II CZ 23/09
PostanowienieIzba Cywilna2009-04-29
Skład orzekający: Barbara Myszka, Wojciech Katner, Grzegorz Misiurek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie sądu drugiej instancji wydane w wyniku rozpoznania zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że postanowienie sądu drugiej instancji wydane w wyniku rozpoznania zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej nie podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną. Postępowanie wywołane wniesieniem zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej ma charakter jednoinstancyjny, a postanowienie wydane w jego wyniku nie jest objęte hipotezą art. 3981 § 1 k.p.c. ani art. 5191 k.p.c.Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa „G.” złożyła skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w P., które odrzuciło jej skargę kasacyjną od postanowienia oddalającego zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej. Sąd Okręgowy uznał skargę kasacyjną za niedopuszczalną, wskazując, że postanowienie wydane w wyniku zażalenia na odmowę czynności notarialnej nie jest objęte przepisami dotyczącymi skargi kasacyjnej. Spółdzielnia wniosła zażalenie na to postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, uznając skargę kasacyjną za niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 23/09 POSTANOWIENIE Dnia 29 kwietnia 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Barbara Myszka (przewodniczący) SSN Wojciech Katner SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) w sprawie z wniosku Spółdzielni Mieszkaniowej „G.” w P. przy uczestnictwie notariusza J. B. na odmowę dokonania czynności notarialnej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 kwietnia 2009 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 20 stycznia 2009 r., oddala zażalenie.
2 Uzasadnienie Sąd Okręgowy w P. postanowieniem z dnia 20 stycznia 2009 r. odrzucił skargę kasacyjną Spółdzielni Mieszkaniowej „G.” od postanowienia tegoż Sądu z dnia 17 lipca 2008 r. oddalającego zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej jako niedopuszczalną. W uzasadnieniu wskazał, że postanowienie wydane w następstwie zażalenia wniesionego na podstawie art. 83 § 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 369 ze zm.) nie zostało wymienione w art. 3981 § 1 k.p.c. jako orzeczenie, od którego przysługuje skarga kasacyjna. W zażaleniu na powyższe postanowienie Spółdzielnia Mieszkaniowa „G.” wniosła o jego uchylenie, podnosząc zarzuty naruszenia art. 3981 § 1 i art. 5191 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3981 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna przysługuje – jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej – od wydanego przez sąd drugiej instancji prawomocnego wyroku lub postanowienia w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie. Według zaś art. 5191 § 1 k.p.c., odnoszącego się do postępowania nieprocesowego, zaskarżeniu skargą kasacyjną, w przypadku braku szczególnej regulacji, podlegają wydane przez sąd drugiej instancji postanowienia co do istoty sprawy oraz postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończące postępowanie w sprawie – w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego. Stosownie do art. 5191 § 2 k.p.c. w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, opiekuńczego i kurateli skarga kasacyjna przysługuje w sprawach o przysposobienie oraz o podział majątku dorobkowego po ustaniu wspólności majątkowej miedzy małżonkami, w których wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi co najmniej sto pięćdziesiąt tysięcy złotych. Natomiast w myśl
3 art. 5191 § 3 k.p.c., zaskarżeniu skargą kasacyjną podlegają ponadto wydane przez sąd drugiej instancji postanowienia w przedmiocie wpisu lub wykreślenia z rejestru. W orzecznictwie Sądu Najwyższego zostało już wyjaśnione, że jakkolwiek sąd okręgowy rozpoznaje zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej jako sąd drugiej instancji, to postępowanie wywołane wniesieniem tego zażalenia ma charakter postępowania jednoinstancyjnego (por. uchwały z dnia 1 czerwca 2007 r., III CZP 41/07, nie publ., III CZP 42/07, nie publ. oraz III CZP 38/07, nie publ.). Nie ulega wątpliwości, że postanowienie wydane w wyniku rozpoznania wspomnianego zażalenia nie zostało objęte hipotezą art. 3981 § 1 k.p.c. Pozostaje ono także poza zakresem zastosowania art. 5191 k.p.c., gdyż nie dotyczy żadnej z kategorii spraw wymienionych w tym unormowaniu. Gdyby zatem nawet przyjąć – jak chce tego skarżący – że postanowienie to zapada w postępowaniu nieprocesowym, to i tak nie można byłoby uznać, iż podlega ono zaskarżeniu skargą kasacyjną (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 października 2003 r., II CK 230/03, nie publ.). Mając to na uwadze Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji. md
Powiązane orzeczenia
- IV CZ 53/10 2010-08-19Czy postanowienie sądu drugiej instancji wydane w wyniku rozpoznania zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną?
- V CZ 6/08 2008-03-19Czy postanowienie sądu drugiej instancji wydane w wyniku rozpoznania zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną?
- IV CZ 27/18 2018-07-26Czy postanowienie sądu drugiej instancji oddalające zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną na podstawie art. 5191 k.p.c.?
- IV CZ 25/18 2018-07-26Czy postanowienie sądu drugiej instancji oddalające zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną w postępowaniu nieprocesowym?
- IV CZ 34/18 2018-07-26Czy od postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej przysługuje skarga kasacyjna?
Powołane przepisy
art. 83 § 1art. 3981 § 1 KPCart. 3981 § 1art. 5191 KPCart. 5191 § 1 KPCart. 5191 § 2 KPCart. 5191 § 3 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 1§ 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy