I CZ 40/07
PostanowienieIzba Cywilna2007-05-30
Skład orzekający: Teresa Bielska-Sobkowicz, Jan Górowski, Barbara Myszka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okoliczności ujawnione po wydaniu prawomocnego wyroku, które nie były znane stronie w poprzednim postępowaniu, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c., nawet jeśli dotyczą innych członków spółdzielni lub zostały ujawnione w innych postępowaniach?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, uznając, że Sąd ten nie rozważył wszystkich przytoczonych przez skarżącą okoliczności faktycznych i środków dowodowych, które mogły stanowić podstawę wznowienia. W szczególności Sąd Apelacyjny nie ustosunkował się do uchwały rady nadzorczej wraz z regulaminem rozliczenia kosztów oraz zadłużenia innych członków spółdzielni w dacie podjęcia uchwały o wykluczeniu skarżącej. Skoro Sąd Apelacyjny nie rozpoznał wszystkich istotnych dla sprawy argumentów, konieczne stało się uchylenie jego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem uchylającym uchwałę o jej wykluczeniu ze spółdzielni. Jako podstawę wznowienia podała m.in. późniejsze ujawnienie uchwały rady nadzorczej dotyczącej regulaminu rozliczania kosztów oraz zadłużenia innych członków spółdzielni. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, uznając, że podane okoliczności nie stanowią ustawowych podstaw wznowienia. Sąd Najwyższy uchylił to postanowienie, wskazując na nierozważenie przez Sąd Apelacyjny wszystkich podniesionych przez skarżącą argumentów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Apelacyjnego i przekazał skargę o wznowienie postępowania do ponownego rozpoznania temu Sądowi, pozostawiając mu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CZ 40/07 POSTANOWIENIE Dnia 30 maja 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący) SSN Jan Górowski SSN Barbara Myszka (sprawozdawca) w sprawie ze skargi I. N. o wznowienie postępowania w sprawie z powództwa I. N. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej "W." w W. o uchylenie uchwały, zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 14 maja 2003 r., po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 30 maja 2007 r., zażalenia skarżącej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 22 listopada 2006 r., uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje skargę o wznowienie postępowania do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.
2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 22 listopada 2006 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę I. N. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tego Sądu z dnia 14 maja 2003 r., I A Ca …/02, wydanym w sprawie z powództwa skarżącej przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej „W.” w W. o uchylenie uchwały zebrania przedstawicieli utrzymującej w mocy uchwałę rady nadzorczej o wykluczeniu skarżącej ze Spółdzielni. W uzasadnieniu Sąd Apelacyjny podkreślił, że skarga o wznowienie postępowania musi opierać się na jednej z ustawowych podstaw wznowienia wymienionych w art. 401 i 403 k.p.c. oraz że zgodnie z art. 403 § 2 k.p.c., podstawą wznowienia może być późniejsze wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Powołane przez skarżącą okoliczności faktyczne, mające stanowić podstawę wznowienia na podstawie tego przepisu, które znane były jej w poprzednim postępowaniu, zakończonym prawomocnym wyrokiem z dnia 14 maja 2003 r., I A Ca …/02, nie mogą uzasadniać wznowienia. Nie uzasadnia również wznowienia powołanie się na wnioski zawarte w opinii biegłej E. S., sporządzonej w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 29 marca 2006 r. (IX GC …/06), ponieważ opinia ta powstała po uprawomocnieniu się wyroku w sprawie, której dotyczy skarga. Nie wyczerpuje też określonych w art. 403 § 2 k.p.c. przesłanek podstawy wznowienia podnoszona przez skarżącą okoliczność, że inni członkowie Spółdzielni – co wynika z akt postępowania upadłościowego – mieli zadłużenie przekraczające kwotę 3 994,67 zł. Okoliczność ta bowiem nie dotyczy stanu faktycznego, z którego skarżąca wywodziła roszczenie o uchylenie uchwały zebrania przedstawicieli. Nie stanowi wreszcie podstawy wznowienia przewidzianej w art. 403 § 2 k.p.c. wszczęcie śledztw w sprawie sporządzania fałszywych opinii. Jeżeli zaś wolą skarżącej było powołanie się na podstawę określoną w art. 403 § 1 k.p.c., powinna wykazać, że w sprawach tych zapadł prawomocny wyrok skazujący. Skoro okoliczności przytoczone przez skarżącą nie stanowią podstawy wznowienia, wniesiona skarga ulegała odrzuceniu (art. 410 § 1 k.p.c.).
3 W zażaleniu na powyższe postanowienie I. N. zarzuciła Sądowi Apelacyjnemu dowolną interpretację dowodów powołanych na okoliczność istnienia podstaw wznowienia. Podniosła, że – wbrew odmiennej ocenie tego Sądu – złożona przez nią skarga oparta została na ustawowej podstawie określonej w art. 403 § 2 k.p.c. Podstawę tę stanowi ujawniona dopiero w toku postępowania upadłościowego okoliczność, że wskazana w uchwale rady nadzorczej i zaaprobowana przez zebranie przedstawicieli przyczyna wykluczenia była nieprawdziwa, członkami Spółdzielni bowiem pozostały osoby, których zadłużenie z tytułu opłat za korzystanie z lokalu według stanu na dzień 31 grudnia 2004 r. znaczenie przekraczało kwotę 3 994,67 zł. Podstawę wznowienia stanowi też, ujawniona dopiero po wydaniu wyroku z dnia 14 maja 2003 r., I A Ca …/02, uchwała nr 31 rady nadzorczej Spółdzielni z dnia 24 sierpnia 1998 r. w sprawie regulaminu rozliczania kosztów, która doprowadziła do zrównania stawek za lokale mieszkalne i użytkowe, a nie była znana biegłej A. C. przy sporządzaniu opinii przyjętej za podstawę prawomocnego wyroku z dnia 14 maja 2003 r., I A Ca …/02. W konkluzji żaląca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 401 § 1 k.p.c., skarga o wznowienie postępowania nieoparta na ustawowej podstawie ulega odrzuceniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W ramach przewidzianej w tym przepisie kontroli wstępnej sąd bada, czy skarga została oparta na ustawowych podstawach wznowienia wskazanych w art. 401, art. 401 1 i art. 403 k.p.c. oraz czy powołana w skardze podstawa wznowienia rzeczywiście istnieje. W wyniku przeprowadzonej kontroli wstępnej skarga ulega odrzuceniu nie tylko wtedy, gdy powołana w niej podstawa wznowienia została sformułowana w sposób nieodpowiadający ustawie, lecz także wtedy, gdy przytoczone w niej okoliczności dają się wprawdzie podciągnąć pod przewidzianą w ustawie podstawę wznowienia, jednak w rzeczywistości podstawa ta nie występuje (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 2005 r., II CZ 41/05, niepubl, z dnia 21 października 2005 r., III CZ 82/05, niepubl., z dnia 10 lutego 2006 r., I PZ 33/05, OSNP 2007, nr 3-4, poz. 48, z dnia 14 grudnia 2006 r., I CZ 103/06, niepubl., z dnia 24 stycznia 2007 r., III CZ 1/07, niepubl. i z dnia 16 lutego 2007 r., V CZ 119/06, niepubl.).
4 Sąd Apelacyjny – wbrew odmiennym zapatrywaniom skarżącej – nie przekroczył zakreślonych treścią art. 410 § 1 k.p.c. granic kontroli wstępnej. Trafnie uznał, że środek dowodowy, który powstał po uprawomocnieniu się wyroku, nie może być podstawą wznowienia (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 12 lipca 2006 r., V CZ 50/06, niepubl, z dnia 23 sierpnia 2006 r., III CZ 52/06, niepubl. i z dnia 14 lutego 2007 r., II CZ 120/06, niepubl.) oraz że fakty ujawnialne, czyli takie, które strona powinna znać, nie stanowią podstawy wznowienia określonej w art. 403 § 2 k.p.c. (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 20 grudnia 2006 r., IV CZ 102/06, niepubl. i z dnia 22 lutego 2007 r., III CZ 10/07, niepubl.). Nie można jednak odmówić żalącej racji, gdy zarzuca, że Sąd Apelacyjny nie rozważył wszystkich przytoczonych przez nią okoliczności faktycznych i środków dowodowych, które – jej zdaniem – miały stanowić podstawę wznowienia wskazaną w art. 403 § 2 k.p.c. Dotyczy to powoływanej przez żalącą uchwały nr […] rady nadzorczej Spółdzielni wraz z regulaminem rozliczenia kosztów GZM (k. 756 – 758 i k. 765) oraz zadłużenia członków Spółdzielni z tytułu opłat za korzystanie z lokalu w dacie podjęcia przez radę nadzorczą uchwały o wykluczeniu żalącej z grona członków Spółdzielni. Gdy chodzi o tę ostatnią okoliczność Sąd Apelacyjny wprawdzie skonstatował, że nie dotyczy ona stanu faktycznego, z którego skarżąca wywodziła roszczenie o uchylenie uchwały zebrania przedstawicieli, jednak swojego stanowiska w tej kwestii bliżej nie uzasadnił. Skoro zaś Sąd Apelacyjny nie ustosunkował się do wszystkich powołanych okoliczności faktycznych i środków dowodowych, które w ocenie skarżącej miały uzasadniać żądanie wznowienia postępowania, konieczne stało się uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie skargi o wznowienie do ponownego rozpoznania. Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 zdanie pierwsze w związku z art. 3941 § 3 oraz art. 108 § 2 w związku z art. 391 § 1 i art. 398 21 k.p.c. postanowił, jak w sentencji.
5 db
Powiązane orzeczenia
- I CZ 8/20 2020-06-23Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na nowej opinii biegłego dotyczącej przebiegu leczenia, może być skutecznie oparta na podstawie wznowienia z art. 403 § 2 k.p.c. jako na nowo wykrytej okoliczności faktycznej,…
- V CZ 44/16 2016-08-25Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo odrzucił skargę o wznowienie postępowania, uznając, że przedstawione przez skarżącego okoliczności i dowody nie spełniają przesłanek z art. 403 § 2 k.p.c. dotyczących wpływu na wynik sprawy?
- II CZ 11/19 2019-04-17Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na podstawie z art. 403 § 2 k.p.c., może zostać odrzucona, jeśli strona mogła powołać się na okoliczności faktyczne lub środki dowodowe już w poprzednim postępowaniu?
- II CZ 43/15 2015-08-20Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na zarzucie podrobienia dokumentów stanowiących podstawę porozumienia między wspólnikami, została wniesiona w ustawowym terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowi…
- I CZ 27/19 2019-04-17Czy skarga o wznowienie postępowania, oparta na podstawie z art. 403 § 2 k.p.c., może zostać odrzucona, jeśli strona nie wykazała, że powołane okoliczności faktyczne lub środki dowodowe istniały w toku postępowania, nie…
Powołane przepisy
art. 401art. 403 § 2 KPCart. 403 § 1 KPCart. 410 § 1 KPCart. 401 § 1 KPCart. 403 KPCart. 39815 § 1art. 3941 § 3art. 108 § 2art. 391 § 1art. 398§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy