II CZ 75/14

PostanowienieIzba Cywilna2014-11-19

Skład orzekający: Bogumiła Ustjanicz, Anna Kozłowska, Krzysztof Strzelczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które powstały po uprawomocnieniu się orzeczenia, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy potwierdził, że podstawą wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c. nie mogą być środki dowodowe ani okoliczności faktyczne, które powstały po uprawomocnieniu się orzeczenia. Przepis ten dotyczy jedynie tych okoliczności i dowodów, które istniały w poprzednim postępowaniu, a z których strona nie mogła skorzystać.
Stan faktyczny
G. L. złożyła skargę o wznowienie postępowania, powołując się na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 2 października 2013 r. oraz pismo Sądu Okręgowego w W. z dnia 15 stycznia 2014 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, uznając, że wskazane dowody powstały po uprawomocnieniu się orzeczenia, którego wznowienia domagała się skarżąca, i nie mogły wpłynąć na jego wynik. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie uczestniczki postępowania G. L. na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 18 lipca 2014 r. O kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeczono na podstawie stosownych przepisów.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CZ 75/14 POSTANOWIENIE Dnia 19 listopada 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bogumiła Ustjanicz (przewodniczący) SSN Anna Kozłowska SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca) w sprawie ze skargi G. L. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w P. z dnia 7 sierpnia 2012 r., wydanym w sprawie z wniosku Dyrektora Wojewódzkiego Szpitala dla Nerwowo i Psychicznie Chorych w G. przy uczestnictwie G. L. i Prokuratora Okręgowego w P. o przyjęcie do szpitala psychiatrycznego bez wymaganej zgody, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 listopada 2014 r., zażalenia uczestniczki postępowania G. L. na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 18 lipca 2014 r., 1) oddala zażalenie, 2) przyznaje adwokatowi M. S. od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w P. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych powiększoną o należny podatek VAT tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu G. L. w postępowaniu zażaleniowym. 2 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w P. odrzucił skargę G. L. o wznowienie postępowania, albowiem nie została ona oparta na ustawowej podstawie wznowienia (art. 410 § 1 k.p.c.). Z uzasadnienia postanowienia wynika, że G. L. domagała się wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w P. z dnia 7 sierpnia 2012 r., wskazując że podstawą wznowienia jest postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 2 października 2013 r. I Ns …/12 oraz pismo Sądu Okręgowego w W. z dnia 15 stycznia 2014 r. mające zasadnicze, merytoryczne znaczenie, podważające treści argumentacji w postanowieniu Sądu Okręgowego w P. w sprawie o sygnaturze II Ca …/10. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd Okręgowy wskazał, że badanie dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania nie ogranicza się do oceny, czy wskazane przez żądającego wznowienia postępowania okoliczności dają się podciągnąć pod przewidzianą w ustawie podstawę wznowienia, lecz obejmuje także ustalenie, czy podstawa wznowienia rzeczywiście zachodzi. W ocenie Sądu, wskazane w skardze dowody nie stanowią podstawy do wznowienia postępowania ponieważ powstały po uprawomocnieniu się orzeczenia Sądu Okręgowego w P. z dnia 7 sierpnia 2012 r., a poza tym nie mogły one wpłynąć na wzruszenie prawomocnego orzeczenia. W zażaleniu pełnomocnik skarżącej zarzucił, że Sąd z naruszeniem art. 410 § 1 k.p.c. ocenił pojęcia nowych faktów i dowodów a ponadto niewłaściwie uznał, że dowody powołane przez uczestniczkę nie mają żadnego wpływu na wynik postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 403 § 2 k.p.c. wznowienia postępowania można żądać w razie późniejszego wykrycia prawomocnego wyroku, dotyczącego tego samego stosunku prawnego, albo wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Według ugruntowanego w orzecznictwie stanowiska, podstawą wznowienia określoną w art. 403 § 2 k.p.c. nie może być środek dowodowy, który powstał 3 dopiero po uprawomocnieniu się orzeczenia (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1969 r. 7 III PZP 63/68, OSNC 1969 nr 12, poz. 208 i postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 15 września 2005 r. II CZ 78/05 niepubl.; z dnia 14 lutego 2007 r. II CZ 120/06 niepubl. z dnia 30 maja 2007 r. I CZ 40/07, niepubl.). Przepis art. 403 § 2 k.p.c. posługuje się terminem „wykrycie” okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, co oznacza, że okoliczności faktyczne lub środki dowodowe musiały istnieć w poprzednim postępowaniu. Zakresem hipotezy normy z powołanego przepisu nie są objęte sytuacje, w których po prawomocnym zakończeniu postępowania, pojawiają się nowe fakty lub środki dowodowe, do tej chwili nie występujące, a na taką właśnie sytuację, jako przyczynę uzasadniająca wznowienie, powołała się skarżąca. Niewątpliwie zarówno orzeczenie jak i pismo wskazane w skardze powstały po uprawomocnieniu się postanowienia Sądu Okręgowego w P. z dnia 7 sierpnia 2012 r. II Ca …/10. Z tego tylko względu zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a tej zasadniczej oceny nie może zmienić podjęta przez Sąd Okręgowy na tym etapie postępowania nieuzasadniona próba oceny rzeczywistego wpływu przedstawionych okoliczności i dowodów na wynik sprawy. Dlatego Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.) oddalił zażalenie uczestniczki postępowania. O kosztach należnych pełnomocnikowi z urzędu Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1, art. 39821 i art. 13 § 2 k.p.c. oraz §11 pkt 3, § 13 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 410 § 1 KPCart. 403 § 2 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPCart. 13 § 2 KPCart. 108 § 1 KPCart. 391 § 1art. 39821§ 1§ 2§ 3§11 pkt 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy