II UKN 566/97
Izba Cywilna1998-03-17
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracownik, który stał się inwalidą przed ukończeniem 20 lat życia, spełnia wymóg rocznego okresu zatrudnienia do otrzymania renty inwalidzkiej, jeśli jego inwalidztwo zostało ustalone w II grupie w maju 1995 r., a okres zatrudnienia osiągnął 23 listopada 1995 r.?Ratio decidendi
Jeżeli pracownik stał się inwalidą przed ukończeniem 20 lat życia, to do otrzymania renty inwalidzkiej wymagany jest okres zatrudnienia w rozmiarze jednego roku. W przypadku wnioskodawczyni, której inwalidztwo II grupy powstało w maju 1995 r., a więc przed ukończeniem 20 lat, spełniła ona wymóg rocznego okresu zatrudnienia w dniu 23 listopada 1995 r., od kiedy przysługuje jej renta inwalidzka.Stan faktyczny
Iwona Z. ubiegała się o rentę inwalidzką z ogólnego stanu zdrowia, której inwalidztwo II grupy trwało od maja 1995 r. Wnioskodawczyni była zatrudniona do 8 maja 1995 r. i urodziła się 30 października 1975 r. Organ rentowy odmówił przyznania renty, uznając brak wymaganego okresu zatrudnienia. Sąd Apelacyjny przyznał rentę od daty wskazanej przez wnioskodawczynię, jednak Sąd Najwyższy skorygował datę przyznania świadczenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego w ten sposób, że przyznał Iwonie Z. rentę inwalidzką według drugiej grupy inwalidów od dnia 23 listopada 1995 r.Pełny tekst orzeczenia
Wyrok z dnia 17 marca 1998 r. II UKN 566/97 Jeżeli pracownik stał się inwalidą przed ukończeniem 20 lat życia, to do otrzymania renty inwalidzkiej wymagany jest okres zatrudnienia w rozmiarze 1 roku. Przewodniczący SSN: Maria Tyszel, Sędziowie SN: Roman Kuczyński, Stefania Szymańska (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 17 marca 1998 r. sprawy z wniosku Iwony Z. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w C. o rentę inwalidką, na skutek kasacji organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 19 lutego 1997 r. [...] z m i e n i ł zaskarżony wyrok w ten sposób, że przyznał Iwonie Z. rentę in-walidzką według drugiej grupy inwalidów od dnia 23 listopada 1995 r. U z a s a d n i e n i e Zaskarżonym wyrokiem z dnia 19 lutego 1997 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach zmienił wyrok Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Częstochowie z dnia 5 czerwca 1996 r. oraz poprzedzającą go decyzję organu ren-towego w ten sposób, że przyznał Iwonie Z. prawo do renty inwalidzkiej z ogólnego stanu zdrowia w wysokości przewidzianej dla inwalidów II grupy od dnia 23 listopada 1995 r. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest prawo do renty inwalidzkiej Iwony Z., której inwalidztwo według trzeciej grupy trwa od dzieciństwa. W postępowaniu zarówno przed organem rentowym, jak i przed Sądem pierwszej instancji ustalono, w wyniku badania przez Komisje Lekarskie do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia, a nas-tępnie na podstawie dowodu z opinii biegłego lekarza sądowego, że inwalidztwo Iwony Z., istniejące od dzieciństwa, nie uległo pogorszeniu w czasie wykonywania
2 zatrudnienia, co było podstawą odmowy przyznania wnioskodawczyni renty inwa-lidzkiej. W postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym ustalono, że Iwona Z. jest inwa-lidą drugiej grupy od maja 1995 r. oraz, że do 8 maja 1995 r. pozostawała w zatrud-nieniu. Ustalenia dotyczące daty powstania inwalidztwa drugiej grupy inwalidów u Iwony Z. nie były kwestionowane przez organ rentowy w postępowaniu przed Sądem drugiej instancji. Od wyroku Sądu Apelacyjnego kasację wniósł Zakład Ubezpieczeń Społecz-nych-Oddział w C. Zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wy-kładnię art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emery-talnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267 ze zm.) oraz niewłaściwe zastosowanie art. 33 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy, Oddział wniósł o zmianę zaskarżone-go wyroku i orzeczenie, że Iwonie Z. przysługuje renta inwalidzka według drugiej grupy inwalidów od 23 listopada 1995 r. Sad Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja jest uzasadniona. Sąd Apelacyjny zmieniając wyrok Sądu pierwszej instancji i poprzedzającą ten wyrok decyzję organu rentowego przyznał wnioskodawczyni rentę inwalidzką według drugiej grupy inwalidów, błędnie jednak ustalił datę nabycia przez nią prawa do tego świadczenia. Sąd Apelacyjny uznał bowiem, że wnioskodawczyni spełniła wymaga-nia do renty inwalidzkiej dopiero od 23 listopada 1996 r., gdyż dopiero od tej daty, będąc urodzoną 30 października 1975 r., legitymuje się dwuletnim okresem zatrud-nienia niezbędnym do przyznania renty. Stanowisko powyższe jest niewłaściwe i wynika z błędnej interpretacji art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy z 14 grudnia 1982 r. o z.e.p. oraz niewłaściwego zastosowania w stosunku do Iwony Z. art. 33 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Wbrew stanowisku Sądu, skoro inwalidztwo według II grupy u wnioskodaw-czyni powstało w maju 1995 r., a więc przed ukończeniem przez nią 20 lat, to do otrzymania renty inwalidzkiej wymagane jest udowodnienie przez nią okresu zatrud-nienia wynoszącego rok. Okres ten wnioskodawczyni osiągnęła 23 listopada 1995 r. Jest to więc data, od której z mocy art. 99 ustawy o z.e.p. przysługuje jej renta inwa-lidzka.
3 Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji wyroku na mocy art. 39315 KPC. ========================================
Powiązane orzeczenia
- III PU 10/62 1962-08-30Czy pracownik, który stał się inwalidą w czasie zatrudnienia, ale przed okresem ostatnich 10 lat przed ustaniem zatrudnienia, może uzyskać rentę inwalidzką, jeśli spełnia wymóg 5 lat zatrudnienia w ciągu tych ostatnich 1…
- II URN 1/95 1995-04-05Czy pracownik, który w chwili składania wniosku o rentę inwalidzką nie pozostawał w zatrudnieniu i nie posiadał wymaganego okresu zatrudnienia w dziesięcioleciu liczonym od daty zgłoszenia wniosku, może nabyć prawo do re…
- II URN 20/95 1995-07-20Czy inwalidztwo powstałe po upływie 18 miesięcy od ustania zatrudnienia, ale z przyczyn istniejących w czasie zatrudnienia, może stanowić podstawę do przyznania renty inwalidzkiej, jeśli istniało już w mniejszym stopniu…
- II UKN 274/98 1998-10-21Czy osoba, która stała się inwalidą po ukończeniu 30. roku życia, spełnia warunki do przyznania renty inwalidzkiej, jeśli udowodniła pięcioletni okres ubezpieczenia, a okres zatrudnienia przypadał w ciągu ostatniego dzie…
- II URN 43/95 1995-11-08Czy okres zatrudnienia pracownika po ukończeniu 30 roku życia, uprawniający do renty inwalidzkiej, wynosi 5 lat, uwzględniając okresy równorzędne i zaliczalne, które jako okresy nieskładkowe mogą stanowić najwyżej 1/3 ok…
Powołane przepisy
art. 33 ust. 1art. 99art. 39315 KPC.
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy