 1 k.c. skutek podziału wierzytelności na tyle niezależnych od siebie części, ilu jest wierzycieli. Brak także podstaw do przyjęcia, że z okoliczności wynika co innego niż – odpowiadający zasadzie z art. 379 § 1 zd. 2 k.c. – podział na części równe w odniesieniu do każdego z obojga powodów. W konsekwencji nie można uznać, że jedna z tych części ma wartość co najmniej 50 000 zł. W świetle powyższych uwag należało przyjąć, że wartość przedmiotu zaskarżenia, liczona oddzielnie w stosunku do każdego z powodów, wynosi niespełna 36 000 zł, wobec czego skarga kasacyjna podlega odrzuceniu. Na rzecz każdego z powodów zasądzono bowiem w istocie odrębne roszczenia, a żadne z nich nie sięga do granicy dopuszczalności skargi kasacyjnej podanej w art. 3982 § 1 zd. 1 k.p.c. Wniosku tego nie podważa okoliczność, że pozwany in casu kwestionuje zasadność żądań obojga powodów; ostatecznie bowiem prawidłowo określona wartość przedmiotu sporu wynosi – w stosunku do każdego z nich – po połowie kwoty wskazanej przez bank. Z uwagi na powyższe skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu przez Sąd Apelacyjny na podstawie art. 3986 § 2 in fine k.p.c. w zw. z art. 3982 § 1 zd. 1 k.p.c. Wobec nieodrzucenia skargi przez Sąd drugiej instancji, podlegała ona odrzuceniu przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. O kosztach nie orzeczono, gdyż wniosek w tym przedmiocie został zgłoszony przez powodów wyłącznie w powiązaniu z przypadkiem nieprzyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania lub jej oddalenia.
II CSKP 285/23 4 Beata Janiszewska [J.T.] [SOP]
Powiązane orzeczenia
- II CSKP 1011/23 2025-08-29Czy skarga kasacyjna w sprawie o prawa majątkowe, w której wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych, jest niedopuszczalna, nawet jeśli pozwany wskazał wyższą wartość przedmiotu zaskarże…
- I CSK 1540/24 2025-09-16Czy skarga kasacyjna jest dopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia, mimo że przekracza 50 000 zł, została określona w sposób nieprawidłowy z uwagi na wielość powodów i brak solidarnego charakteru zasądzonej wierz…
- III CZ 356/23 2024-01-31Czy skarga kasacyjna w sprawie o zapłatę, w której wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych, jest niedopuszczalna na podstawie art. 398^2 § 1 k.p.c.?
- I CSK 396/13 2014-04-04Czy skarga kasacyjna jest dopuszczalna w sprawie o prawa majątkowe, w której wartość przedmiotu zaskarżenia w odniesieniu do każdego ze współuczestników postępowania nie przekracza progu określonego w art. 398^2 § 1 k.p.…
- III CZ 89/06 2006-12-21Czy skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia nie przekracza kwoty określonej w art. 398^2 § 1 k.p.c., nawet jeśli powód podał tę wartość w sposób dowolny?
Powołane przepisy
art. 3982 § 1art. 25 § 2 KPCart. 25art. 379 § 1 KCart. 379 § 1art. 3986 § 2art. 3986 § 3 KPC§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy