II CSKP 988/23
WyrokIzba Cywilna2026-01-15
Skład orzekający: Agnieszka Jurkowska-Chocyk, Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Piotr Telusiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieuwzględnienie przez Komisję Europejską gwarancji proceduralnych i materialnoprawnych praw jednostki, brak możliwości przedstawienia dowodów, zaniechanie zebrania materiału dowodowego, brak sygnalizacji kryteriów oceny, naruszenie zasad lojalności i ochrony uzasadnionych oczekiwań, oraz arbitralność oceny, prowadzą do nieważności decyzji Komisji dotyczącej odmowy wkładu finansowego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy, w związku z wątpliwościami dotyczącymi interpretacji prawa Unii Europejskiej w kontekście oceny projektów finansowanych z funduszy strukturalnych i praw jednostki w postępowaniu przed Komisją Europejską, postanowił zwrócić się z pytaniami prejudycjalnymi do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Oznacza to, że rozstrzygnięcie sprawy krajowej zależy od wykładni prawa unijnego.Stan faktyczny
J. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w G. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 7 stycznia 2021 r., I ACa 453/19, w sprawie z powództwa o zapłatę przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Funduszy i Polityki Regionalnej. Sprawa dotyczy odmowy wniesienia wkładu finansowego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego na rzecz dużego projektu „Europejskie centrum usług wspólnych – inteligentne systemy logistyczne” przez Komisję Europejską.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy na podstawie art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej zwraca się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniami prawnymi i odracza posiedzenie.Pełny tekst orzeczenia
II CSKP 988/23 POSTANOWIENIE 15 stycznia 2026 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Agnieszka Jurkowska-Chocyk (przewodniczący) SSN Agnieszka Góra-Błaszczykowska SSN Piotr Telusiewicz (sprawozdawca) na posiedzeniu niejawnym 15 stycznia 2026 r. w Warszawie na skutek skargi kasacyjnej J. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 7 stycznia 2021 r., I ACa 453/19, w sprawie z powództwa J. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. przeciwko Skarbowi Państwa - Ministrowi Funduszy i Polityki Regionalnej o zapłatę, I. na podstawie art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej zwraca się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z następującymi pytaniami prawnymi: 1. Czy możliwe nieuwzględnienie przez Komisję w procesie oceny projektu, wynikających z prawa pierwotnego Unii Europejskiej, gwarancji proceduralnych i materialnoprawnych praw jednostki prowadzi do nieważności decyzji Komisji z dnia 11 maja 2015 r. C(2015) 3228 final dotyczącej odmowy wniesienia wkładu finansowego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego na rzecz dużego projektu „Europejskie centrum usług wspólnych – inteligentne systemy logistyczne” stanowiącego część programu operacyjnego „Innowacyjna Gospodarka”, objętego pomocą strukturalną w ramach celu „Konwergencja” w Polsce (dalej: „Decyzja”)?
II CSKP 988/23 2 2. Czy brak możliwości przedstawienia niezbędnych dowodów (wynikający w szczególności z braku dokonania wcześniejszej sygnalizacji kryteriów oceny w toku postępowania prowadzącego do wydania Decyzji) narusza fundamentalne zasady prawa Unii Europejskiej, w tym zasady przejrzystości, pewności prawa oraz zasady działania z urzędu w sposób prowadzący do nieważności Decyzji? 3. Czy zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia przez Komisję całego materiału dowodowego (wynikające w szczególności z braku dokonania wcześniejszej sygnalizacji kryteriów oceny w toku postępowania prowadzącego do wydania Decyzji) narusza zasady przejrzystości, pewności prawa oraz zasady działania z urzędu i prowadzi do nieważności Decyzji? 4. Czy zaniechanie w toku postępowania przed wydaniem Decyzji sygnalizacji kwestii, które w ocenie Komisji przemawiają za negatywnym rozpatrzeniem wniosku i wydaniem negatywnej decyzji, stanowi naruszenie istotnych wymogów proceduralnych tj. obowiązków staranności, legalizmu, przejrzystości, pewności prawa oraz zasady działania z urzędu i prowadzi do nieważności Decyzji? Czy jest dopuszczalne oparcie ostatecznej decyzji Komisji na zarzucie innej treści niż pierwotnie sygnalizowany? 5. Czy naruszenie gwarancji proceduralnych polegające na braku zakomunikowania przez przedstawiciela Komisji w Komitecie Monitorującym innego rozumienia kryteriów niż zaakceptowane przez Komitet Monitorujący, braku sygnalizacji przez Komisję odmiennych od zaakceptowanych kryteriów oceny w toku procedury prowadzącej do wydania Decyzji oraz zastosowanie rozumienia kryteriów opartego na dyskrecjonalnej władzy Komisji opartej na nieprecyzyjnym charakterze kryteriów zawartych w Rozporządzeniu Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r., stanowi naruszenie gwarancji proceduralnych skutkujących nieprzewidywalnością prawa i naruszeniem zasad
II CSKP 988/23 3 lojalności, ochrony uzasadnionych oczekiwań i dobrej wiary, prowadzące do nieważności Decyzji? 6. Czy jest zgodne z wynikającym z pierwotnego prawa Unii Europejskiej wymogiem pewności i przewidywalności prawa oraz zaufania jednostki do państwa i prawa oraz z zasadą pomocniczości, że Komisja w sprawach funduszy strukturalnych nie uprzedza jednostki, że korzysta z innych definicji tożsamych pojęć (jak na przykład efekt dyfuzji) niż definicje wcześniej przewidziane w prawie krajowym stanowiącym implementację prawa wspólnotowego zgodnie z art. 65 preambuły Rozporządzenia 1083/2006 i zgodnie z art. 41 ust. 1, art. 59 ust. 1 lit. a) oraz art. 60 lit. a) i art. 70 ust. 1 Rozporządzenia 1083/2006 i czy brak takiego uprzedzenia nie stanowi wykroczenia poza granice dyskrecjonalnej władzy Komisji? 7. Czy uznanie, że Projekt J. nie spełnia kryteriów uzyskania finansowania jest dopuszczalne w sytuacji, gdy nie zgromadzono pełnego materiału dowodowego i nie przeprowadzono wszechstronnej oceny dowodów w związku z brakiem bezpośredniego uczestnictwa i wysłuchania zainteresowanej jednostki w postępowaniu przed Komisją prowadzącym do wydania Decyzji, a tym samym, czy takie postępowanie może być uznane za zgodne z prawami i gwarancjami jednostki zawartymi w prawie pierwotnym i czy prowadzi do nieważności Decyzji? 8. Czy dyskrecjonalność oceny Komisji jest ograniczona gwarancjami prawa jednostki wynikającymi z prawa pierwotnego Unii Europejskiej w sytuacji, gdy wynik postępowania dotyczy jednostki? W szczególności, lecz nie wyłącznie, czy nieuwzględnienie przez Komisję w procesie oceny projektu, wynikających z prawa pierwotnego Unii Europejskiej gwarancji proceduralnych i materialnoprawnych praw jednostki stanowi oczywisty błąd w ocenie i prowadzi do nieważności Decyzji?
II CSKP 988/23 4 9. Czy kryterium oczywistego błędu w ocenie jako kryterium uznania decyzji za nieważną nie stanowi niedopuszczalnego ograniczenia gwarancji praw jednostki wynikających z prawa pierwotnego Unii Europejskiej przez uznanie za dopuszczalne naruszeń tych praw i gwarancji, o ile błąd w ocenie nie jest „oczywisty”? 10. Czy negatywna Decyzja jest nieważna z powodu naruszenia prawa Unii Europejskiej, w tym zasady ochrony uzasadnionych oczekiwań, dobrej wiary, pewności prawa i prawa do dobrej administracji na mocy art. 41 ust. 2 Karty Praw Podstawowych poprzez arbitralne przyjęcie, że Projekt J. nie miał wkładu w realizację celów programu operacyjnego „Innowacyjna Gospodarka” (dalej: „POIG”), gdyż „nie wywołuje efektu dyfuzji” (pkt 21 Decyzji) oraz że „w dużym projekcie brak jest stopnia rozprzestrzeniania (dyfuzji) w rozumieniu POIG” (pkt 23 Decyzji)? 11. Czy Decyzja jest nieważna z uwagi na naruszenie prawa Unii Europejskiej, w tym prawa do obrony, zasady pewności prawnej i ochrony uzasadnionych oczekiwań i dobrej wiary, lex retro non agit, oraz zasady dobrej administracji (art. 41 ust. 2 Karty Praw Podstawowych) w sytuacji, gdy w Decyzji błędnie i arbitralnie odmówiono współfinansowania Projektu J. poprzez pominięcie faktu, że 25% pracowników zatrudnionych w ramach Projektu J. posiadało wysokie kwalifikacje oraz poprzez dowolną ocenę, że utworzenie działu B + R składającego się z 6 pracowników nie spełniało wymagań Celu Szczegółowego 5 POIG? 12. Czy Decyzja jest nieważna z uwagi na naruszenie ogólnych zasad Unii Europejskiej, w tym prawa do dobrej administracji, pewności prawa, zakazu arbitralności oraz ochrony uzasadnionych oczekiwań i dobrej wiary poprzez błędne wskazanie (w pkt 30 i 32 Decyzji), że „proponowany duży projekt był efektywny ekonomicznie i finansowo oraz mógł zostać
II CSKP 988/23 5 zrealizowany w tym samym czasie, formie i lokalizacji bez wsparcia publicznego”, pomijając jednocześnie fakty przekazane Komisji w pkt G2 drugiego wniosku o potwierdzenie wkładu z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego dla projektu J. z 1 sierpnia 2013 r., w tym fakty dotyczące różnicy pomiędzy decyzją o zakupie gruntu a realizacją projektu polegającego na wybudowaniu na gruncie zautomatyzowanego i innowacyjnego centrum dystrybucyjnego? 13. Czy zaniechanie wskazania czy brak wkładu w realizację celów POIG dotyczy łącznie wszystkich trzech celów, czy też któregokolwiek z pojedynczych celów POIG, stanowi naruszenie prawa Unii Europejskiej, w tym art. 296 TFUE i art. 41 Karty Praw Podstawowych skutkujące oczywistym błędem w ocenie i powoduje nieważność Decyzji? 14. Czy to, że Komisja nie przypisuje indywidualnej oceny do realizacji każdego z kryteriów, które są poddane jej ocenie, w tym do tych, które uznaje za niespełnione i czy brak szczegółowego uzasadnienia w odniesieniu do każdego z kryteriów, nie stanowią każde z osobna lub łącznie naruszenia prawa jednostki do sądu i prawa jednostki do zbadania ważności decyzji za pomocą pytań prejudycjalnych oraz prawa do dobrej administracji i czy jest to zgodne z wynikającym z pierwotnego prawa Unii Europejskiej wymogiem pewności i przewidywalności prawa i czy w konsekwencji takie naruszenia prowadzą do nieważności Decyzji? II. odracza posiedzenie. Agnieszka Góra-Błaszczykowska Agnieszka Jurkowska-Chocyk Piotr Telusiewicz [r.g.] [a.ł]
II CSKP 988/23 6
Powiązane orzeczenia
- V CSK 347/19 2019-12-18Czy organ, w którym zasiada osoba powołana na stanowisko sędziego z naruszeniem przepisów konstytucyjnych lub ustawowych, może być uznany za niezawisły i bezstronny sąd w rozumieniu prawa Unii Europejskiej, a jeśli tak,…
- V CSK 256/16 2017-03-30Czy odmowa zatwierdzenia dużego projektu przez Komisję Europejską, wyrażona w formie pisma, a nie formalnej decyzji, skutkuje rozwiązaniem umowy o dofinansowanie zawartej między beneficjentem a instytucją zarządzającą?
- II NSNC 31/25 2025-11-20Czy wniosek o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego, oparty na wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczącym wadliwości procedury powołania sędziów, może być uznany za zasadny, nawet jeśli prawo Unii Europe…
- III CB 18/22 2025-12-12Czy oczekiwanie na rozstrzygnięcie zagadnień prejudycjalnych dotyczących gwarancji procesowych składu sądu, przedstawionych Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej, stanowi przesłankę do zawieszenia postępowania?
- II NSNC 345/23 2024-04-09Czy w sytuacji stwierdzenia wad procesowych orzeczeń sądowych, które uniemożliwiają skuteczne zadawanie pytań prejudycjalnych do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz naruszają standardy Europejskiego Trybunał…
Powołane przepisy
art. 267art. 65art. 41 ust. 1art. 59 ust. 1art. 60art. 70 ust. 1art. 41 ust. 2art. 296art. 41
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy