II CZ 31/10

PostanowienieIzba Cywilna2010-04-22

Skład orzekający: Zbigniew Kwaśniewski, Dariusz Dończyk, Bogumiła Ustjanicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia opłaty od skargi, wydane w sytuacji uprzedniego oddalenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, może być uznane za prawidłowe, jeśli postanowienie oddalające wniosek o zwolnienie od kosztów nie zostało uzasadnione?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia opłaty, uznając je za przedwczesne. Kluczowe było to, że postanowienie oddalające wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie zostało uzasadnione, co uniemożliwiło kontrolę jego zasadności przez Sąd Najwyższy. Brak uzasadnienia uniemożliwia ocenę, czy sąd prawidłowo rozważył argumenty strony ubiegającej się o zwolnienie.
Stan faktyczny
Strona powodowa złożyła skargę kasacyjną, ale jej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony postanowieniem Sądu Apelacyjnego. Następnie Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia opłaty. Strona powodowa zaskarżyła postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, domagając się również rozpoznania postanowienia o oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CZ 31/10 POSTANOWIENIE Dnia 22 kwietnia 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Kwaśniewski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Dończyk SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie z powództwa Ginekologiczno - Położniczego Szpitala Klinicznego Uniwersytetu Medycznego im. (...) w P. przeciwko Narodowemu Funduszowi Zdrowia w W. - Wielkopolskiemu Oddziałowi Terenowemu NFZ w P. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 kwietnia 2010 r., zażalenia strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 15 stycznia 2010 r., sygn. akt I WSC (…), I ACa (…), uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym. Uzasadnienie Strona powodowa zaskarżyła zażaleniem postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 15 stycznia 2010 r. odrzucające jej skargę kasacyjną na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c., wobec nieuiszczenia w terminie opłaty od skargi kasacyjnej w sytuacji uprzedniej 2 odmowy zwolnienia jej od kosztów sądowych postanowieniem z dnia 2 grudnia 2009 r., oddalającym wniosek w tym przedmiocie. Żalący wniósł o uchylenie postanowienia odrzucającego skargę kasacyjną. Strona żaląca wniosła nadto o rozpoznanie na zasadzie art. 380 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. postanowienia Sądu Apelacyjnego z dnia 2 grudnia 2009 r. oddalającego wniosek strony powodowej o zwolnienie od kosztów sądowych i o uchylenie tego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należało stwierdzić, że wydane na posiedzeniu niejawnym postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 2 grudnia 2009 r. oddalające wniosek powoda o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych nie zostało uzasadnione, a zatem brak jest jakichkolwiek podstaw do oceny na podstawie art. 380 k.p.c., czy Sąd Apelacyjny rozważył wszystkie argumenty powoda zawarte w uzasadnieniu jego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, a wyartykułowane na stronach od 47 do 50 uzasadnienia skargi kasacyjnej strony powodowej, a nadto czym kierował się Sąd Apelacyjny oddalając obszernie uzasadniony wniosek powoda o częściowe zwolnienie go od kosztów sądowych. Tymczasem podmiot ubiegający się o zwolnienie od kosztów sądowych powinien wykazać, że nie ma dostatecznych środków na uiszczenie tych kosztów, jakimikolwiek dokumentami, które pozwalają określić jego sytuację majątkową. Nie można też jednak nie brać pod uwagę oświadczeń złożonych przez osobę upoważnioną do jego reprezentowania (por. postanowienie SN z dnia 28 listopada 2007 r., V CZ 106/07, niepubl.). Ponieważ zasadność oddalenia wniosku powoda w przedmiocie zwolnienia go od kosztów sądowych nie poddaje się kontroli Sądu Najwyższego na mocy art. 380 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. i art. 39821 k.p.c., przeto w tej sytuacji postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 15 stycznia 2010 r., odrzucające skargę kasacyjną z powodu jej nieopłacenia w terminie, ocenić należało jako co najmniej przedwczesne i wobec powyższego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art. 39815 § 1 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3986 § 2 KPCart. 380 KPCart. 3941 § 3 KPCart. 39821 KPCart. 39815 § 1 KPC§ 2§ 3§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy