II UKN 219/98

Izba Cywilna1998-09-16

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak inwalidztwa II grupy w okresie nauki w szkole, gdy 17-letni uczeń nie kontynuował nauki, uniemożliwia przyznanie renty rodzinnej osobie, która stała się inwalidą dopiero w wieku 40 lat?
Ratio decidendi
Prawo do renty rodzinnej dla dzieci, które ukończyły 16 lat, przysługuje do ukończenia nauki w szkole lub do osiągnięcia 25 lat, albo bez względu na wiek, jeżeli stały się inwalidami I lub II grupy w wymienionych okresach życia. Wnioskodawca, który zakończył naukę w wieku 17 lat i stał się inwalidą II grupy dopiero w wieku 40 lat, nie spełnia warunków do przyznania renty rodzinnej.
Stan faktyczny
Wnioskodawca ubiegał się o rentę rodzinną. Był uczniem szkoły podstawowej w systemie wieczorowym w roku szkolnym 1969/1970 i zakończył naukę w czerwcu 1970 r. w wieku 17 lat. Inwalidztwo II grupy stwierdzono u niego dopiero od 1 lipca 1992 r., w wieku 40 lat. Sądy obu instancji oddaliły jego odwołanie, uznając, że nie spełnia on warunków do przyznania renty rodzinnej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację wnioskodawcy, utrzymując w mocy zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wyrok z dnia 16 września 1998 r. II UKN 219/98 Brak inwalidztwa II grupy w okresie nauki w szkole, w sytuacji gdy 17-letni uczeń nie kontynuował nauki, uniemożliwia przyznanie renty rodzinnej wnioskodawcy, który stał się inwalidą dopiero w 40 roku życia. Przewodniczący SSN; Zbigniew Myszka, Sędziowie SN: Maria Mańkowska (sprawozdawca), Andrzej Wróbel. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 16 września 1998 r. sprawy z wniosku Bogdana M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w W. o rentę rodzinną, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 12 listopada 1997 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu, roz-poznając ponownie sprawę Bogdana M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecz-nych-Oddziałowi w W. o rentę rodzinną, wyrokiem z dnia 12 sierpnia 1997 r. oddalił odwołanie wnioskodawcy od decyzji organu rentowego z dnia 19 lutego 1993 r. od-mawiającej przyznania mu renty rodzinnej. Sąd ustalił na podstawie opinii biegłych lekarzy, iż brak jest podstaw do zmiany stanowiska strony pozwanej, że wniosko-dawca stał się inwalidą II grupy przed 24 czerwca 1970 r., to jest przed datą ukoń-czenia szkoły. Wnioskodawca, urodzony w dniu 16 lipca 1952 r. był uczniem szkoły podstawowej w systemie wieczorowym w roku szkolnym 1969/1970 i po 24 czerwca 1970 r. nie był już uczniem Szkoły Podstawowej dla Pracujących. Inwalidztwo II grupy datuje się dopiero od 1 lipca 1992 r., zatem wnioskodawca nie spełnia warun-ków, wynikających z art. 39 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o z.e.p. dla przyznania mu renty rodzinnej. 2 Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu, wyro-kiem z dnia 12 listopada 1997 r., oddalił apelację wnioskodawcy, podzielając stano-wisko Sądu pierwszej instancji, że brak jest podstaw do przyznania wnioskodawcy renty rodzinnej, bowiem nie był on inwalidą II grupy w okresie przed ukończeniem nauki w szkole. Pełnomocnik wnioskodawcy wniósł kasację od powyższego wyroku, zarzuca-jąc naruszenie przepisów postępowania - art. 233 § 1 KPC przez brak wszechstron-nego rozważenia całokształtu dokumentacji lekarskiej i oparcie się w tym zakresie jedynie na opiniach biegłych-lekarzy, bez ich krytycznej oceny oraz naruszenie prawa materialnego - art. 39 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz.U. Nr 40, poz. 267 za zm.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja nie jest zasadna. Stosownie do art. 39 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz.U. Nr 40, poz. 267 ze zm.) prawo do renty rodzinnej mają dzieci własne, dzieci drugiego małżonka i dzieci przysposobione do ukończenia 16 lat życia, do ukończenia nauki w szkole, jeżeli przekroczyły 16 lat życia, nie dłużej jednak niż do osiągnięcia 25 lat życia, albo bez względu na wiek, jeżeli stały się inwalidami I lub II grupy w wymienionych wyżej okresach życia. Wnioskodawca zakończył naukę w szkole w czerwcu 1970 r., mając lat 17, natomiast inwalidą II grupy stał się dopiero w lipcu 1992 r., to jest w wieku 40 lat. Sąd Apelacyjny, dokonując kontroli instancyjnej nie znalazł podstaw do pod-ważenia ustaleń dokonanych przez Sąd pierwszej instancji, uznając iż zebrany w sprawie materiał dowodowy został wszechstronnie rozważony. Również z punktu widzenia kontroli kasacyjnej zaskarżone orzeczenia nie nasuwają wątpliwości, co do tego że Sądy dokonały oceny wydanych w sprawie opinii biegłych lekarzy z narusze-niem art. 233 § 1 KPC albo z pominięciem innych dowodów znajdujących się w sprawie. Zostały prawidłowo rozważone wszystkie opinie powołanych w sprawie biegłych lekarzy, które są zresztą zbieżne z orzeczeniem Obwodowej Komisji Lekars-kiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia z dnia 21 lipca 1992 r. Biegli lekarze stanowczo stwierdzili w opiniach uzupełniających, iż brak jest w dokumentacji lekars-kiej wnioskodawcy dowodów, z których można było by wyprowadzić wniosek, że 3 wnioskodawca był inwalidą II grupy w okresie przed ukończeniem szkoły, to jest przed 24 czerwca 1970 r. Nie ma zatem podstaw do uwzględnienia zarzutu narusze-nia prawa procesowego, że Sądy obu instancji niewłaściwie i bezkrytycznie oceniły materiał dowodowy zebrany w sprawie. Nie został również naruszony art. 39 ustawy o z.e.p. skoro wnioskodawca nie był inwalidą II grupy w okresie przed ukończeniem nauki w szkole. Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 39312 KPC Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. ========================================

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 39art. 233 § 1 KPCart. 39312 KPC§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy