II CZ 108/11
PostanowienieIzba Cywilna2011-12-15
Skład orzekający: Grzegorz Misiurek, Teresa Bielska-Sobkowicz, Zbigniew Kwaśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie oparte na dokumencie, który nie został podpisany przez wszystkich uczestników postępowania rozgraniczeniowego, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie oparte na ugodzie granicznej, która nie została podpisana przez wszystkich uczestników postępowania rozgraniczeniowego, nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c. Sąd podkreślił, że dla zastosowania tej podstawy wznowienia, dokument musi być podrobiony lub przerobiony, a sąd rozpoznający sprawę musi oprzeć się na jego treści, która musi mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. W przypadku ugody niepodpisanej przez wszystkich uczestników, nie można mówić o jej sfałszowaniu lub przerobieniu w rozumieniu tego przepisu.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy odrzucił skargę o wznowienie postępowania w sprawie o zasiedzenie, uznając, że nie zachodzą podstawy z art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c. Skarżąca zarzuciła, że postanowienie oparte było na sfałszowanych dokumentach: protokole granicznym, szkicu przebiegu granic oraz ugodzie granicznej. Sąd Okręgowy uznał, że protokół i szkic nie były podstawą rozstrzygnięcia, a ugoda, choć stanowiła podstawę orzeczenia, nie została podpisana przez wszystkich uczestników, co wykluczało jej wadliwość w rozumieniu przepisów o wznowieniu postępowania.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie uczestniczki postępowania (skarżącej) B. P. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 8 marca 2011 r.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 108/11 POSTANOWIENIE Dnia 15 grudnia 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz SSN Zbigniew Kwaśniewski w sprawie ze skargi B. P. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 5 kwietnia 2006 r., wydanym w sprawie z wniosku T. S. i T. S. przy uczestnictwie B. P., H. S. i T. D. o zasiedzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 grudnia 2011 r., zażalenia uczestniczki postępowania (skarżącej) B. P. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 8 marca 2011 r., oddala zażalenie.
2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 8 marca 2011 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę B. P. o wznowienie postępowania w sprawie o zasiedzenie, zakończonego postanowieniem tego Sądu z dnia 5 kwietnia 2006 r., uznając, że nie zachodzą wskazane przez skarżącą podstawy wznowienia przewidziane w art. 403 § 1 pkt 1 i § 2 w związku z art. 13 § 2 k.p.c. B. P. wniosła zażalenie na postanowienie z dnia 8 marca 2011 r., zarzucając Sądowi Okręgowemu naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 410 § 1 k.p.c., przez jego błędne zastosowanie oraz art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c., wskutek jego niezastosowania. W konkluzji wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c., można żądać wznowienia na tej podstawie, że wyrok został oparty na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym. W orzecznictwie Sądu Najwyższego zostało już wyjaśnione, że za dokument podrobiony uznaje się dokument sporządzony w całości przez inną osobę niż ta, od której ma pochodzić, natomiast przerobienie dokumentu polega na dokonaniu zmian w jego treści; z punktu widzenia postępowania wznowieniowego istotne jest jednak, aby sąd rozpoznający sprawę oparł się na treści takiego dokumentu, a dokument musi wywrzeć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia; nie wystarczy samo zaliczenie go w poczet materiału procesowego (por. postanowienie z dnia 9 lipca 2008 r., V CZ 43/08, niepubl.). Według skarżącej, sfałszowanymi dokumentami, na których oparte zostało zaskarżone skargą postanowienie, miały być sporządzone przez biegłego geodetę A. T., protokół graniczny i szkic przebiegi granic oraz ugoda graniczna. Sąd Okręgowy przyjął, że nie mają charakteru dokumentów podrobionych, czy też przerobionych protokół graniczny i szkic przebiegi granic, gdyż kwestionowane
3 rozstrzygnięcie nie zostało oparte na powyższych dokumentach. Zgodzić się więc trzeba z oceną tego Sądu, że w takiej sytuacji nie może być mowy o wskazanej przez skarżącą podstawie wznowienia. Jeżeli zaś chodzi o ugodę graniczną, to została ona zaliczona do materiału dowodowego i stanowiła podstawę orzeczenia Sądu Okręgowego. Sąd ten dostrzegł jednak okoliczność, że ugoda ta nie została podpisana przez uczestników postępowania rozgraniczeniowego, a jedynie przez biegłego geodetę A. T., i że wobec tego nie wywołała ona ostatecznie skutków prawnych, jakie wiążą się z jej zawarciem. Nie można zatem i w tym przypadku zasadnie uznać, że zaskarżone postanowienie oparte zostało na dokumencie podrobionym lub przerobionym. Skoro – jak prawidłowo przyjął Sąd Okręgowy – wskazane przez skarżącą podstawy wznowienia postępowania w rzeczywistości nie wystąpiły, odrzucenie skargi było w pełni usprawiedliwione. Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3941 § 3 w związku z art. 39814 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- III CZ 46/09 2009-11-20Czy podrobienie lub przerobienie protokołu granicznego, na który nie powołano się w rozstrzygnięciu, stanowi podstawę do wznowienia postępowania?
- II CZ 7/08 2008-03-27Czy oparcie wyroku na dokumencie sfałszowanym, a nie podrobionym lub przerobionym, stanowi podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c.?
- II CZ 59/19 2019-11-14Czy do wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c. (oparcie wyroku na podrobionym lub przerobionym dokumencie) wymagane jest przedstawienie prawomocnego wyroku skazującego za przestępstwo?
- IV CZ 79/17 2017-11-22Czy protokół graniczny sporządzony przez geodetę, który był znany stronie w toku postępowania rozgraniczeniowego, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c. jako nowy środek dowodo…
- I UZ 46/15 2016-04-28Czy wyrok sądu został oparty na podrobionym dokumencie w rozumieniu art. 403 § 1 pkt 1 k.p.c., jeśli dokument ten nie stanowił podstawy ustaleń faktycznych mających wpływ na treść rozstrzygnięcia?
Powołane przepisy
art. 403 § 1 pkt 1art. 13 § 2 KPCart. 410 § 1 KPCart. 403 § 1 pkt 1 KPCart. 3941 § 3art. 39814 KPC§ 1 pkt 1§ 2§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 28.07.2026. · PDF źródłowy