II CZ 7/09
PostanowienieIzba Cywilna2009-03-06
Skład orzekający: Henryk Pietrzkowski, Iwona Koper, Bogumiła Ustjanicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zwolnienie od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu przed sądem powszechnym obejmuje postępowanie wywołane skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, jeśli skarga została wniesiona po wydaniu uchwały Sądu Najwyższego o zasadzie prawnej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że zwolnienie od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu przed sądem powszechnym nie obejmuje postępowania wywołanego skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Wykładnia dokonana w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2008 r., III CZP 142/07, mającej moc zasady prawnej, ma zastosowanie na przyszłość od dnia jej podjęcia. Skoro skarga została wniesiona po wydaniu tej uchwały, zasada ta miała zastosowanie.Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku, powołując się na zwolnienie od kosztów sądowych uzyskane w poprzednim postępowaniu. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, uznając, że zwolnienie to nie obejmuje postępowania ze skargi, a także stwierdził brak pełnomocnictwa. Powódka wniosła zażalenie, kwestionując te rozstrzygnięcia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki na postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CZ 7/09 POSTANOWIENIE Dnia 6 marca 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Iwona Koper SSA Bogumiła Ustjanicz w sprawie ze skargi Z.K. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 11 września 2006 r., sygn. akt [...] wydanego w sprawie z powództwa Z.K. przeciwko Towarzystwu Ubezpieczeń A. Spółce Akcyjnej o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 marca 2009 r., zażalenia powódki na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 24 października 2008 r., sygn. akt [...], oddala zażalenie.
2 Uzasadnienie Sąd Okręgowy w P. postanowieniem z dnia 24 października 2008 r. odrzucił, wniesioną w dniu 15 września 2008 r., skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, stwierdzając, że skarżąca, reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika procesowego uiściła od skargi opłatę sądową podstawową w kwocie 30 zł, zamiast opłaty w wysokości 1 250 zł, przyjmując błędne założenie, że udzielone jej przez Sąd - w postępowaniu zakończonym orzeczeniem, od którego wniosła skargę - zwolnienie od kosztów sądowych, wywołuje także skutki w postępowaniu wywołanym wniesioną skargą. Sąd Okręgowy stwierdził ponadto, że do skargi nie zostało dołączone pełnomocnictwo autora skargi. Rozpoznając zażalenie, w którym skarżąca powołała się między innymi na „ochronę praw nabytych" w postępowaniu zakończonym orzeczeniem, od którego wniosła skargę, Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Nie wymaga bliższego uzasadnienia stwierdzenie — ze względu na jego oczywistość — że w pojęciu „praw nabytych" nie mieszczą się uprawnienia procesowe. Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 5 czerwca 2008 r., III CZP 142/07, mającej moc zasady prawnej (OSNC 2008, nr 11, poz. 122), której znaczenie pełnomocnik skarżącej błędnie zinterpretował, uznał, na przykładzie sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem co do istoty sprawy, od której wniesiona została skarga kasacyjna, że zwolnienie strony od kosztów sądowych w sprawie, przyznane w postępowaniu przed sądem powszechnym, nie obejmuje postępowania kasacyjnego. Pogląd ten odnieść należy także do postępowania wywołanego skargą przewidzianą w art. 4241 k.p.c., czemu Sąd Najwyższy dał wyraz w uzasadnieniu tej uchwały. Rozważając zakres jej związania - jako zasady prawnej - w czasie stwierdził, że dokonana w uchwale wykładnia ma zastosowanie na przyszłość, od
3 dnia jej podjęcia. Oznacza to, że do skarg wniesionych przed uchwaleniem uchwały, nie powinna mieć zastosowania wspomniana zasada prawna. Skarga wniesiona została w dniu 15 września 2008 r., a zatem po wydaniu uchwały z dnia 5 czerwca 2008 r. Twierdzenie zawarte w zażaleniu, że nie mogła mieć zastosowania, ocenić zatem należało, jako bezzasadne. Odnośnie zarzutu dokonania przez Sąd Okręgowy wadliwej oceny w zakresie skuteczności pełnomocnictwa w postępowaniu wywołanym skargą przewidzianą w art. 4241 k.p.c., stwierdzić należy, że odwoływanie się w zażaleniu do postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 kwietnia 2006 r., III CZ 13/06, wskazuje na niezapoznanie się z uzasadnieniem wspomnianej uchwały składu siedmiu sędziów. W uzasadnieniu tej uchwały zakwestionowany został pogląd, wyrażony w postanowieniu, na które powołał się pełnomocnik skarżącej. Z tych względów zażalenie podlegało oddaleniu (art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.).
Powiązane orzeczenia
- V CZ 76/08 2008-11-21Czy zwolnienie od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu przed sądem powszechnym obejmuje postępowanie wywołane wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia?
- II CZ 104/08 2009-05-06Czy zwolnienie od kosztów sądowych udzielone w postępowaniu głównym rozciąga się na postępowanie wywołane wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia?
- V CZ 95/07 2007-10-12Czy zwolnienie od kosztów sądowych udzielone w postępowaniu rozpoznawczym rozciąga się na postępowanie wywołane wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia?
- IV CZ 67/07 2007-10-11Czy zwolnienie od kosztów sądowych udzielone stronie w toku postępowania rozpoznawczego rozciąga się na postępowanie wywołane wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia?
- III SO 14/05 2005-07-27Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych lub wyznaczenie adwokata z urzędu w celu wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia wydanego przez sąd administracyjny podlega odrzuceniu?
Powołane przepisy
art. 4241 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy