II CZ 70/10

PostanowienieIzba Cywilna2010-09-08

Skład orzekający: Henryk Pietrzkowski, Teresa Bielska-Sobkowicz, Marian Kocon

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna w sprawie o zniesienie współwłasności jest niedopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150.000 zł, a sprawa została wszczęta przed wejściem w życie nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego wprowadzającej ten próg?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna w sprawie o zniesienie współwłasności jest niedopuszczalna, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150.000 zł, zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c. Nawet jeśli sprawa została wszczęta przed wejściem w życie nowelizacji, przepisy wprowadzające zmianę w zakresie dopuszczalności kasacji stosuje się do spraw, w których orzeczenie sądu drugiej instancji zapadło po dacie wejścia w życie nowelizacji.
Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, które oddaliło jego apelację. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną z powodu zbyt niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia (poniżej 150.000 zł). Wnioskodawca argumentował, że powinien być stosowany wcześniejszy próg dopuszczalności kasacji (50.000 zł), obowiązujący w dacie stwierdzenia nabycia spadku. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawcy na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CZ 70/10 POSTANOWIENIE Dnia 8 września 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca) SSN Marian Kocon w sprawie z wniosku H. M. przy uczestnictwie K. M. o zniesienie współwłasności, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 września 2010 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 19 marca 2010 r., sygn. akt XV WSC (…) [XV Ca (…)], oddala zażalenie. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 19 marca 2010 r. Sąd Okręgowy w P. odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy H. M. od postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 4 grudnia 2009 r. oddalającego apelację wnioskodawcy z tej przyczyny, że wskazana jako wartość przedmiotu zaskarżenia kwota nie osiąga progu określonego w art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c. Wnioskodawca zaskarżył powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie normy 2 wynikającej z art. 3986 § 2 k.p.c. w związku z art. 5191 § 4 k.p.c. poprzez przyjęcie, że skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, gdyż wartość przedmiotu zaskarżenia jest mniejsza niż 150.000 zł, podczas gdy w rzeczywistym stanie sprawy przedmiotem postępowania jest zniesienie współwłasności nieruchomości w P. stanowiącej przedmiot spadku po E. M., a w dacie stwierdzenia nabycia spadku (14 maja 2003 r.), stosownie do obowiązującego wówczas art. 5191 § 4 k.p.c. granicę dopuszczalności kasacji stanowiła kwota 50.000 zł, a nie kwota 150.000 zł podana w zaskarżonym postanowieniu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z obecnym brzmieniem art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c. skarga kasacyjna nie przysługuje w sprawach dotyczących zniesienia współwłasności i działu spadku, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż sto pięćdziesiąt tysięcy złotych. Brzmienie to nadano ustawą z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 13, poz. 98). Na mocy art. 3 ustawy nowelizującej, sprawy wszczęte przed dniem jej wejścia w życie toczą się od tego dnia według przepisów przez nią wprowadzonych, z tym że do złożenia i rozpoznania kasacji od orzeczenia wydanego przed dniem jej wejścia w życie, a także do odmowy przyjęcia kasacji do rozpoznania, stosuje się przepisy dotychczasowe. Nowelizacja – zgodnie z jej art. 6 – weszła w życie z dniem 6 lutego 2005 r., poza wyjątkami określonymi w tym przepisie, do których nie należał jednak art. 5191 k.p.c. Orzeczenia Sądu drugiej instancji zapadło w dniu 4 grudnia 2009 r., zatem zastosowanie znajduje art. 5191 k.p.c. w aktualnym jego brzmieniu. Wnioskodawca konsekwentnie oznaczał w toku niniejszej sprawy wartość przedmiotu zaskarżenia na 136.000 zł [w apelacji – k. (…) i w skardze kasacyjnej – k. (…)], a taka wartość decyduje o niedopuszczalności skargi kasacyjnej. Odwołanie się do stanu prawnego z dnia wydania postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku nie znajduje żadnego uzasadnienia. Wobec powyższego, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 5191 § 4 pkt 4 KPCart. 3986 § 2 KPCart. 5191 § 4 KPCart. 3art. 6art. 5191 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 4 pkt 4§ 2§ 4§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy